1. Tại sao bị Cháy Da?

Trong những loại tia sáng của mặt trời, tia tử ngoại có làn sóng ngắn hơn ánh sáng.Tia tử ngoại có một số lợi điểm cho cơ thể, thí dụ như sản xuất sinh tố D. Nhưng nếu bị chiếu quá nhiều tia tử ngoại, da sẽ mau già, làm cho da bị cháy và đôi khi bị ung thư da. May mắn thay là da của con người đã được gắn sẵn một hệ thống bảo vệ chống lại các rủi ro này bằng chất melanin, làm da có màu đen. Khi tia tử ngoại đi qua melanin, tia này sẽ được hấp thụ.

  1. Tại sao da cháy có màu đỏ và tróc ra trước khi rám nắng?

Tia tử ngoại gây ra cháy nắng làm tổn thương lớp biểu bì, và lớp này tiết ra một loại chất làm cho mạch máu nở to. Trong trường hợp trầm trọng, tế bào sâu bên trong cũng bị liên hệ tới và bóng nước thành hình.Sự tiêu hủy tế bào sẽ gây ra tróc da. Khi da bị tiêu hủy khá nhiều, cơ thể sẽ bắt đầu tu sửa tổn thương bằng cách tăng cường sản xuất tế bào mới.Vì sản xuất quá nhiều, chúng mọc đẩy lên phía trên và đưa tới tróc da.Và sự tổn thương cũng kích thích các tế bào sản xuất hắc tố nhanh hơn thường lệ, có nhiều chất màu cho các tế bào mới khi chúng mọc ra ngoài da. Chất hắc tố quá nhiều làm màu da nâu hơn.

Mặc dù dung dịch nước thơm có thể lọc tia tử ngoại và bảo vệ khỏi bị cháy da, nhưng điều quan trọng là nên giới hạn thời gian ở ngoài nắng, và nên phơi nắng vào sáng sớm hoặc trễ hơn, lúc xế chiều.Vào lúc này, tia nắng không chiếu trực tiếp và đa số tia tử ngoại sẽ ít.

Một điểm khác nữa là ta vẫn có thể bị cháy nắng mặc dù ta không ngồi dưới ánh nắng mặt trời.Tia tử ngoại có thể xuyên qua mây. Và chúng có thể là phản chiếu của biển và bãi cát và xâm nhập ta nếu ta tưởng rằng ta đã tự bảo vệ với những chiếc dù lớn ở bãi biển.

  1. Có thể bị cháy da khi thời tiết lạnh không?
Xem thêm:   Tuổi già

Mùa Hè không phải là mùa duy nhất gây ra cháy nắng. Quý vị có thể bị cháy nắng vào một ngày lạnh nhất của mùa Ðông cũng như ngày nóng nhất của mùa Hè, cũng như dễ bị tổn thương ở đỉnh núi băng giá như ở ngoài bãi biển.Tại sao vậy? Bởi vì tuy không có hơi nóng của mặt trời chiếu xuống, nhưng tia tử ngoại vẫn tỏa ra vào các mùa này.Và tuyết có thể phản chiếu những tia nóng, tăng sự nguy hiểm giống như từ cát.

  1. Tại sao thời tiết lạnh có thể gây tổn thương cho lớp da?

Ðể được khỏe thì da phải ẩm. Khi thời tiết lạnh, không khí khô có thể làm mất độ ẩm bảo vệ da, khiến da bị nứt, đóng vẩy và xù xì; đôi khi bị nứt nẻ. Nước nóng và xà phòng cũng có thể làm tổn thương da vào mùa lạnh. Xà phòng hủy chất béo và chất dầu của da. Ðể giảm tổn thương, hãy bớt tắm; vào mùa lạnh dùng nước ấm hơn là nước nóng. Kem hoặc mỹ phẩm lỏng chứa chất dầu rất có ích để che chở da và tránh bị khô, vì chúng không cho độ ẩm thường lệ của da bay hơi.

  1. Tại sao giá cóng lại nguy hiểm?

Khi da bị giá cóng, các mạch máu của các vùng này bị đóng băng, nhất là ở đầu ngón tay, ngón chân; tai, má và các vùng khác của mặt bị hoàn toàn  tê liệt. Gián đoạn sự luân lưu của máu đe dọa đời sống của các mô bào liên hệ, vì nếu sự lưu thông của máu không được tiếp tục ngay thì các mô bào sẽ bị tiêu diệt và cứng lại — y học gọi là hoại thư.

Xem thêm:   Xét nghiệm cần thiết

Sự nguy hiểm tăng lên khi cóng giá đôi khi không biết trước và tới khi biết thì đã quá trễ. Giá cóng xảy ra rất âm thầm, đôi khi xuất hiện mà không báo trước. Trước hết, nạn nhân cảm thấy hơi đau và nhói trong da nhưng khi cóng giá đã xảy ra thì tất cả các cảm giác đều mất.

Sự trầm trọng của cóng giá tùy thuộc vào cả độ lạnh và thời gian nạn nhân tiếp xúc với cái lạnh. Trong trường hợp trung bình thì chỉ có biểu bì bị tổn thương; với độ lạnh hơn và lâu hơn, tổn thương xảy ra tới chân bì và các tế bào ở dưới. Trong trường hợp trầm trọng hơn, cóng giá có thể thấy ở xương.

Khi bệnh nặng hơn nữa thì cắt bỏ có thể là điều trị  cuối cùng.Nhưng khi cóng giá nhẹ, có thể điều trị vừa phải.Hơi nước ẩm khi tắm nước nóng 40 độ sẽ làm rã các mô bào đóng băng. Mục đích chính là làm sao cho cơ thể ấm lại nhanh hơn. Hãy thử nước với phần không đóng băng của cơ thể trước khi ngâm vào đó. Cọ xát da bị cóng giá với tuyết là một huyền thoại rất có hại.

  1. Cấp cứu ban đầu của phỏng là gì?

Hãy đừng mất công với bơ hoặc kem vì chúng không có công dụng gì.Nhưng hãy để nước lạnh xối lên phần bị phỏng hoặc quấn bằng một miếng vải sạch nhúng vào nước lạnh.Nếu bị phỏng một vùng khá lớn của cơ thể thì nên báo với giới chức y khoa. Dùng nước lạnh để chữa phỏng rất cần khi nguyên nhân là chất hóa học ăn mòn. Ðiều trị trị cấp cứu như vậy cần kéo dài từ 5 tới 15 phút trước khi chuyển cho bác sĩ.

Xem thêm:   Tuổi già

Nếu có thể, cất đồ trang sức ở nơi bị phỏng. Nơi da bị phỏng sẽ sưng lên và rất khó để cắt bỏ.Nói chung các nhà chuyên môn khuyên hãy áp dụng chăm sóc sơ khởi cho người bị phỏng.

  1. Liệu da có thể nuôi trong ống nghiệm không?

Ghép da tốt nhất cho người bị phỏng trầm trọng là da đó phải do chính họ cung cấp. Nhưng đôi khi không đủ da lành, các bác sĩ phải dùng da thay thế.

Da heo giống như da người cho nên nó được dùng tạm thời để ghép và có nhiều ngân hàng da để tích trữ da từ các xác chết. Nhưng da heo chỉ là tạm thời vì cơ thể con người bác bỏ da heo vì da này thuộc sinh vật khác.

Trong thời gian mấy năm về trước, các nhà nghiên cứu  đã tìm ra một mảnh ghép cố định tốt hơn: một miếng da nhỏ của chính người bệnh được nuôi trong phòng thí nghiệm.Phương pháp này chỉ cần một miếng da nhỏ từ cơ thể nạn nhân. Miếng da này được làm nhỏ, hòa lẫn với các chất làm tế bào lớn lên và được để nuôi trong các ống nghiệm.

Da sản xuất do cách này không có chân bì và các nhà nghiên cứu không biết chuyện đó có thực quan hệ không. Tuy nhiên, phương pháp mới này đã cứu nhiều trẻ em bị phỏng tới 97 phần trăm cơ thể.Và các bác sĩ đã cấy được khoảng 0.84 thước vuông da cho mỗi bệnh nhân.

NYD