Khi quân đội Mỹ rút ra khỏi Afghanistan (ngày 30 tháng 8 năm 2021), quân Taliban lên nắm quyền và Luật Hồi giáo – Sharia Law (Shari’ah) được áp đặt, người phụ nữ đã bị mất hết quyền tự do và phải sống dưới một chế độ hà khắc của thần quyền. Đạo luật Sharia được theo quy định trong kinh Koran (Qur’an) nhằm hướng dẫn tín đồ Hồi giáo sống và cầu nguyện để đạt được ân huệ của thượng đế (thánh Allah) sau khi về thượng giới.
Nhìn những phụ nữ Hồi giáo mặc trang phục trùm kín như Burka tôi không khỏi rùng mình sợ hãi dù đang sống ở Bắc Mỹ, được tự do, độc lập trong một xã hội phụ nữ và trẻ con được tôn trọng, yêu thương và ưu tiên hàng đầu.
Xưa kia, ngay cả ở Bắc Mỹ, người đàn ông được xếp hàng cao “ngạo nghễ”, vì đàn ông là trụ cột của gia đình, được quyền khống chế, điều khiển vợ con nhất thiết phải sống theo ý mình. Thật là một bất công, vì từ đó bao cảnh khổ, đắng cay, nhục nhằn mà phụ nữ đã phải gánh chịu khi bước vào cuộc sống hôn nhân.
Thời gian qua với biết bao tranh đấu, phụ nữ đã đạt được tự do và quyền bình đẳng. Nhưng trên thế giới, không phải tất cả phụ nữ đều được may mắn và có thể vùng lên…! Ở một số nơi, người phụ nữ vẫn phải sống dưới sự áp bức, cai quản của đàn ông và hôn nhân coi như một sự áp đặt sẵn hoặc mua bán, trao đổi vì quyền lợi chính trị, kinh tế, giai cấp… chứ không có hẹn hò, lãng mạn của tình yêu đôi lứa.
Dù hơn hai thế kỷ đã trôi qua, câu chuyện “Niềm vui chỉ một giờ – Story of An Hour” của Kate Chopin vẫn nói lên cuộc đời, thân phận và tâm tình của người phụ nữ, người vợ phải sống dưới chế độ thống trị, áp bức của nam giới, đã và đang còn tồn tại ở một số nơi trên thế giới hiện nay ở thế kỷ 21, như Iran, Afghanistan, Pakistan, Bangladesh…!
-oOo-
Bà Louise Mallard là một phụ nữ yếu đuối mang bịnh tim, vì thế mọi người phải hết sức thận trọng khi muốn báo tin cho bà về người chồng vừa bị tai nạn qua đời.
Ai cũng lo ngại khi phải báo tin chẳng lành cho Louise. Sáng nay, Richards có mặt ở tòa báo khi biết tin có tai nạn thảm khốc xảy ra tại đường rầy xe lửa và trong danh sách những người tử nạn có tên Brently Mallard. Richards cũng đã cẩn thận gởi thêm một điện tín nữa để xác thật nguồn tin. Richards vội vã đi tìm Josephine, em gái của Louise để bàn cách, vì sợ hung tin sẽ làm kinh động đến trái tim yếu ớt của nàng.
Josephine lo ngại, ngập ngừng, khó mở lời với Louise, có cả người bạn thân của Brently là Richards cũng lo lắng đứng gần đó…
Louise không cảm thấy hụt hẫng, bơ vơ, lo sợ hoặc không thể chấp nhận sự mất mát, đau buồn lớn lao này như những người phụ nữ khác. Nàng chỉ sững sờ nhận hung tin, quệt vội nước mắt, rồi òa khóc trong vòng tay vỗ về, an ủi của cô em gái. Khi cơn kích động từ từ lắng xuống, nàng lặng lẽ đi vào phòng và không muốn ai quấy rầy.
Nàng gieo mình xuống chiếc ghế bành, mắt hướng về phía cửa sổ đang mở rộng, và dường như sự mệt mỏi về thể xác đã khiến tâm thần nàng mơ màng như có một điều gì huyền hoặc, lạ lùng len lỏi vào…!
Nhìn qua khung cửa sổ trước nhà, những chồi non đang reo vui với làn gió xuân phơi phới. Nàng cảm thấy như sắp được hít thở những giọt mưa xuân thơm mát hòa quyện vào không khí. Ngoài đường phố, những người bán hàng rong đang cất cao tiếng rao hàng. Xa xa nghe văng vẳng như có tiếng ai ca hát và tiếng chim non đang ríu rít trong tổ dưới mái hiên nhà.
Và… nhìn kìa, vài mảnh trời xanh trong vắt đang ẩn hiện sau những đám mây trắng lững lờ trôi để rồi cùng quấn quít bên nhau xuôi về phía trời tây yên bình, hạnh phúc.
Nàng ngồi đó, bất động, đầu dựa trên chiếc gối ở ghế, chỉ thấy nàng nấc rất nhẹ, nấc…nhẹ như những đứa trẻ con hay khóc hờn trong giấc ngủ mơ… Nàng đang nức nở, thổn thức.
Nàng còn quá trẻ, dịu dàng và điềm tĩnh nên nàng không cho phép mình biểu lộ những cảm xúc trước mặt mọi người. Nhưng giờ đây, đôi mắt nàng đang mơ màng ngắm nhìn những đám mây trắng như bông đang tung tăng nô đùa dưới bầu trời xanh, rồi nôn nao đuổi theo nhau bay về cuối chân trời. Không phải chỉ là cái nhìn bâng quơ mà trong lòng nàng còn vương mang nhiều ước vọng… mơ màng, nhẹ nhàng như những đám mây trôi giữa bầu trời tươi đẹp kia.
Có những gì sẽ đến với nàng mà nàng đang chờ đợi một cách sợ hãi. Đó là cái gì vậy? Nàng không hề biết, nó quá mơ hồ và khó diễn tả… Nhưng nàng cảm nhận được, vì nó đã nhẹ nhàng êm ái đến với nàng từ bầu trời mênh mông, bao la quyện theo những âm thanh, cùng mùi vị, và màu sắc tràn ngập trong không khí mà nàng đang hít thở.
Bây giờ, lòng nàng rộn rã, xôn xao. Nàng bắt đầu cảm thấy như có điều gì xâm chiếm tâm hồn và nàng muốn cưỡng lại nó, xua đuổi nó… nhưng đôi tay nhỏ bé gầy guộc của nàng quá yếu đuối.
Nàng mơ màng, đôi môi mấp máy thì thầm trong hơi thở nhẹ: “tự do, tự do, tự do rồi!” … Nhưng lại sợ hãi, nàng đưa mắt nhìn vào khoảng trống không, đôi mắt nàng sáng và sắc. Tim nàng đập mạnh, một dòng máu ấm chảy lan tỏa khắp người làm nàng cảm thấy thư thái dễ chịu.
Nàng không ngừng tự hỏi… đây có phải là một niềm vui “tội lỗi” không? Nó đã hình thành thật hiển nhiên khiến nàng không thể chối từ rằng nó đã hằng được ấp ủ trong lòng.
Nàng biết rằng nàng sẽ lại khóc khi nhìn thi thể người chồng yêu dấu của mình, người mà đã không còn âu yếm nhìn nàng hay ôm ấp nàng nữa mà chỉ nằm đó, lạnh lùng và buồn thảm. Nàng đã xuất giá tòng phu, nhưng người chồng chỉ coi nàng như một vật nuôi trong nhà. Ngôi nhà như một nơi đã giam hãm nàng, và cái khung cửa sổ mở chính là cái khoảng trời tự do duy nhất mà nàng có thể nhìn ngắm mỗi ngày. Giờ đây, Brently đã không còn hiện diện trong ngôi nhà này nữa! Trong những giây phút đắng cay, sầu thương đó, nàng lại thấy những ngày tháng an nhiên tự tại sẽ thuộc về nàng… và nàng đang mở rộng vòng tay ra đón nhận.
Những tháng năm dài sắp tới, chỉ có nàng sống với chính mình. Sẽ không có quyền lực nào áp bức, trói buộc mà trong đó người đời vẫn tin rằng người chồng được quyền cưỡng bức vợ phải sống và chiều theo ý mình. Một sự thương yêu, bảo bọc hay là một bạo lực đã áp đặt lên đời nàng như một “tội ác” mà giờ đây nàng nhận rõ ra. Hôn nhân của nàng là một sự trói buộc, là một phương tiện để điều khiển người phụ nữ dưới sự áp bức, cai quản của người đàn ông. Xã hội thật không công bằng khi bắt nàng phải sống dưới sự khống chế và điều khiển của chồng. Nàng không có quyền được sống và làm những gì mình yêu thích trong đời.
Và đúng là… chỉ đôi khi nàng yêu chồng, thường thì không yêu. Thế thì đã sao nào! Tình yêu là một cái gì huyền bí khó giải thích và nó không dựa trên sự chiếm hữu, trong đó vợ hay chồng không có quyền áp chế lên nhau. Nàng vừa nhận chân ra nàng phải được sống tự do và ý tưởng này dường như đã khơi dậy, thúc đẩy cái bản năng của nàng mạnh mẽ hơn để tồn tại và hiện hữu.
“Tự do! Được tự do cả thể xác lẫn tâm hồn!” nàng lẩm bẩm.
Josephine đang quỳ trước cửa phòng, miệng ghé vào ổ khóa nài nỉ “Louise, hãy mở cửa ra! em xin chị hãy mở cửa ra, đừng tự mình làm khổ mình… Louise, chị đang làm gì đó? Vì Chúa, xin hãy mở cửa ra…!”
“Hãy để chị yên! Chị không tự làm khổ mình đâu!”
Không đau khổ đâu, nàng đang cảm thấy rất thanh thản và sảng khoái như vừa được uống thần tiên dược thảo!
Nàng vẫn miên man, mơ màng tưởng tượng đến những ngày tháng thong dong, không chút lo âu phiền muộn sắp tới… Kìa, những ngày xuân tươi vui, những ngày hè ươm nắng và tất cả những ngày vui đẹp khác sẽ là của riêng nàng. Nàng sẽ cầu nguyện cho mình được sống lâu. Vậy mà mới hôm qua đây, nàng lại rùng mình run rẩy khi nghĩ đến cuộc đời nàng sẽ còn dài lâu với những chịu đựng, nhẫn nhịn và tù hãm.
Nàng nhỏm dậy, ra mở cửa cho cô em vẫn còn đang nài nỉ. Ánh mắt nàng hoan hỉ, đắc chí như muốn hát lên khúc khải hoàn ca của một vị nữ thần [Victoria] vừa thắng trận. Nàng ôm nhẹ ngang eo cô em gái và cùng nhau bước xuống lầu. Richards đang lo lắng, đứng chờ đợi họ ở dưới.
Có tiếng lách cách như… ai đang tra chìa vào ổ khóa… Brently, chồng của Louise vừa bước vào nhà, bụi đường còn dính trên áo, tay còn xách chiếc cặp và dù… Ô…nhìn kìa, một Brently bằng da bằng thịt trở về chứ không phải là một cái xác lạnh lùng, bất động.
Brently ở xa và không hề hay biết về tai nạn chết người vừa xảy ra ở đường rầy xe lửa. Có thể là một sự nhầm lẫn hay ngộ nhận tên tuổi? Chàng chưa chết! Chàng còn sống!
Brently kinh ngạc đứng sững người khi nghe tiếng la thất thanh của vợ.
Richards thì vội vàng đứng che Brently lại không cho Louise nhìn thấy.
Nhưng đã trễ! …
Khi bác sĩ đến, ông nói Louise bị đứng tim, vì quá “vui mừng” mà chết!
GVV phỏng dịch
từ THE STORY OF AN HOUR của Kate Chopin
Kate Chopin wrote “The Story of an Hour” on April 19, 1894. It was first published in Vogue (the same magazine that is sold today) on December 6, 1894, under the title “The Dream of an Hour.” It was reprinted in St. Louis Life on January 5, 1895.
Kate Chopin viết “Niềm vui chỉ một giờ” vào ngày 19 tháng 4 năm 1894, được xuất bản lần đầu trên tạp chí Vogue (tạp chí vẫn bán đến ngày nay tại Mỹ). Ngày 5 tháng 1 năm 1895 được tái xuất bản trên tạp chí St. Louis với tựa đề “Giấc mơ chỉ một giờ”.
