Phá Tam Giang phá Tam Giang!

Gió hiu hiu sóng gợn mơ màng

PNL

Phạm Ngọc Lư ra đi như vậy là đã được một năm. Anh mất ngày 26 tháng 5. 2017 ở Ðà Nẵng. Xác thân về nằm lại ở một làng chài bên Phá Tam Giang, Thừa Thiên-Huế là nơi Lư chào đời và lớn lên. Mong Lư còn nghe tiếng sóng vỗ bên trời để nhớ lại những ngày ấu thơ.

Phạm Ngọc Lư sinh 1946 tại Huế, tốt nghiệp ban Hán văn, đại học Văn khoa Huế, dạy học tại Tuy Hòa. Làm thơ hay và nổi tiếng từ trước 1975. Bài thơ nhiều người biết nhất là “Biên cương hành” viết năm 1972, đăng đầu tiên trên Văn. Giọng thơ hào sảng, bi hùng rất được nhiều bạn đọc, thanh niên và lính tráng ưa thích… Sau 1975, Lư về ngụ cư Ðà Nẵng. Anh vẫn làm nhiều bài thơ hay về thân phận, bè bạn, quê hương như “Ðề thơ trước mộ Thanh Xuân”, “Quá giang tự vịnh”, “Ngập ngừng trông núi”…

lu-da-ve-lai-pha-tam-giang1

Phạm Ngọc Lư

Trên là theo ghi nhận của Ðỗ Hồng Ngọc. Nguyễn cũng như các bạn viết lách khác rất quý mến tài năng và tấm lòng của Phạm Ngọc Lư đối với văn chương và đất nước. Cũng như Duyên, Nguyễn chưa một lần gặp mặt Phạm Ngọc Lư. Chị Huyền Chiêu và anh Khuất Ðẩu đã có nhận xét trong lần hội ngộ đầu tiên với Phạm Ngọc Lư tại nhà Nguyễn Lệ Uyên ở Tuy Hòa.  “Lư có bề ngoài hiền lành nho nhã nhưng tính tình rất cương trực, ghét thói xu thời.”

Xem thêm:   Cúc vàng

Cung Tích Biền cũng nhận định: Phạm Ngọc Lư khá điềm tĩnh trong hành trình sáng tác của mình, tuy sâu trong tâm khảm, từ biển rộng tâm linh, Lư vẫn cháy bỏng với những khắc khoải, tư duy. Trong bao năm Lư không chạy theo những trào lưu, trường phái, những hào nhoáng ồn ào của thị hiếu. Không làm con thiêu thân để chết non, tàn mùa, theo những cám dỗ tức thời.

Thơ Lư hình thức là mẫu mực, cổ điển. Vì ta cứ đủng đỉnh cái ‘riêng mình’. Cái bình cổ sống rất lâu. Chính ở điểm này Lư thành công. Nói được rất nhiều trong biểu hiện điều ‘Muốn Nói’. Không cầu kỳ. Không đánh bóng ồn ào mặt ngoài bởi ngôn ngữ rỗng.”

Nhiều anh chị em khác đã tìm đến thăm Lư khi Lư nằm ở bệnh viện ung bướu Ðà Nẵng. Ðỗ Hồng Ngọc, Nguyễn Quang Chơn, Lãm Thúy, Viêm Tịnh, Du Tử Lê,… Nhiều lắm, người viết ở xa không biết hết được. Ðặc biệt có ca sĩ Thu Vàng chẳng những đến thăm Lư mà còn hát cho Lư nghe để an ủi và xoa dịu nỗi đau trong ông. Riêng NQChơn đến thăm tới mấy lần, vẽ chân dung Phạm Ngọc Lư ngoài ra còn mang đến cho Lư hình ảnh hoa ưu đàm với lời cầu nguyện Lư sớm bình phục. Duyên nữa, tuy không đến thăm được, cũng đã làm thơ cho Lư:

sáng nay, anh Chơn @ nhắc đến tên một loài hoa lạ

ngàn năm mới nở một lần

hoa Ưu Ðàm, tên đẹp quá!

loài hoa trắng li ti như hoa tuyết

bỗng nở giữa nắng hè. bám chặt trên kính xe

suốt đoạn đường…

tin tưởng vào bao dung của Phật Trời

phó mặc cho

loài hoa dị kỳ

che chở. giữ gìn anh

bạn bè cùng cầu nguyện…

 

như hạt bụi nhỏ nhoi

anh về với đất trời.

“nằm chơi dưới một hàng cây

Lao xao lá, lá thơ ngây chuyện trò

nằm thanh thản một nấm mồ” *

mai đây. phủ kín dưới hoa ưu đàm…

Hôm nay, một ngày cuối tháng năm của năm 2018, bầu trời đầy mây biển, tưởng nhớ Phạm Ngọc Lư, Nguyễn xin đăng lại bài thơ viết ngày Lư từ giã bạn bè ra đi:

Xem thêm:   Nghĩ từ ngôi nhà Hemingway...

lu-da-ve-lai-pha-tam-giang

Lư đã về lại Phá Tam Giang

Làm sao tôi im lặng

dù gió đã ngủ trong vòm cây. cánh bướm bay vào cõi không màu

làm sao tôi quên

lư. lư đã chết

đã về lại phá tam giang

quê xưa

cánh diều. mái tóc tuổi thơ

đi học qua chiếc cầu tre

mo cơm mẹ bới

 

về lại phá tam giang

buổi chiều gió biển thổi

rạt rào

trên mái rạ

vầng trăng mọc sớm

những tấm lưới. như hồn. giăng qua đêm

thuyền chài. sương

đường thi

những câu thơ. lửa ấm. trong ngôi nhà vương phủ

lư có về thăm võ ngọc trác. trần vàng sao

có thấy tôi đứng dưới cây bàng. nhìn những đám mây. bay qua mái ngói

 

chiều nay

ngồi đọc lại thơ lư

nghe sông hàn bạt gió

hải vân quan đá dựng

biên cương

cố lý

gió lào vẫn thổi

sao cay mắt

thơ ai

như chông xuyên thấu trời

người về lều cỏ

nghe tiếng sáo u u

vầng trăng treo trên ngọn sầu đông

cơm. với rau rừng. nước mắt

cô lái đò trên bến xưa. còn đợi

lư đã về lại phá tam giang

gởi lại vợ con, bạn bè. tấm áo. và những bài thơ

lư ơi

nằm trong cỏ rối

có nghe. thu vàng hát

TN