Sự háo hức mong đợi của người Việt trong nước khi Trung Quốc bị thế giới tẩy chay, doanh nghiệp ào ạt rút lui sẽ giúp nền kinh tế Việt Nam khởi sắc hơn. Tuy nhiên, thực tế không được như vậy. Việt Nam phải đối mặt với tình trạng suy thoái sản xuất, xuất cảng tệ hại nhất trong một thập kỷ, cho thấy sự dịch chuyển chuỗi cung ứng ra khỏi Trung Quốc đã mang lại lợi ích cho Việt Nam ít hơn mong đợi.
Hãng sản xuất điện thoại Samsung và giày Adidas đã giảm tốc độ, tổng xuất cảng giảm 10% trong năm từ tháng 1 đến tháng 8. So với mức tăng trưởng 17% được ghi nhận vào năm ngoái.

Các hãng sản xuất đang cắt giảm nhân sự vào thời điểm thường rất bận rộn cho các đơn đặt hàng Giáng sinh, đẩy 300.000 người bị mất việc. Không chỉ vì thiếu đơn đặt hàng mà Việt Nam còn nặng nạn quan liêu, song song với tình trạng mất điện, làm gián đoạn công việc của nhiều ngành công nghiệp.

Việt Nam đang hy vọng sau chuyến thăm của Tổng thống Mỹ Joe Biden sẽ mở cánh cửa cho Việt Nam tập trung nhiều vào các lãnh vực sản xuất công nghệ có giá trị cao. Ngoài ra Việt Nam sẽ được Mỹ tài trợ tài chánh và kỹ thuật để khai thác đất hiếm, nơi có trữ lượng lớn thứ hai, chỉ sau Trung Quốc. Sau khi Trung Quốc gây áp lực với thế giới về sự “độc quyền” của mình.

Xem thêm:   Trai cò quánh nhau, ngư ông hưởng lợi?

Ghi chú: Đất hiếm (rare earth), là một tập hợp gồm 17 nguyên tố kim loại gồm 15 nguyên tố nhóm Lantan cộng với scandium và yttrium (gồm xeri (Ce), dysprosi (Dy), erbi (Er), europi (Eu), gadolini (Gd), holmi (Ho), lanthan (La), luteti (Lu), neođim (Nd), praseođim (Pr), prometi (Pm), samari (Sm), scandi (Sc), terbi (Tb), tuli (Tm), ytterbi (Yb) và ytri (Y).

Các nguyên tố đất hiếm (rare earth elements: REE) là một hợp chất vô cùng quan trọng và cần thiết trong công nghệ cao.

Năm 1993, Trung Quốc chiếm 38% sản lượng REE trên toàn thế giới, Mỹ 33% , 12% ở Australia, và 5% là ở Malaysia và Ấn Độ. Một số quốc gia khác, bao gồm Brazil, Canada, Nam Phi, Sri Lanka và Thái Lan, chiếm phần còn lại. Tuy nhiên, do quy định bảo vệ môi trường bị siết chặt, Mỹ ngưng sản xuất. Năm 2008, Trung Quốc chiếm hơn 90% sản lượng REE trên thế giới và đến năm 2011, Trung Quốc chiếm 97% sản lượng thế giới và đang dùng lợi thế này để “răn đe” các quốc gia “thù địch”.

Công nhân Việt Nam tại một nhà máy sản xuất hàng điện tử.(Ảnh: Liên Hoàng | nguồn: asia.nikkei.com)

Hạnh Dung (tổng hợp từ VOA nguồn khác)