Cô Nguyễn Đài Thi là cựu Thanh Tra của Sở Thuế Hoa Kỳ (IRS) và cũng là cựu Thanh Tra của Bộ Ngân Khố (U.S. Treasury Inspector General). Cô có bằng IRS Enrolled Agent do Sở Thuế cấp. Với hơn 30 năm kinh nghiệm làm việc cho Sở Thuế và Bộ Ngân Khố, cô Đài Thi đã từng kiểm toán (audit) thuế doanh nghiệp và cá nhân. Khi làm việc cho Bộ Tổng Thanh Tra Ngân Khố, cô cũng đã từng audit-Sở Thuế. Với kinh nghiệm đặc biệt này, chẳng những cô Đài Thi rất rành rẽ về luật thuế, mà còn hiểu tường tận về cơ cấu và nội bộ của cơ quan IRS. Cô thường xuyên chia sẻ các đề tài thuế vụ qua các đài radio và TV tại Dallas. Trẻ hân hạnh được cùng cô Đài Thi cộng tác để hướng dẫn đồng hương về luật thuế liên bang và giải đáp các vấn đề rắc rối với Sở Thuế. Độc giả ở khắp nơi có thể gửi thư bưu điện hoặc email cho tòa soạn Trẻ, ghi chú “Mục Thuế Vụ”.
Email: bientap@trenews.net
Nhắn tin (text only) câu hỏi đến 469-328-3453
hoặc gởi thư về tòa soạn:
3202 N. Shiloh Rd., Garland, TX 75044
HỎI: Chào Cô Đài Thi, hiện thời Tôi có một 401(k) Retirement Plan nhưng chưa có rút ra. Như vậy tiền lời (Dividends/Interests earned) hàng năm có cần phải khai trong thuế lợi tức không? Thành thật cảm ơn Cô nhiều.
ĐÁP: Xin thưa, ông không phải khai thuế lợi tức khi tiền còn nằm trong tài khoản 401(k). Khi nào ông rút tiền ra thì mới phải khai. Vì vậy hằng năm tất cả tiền lãi như dividends, interest, v.v. cứ dồn lên và nằm đó cho đến khi nào ông rút tiền ra thì mới phải quan tâm đến chuyện khai thuế.
Còn phải đóng thuế bao nhiêu khi rút tiền ra thì tùy vào loại 401(k). Ông không nói rõ là tài khoản 401(k) của ông là “Traditional” hoặc “Roth”, hay cả hai loại.
Nếu là “Traditional” thì phải đóng thuế cả tiền vốn lẫn lời. Nếu là “Roth” thì không đóng thuế gì cả. Còn nếu cả hai loại thì phần nào thuộc về “Traditional” thì đóng thuế, phần nào thuộc vào “Roth” thì miễn thuế.
HỎI: Chào cô Đài Thi, tôi có một văn phòng bán bảo hiểm và khai thuế. Một khách hàng của tôi đã có quốc tịch Mỹ năm 2025, và đầu năm 2026 anh ấy dự định sẽ chuyển hết tiền từ Việt Nam sang Mỹ luôn.
Tôi nghe cô nói rằng công dân Hoa Kỳ có tài khoản ở nước ngoài thì phải khai thuế, nhưng trong trường hợp này anh ấy sẽ chuyển tiền hết qua Mỹ. Vậy khi khai thuế cho năm 2025, tôi có cần khai các khoản tiền ở Việt Nam cho anh ta không? Cám ơn cô nhiều.
ĐÁP: Tôi thành thật cảm phục ông đã hỏi một câu thuế rất lạ và rất hay, vì đây là một đề tài thuế mới lạ đối với đa số những người chuyên ngành thuế.
Vâng, khách hàng của ông phải khai báo tài khoản ở Việt Nam, chẳng những cho năm 2025 mà còn cho cả năm 2026, vì vào những thời điểm đó tài khoản của anh ấy còn nằm ở Việt Nam.
Trước tiên là anh ta phải khai báo cho năm 2025. Hạn chót để khai báo là ngày 15 tháng 4, năm 2026. Nếu không khai kịp thì tự động được gia hạn 6 tháng, đến ngày 15 tháng 10, năm 2026.
Còn khai báo cho năm 2026 thì hạn chót là 15 tháng 4, năm 2027. Được tự động gia hạn đến ngày 15 tháng 10, năm 2027.
Khai báo tài khoản có nghĩa là chỉ liệt kê tài khoản rõ ràng chứ không phải đóng thuế đồng nào. Luật khai báo tài khoản áp dụng cho những cá nhân có quốc tịch Mỹ và thẻ xanh, và các công ty ở Mỹ.
Những ai có vợ hoặc chồng ở Việt Nam và quyết định khai thuế chung, thì nên lưu ý rằng nếu người phối ngẫu có tài khoản ở bên đó, thì quý vị phải khai báo tài khoản của người phối ngẫu. Nếu không muốn khai báo tài khoản của người phối ngẫu thì nên khai thuế riêng, theo diện vợ chồng khai riêng (chứ không phải khai diện độc thân).
Đa số người Việt mình không muốn cho chính phủ Mỹ biết chuyện tiền bạc làm ăn của họ bên Việt Nam. Rất tiếc là khi đã chọn sống ở Mỹ thì phải chấp nhận tuân thủ luật ở Mỹ.
Tiền phạt là 16,536 đô la cho mỗi năm quý vị “vô tình” không khai báo. Còn “cố tình” thì bị phạt 50 phần trăm số tiền có trong tài khoản, hoặc 100,000 đô la.
Vô tình có nghĩa là mình không hiểu rõ luật cho nên sơ sót không khai báo. Cố tình có nghĩa là cố ý giấu diếm tài khoản và mặc kệ luật lệ. Cố tình không khai báo cũng có thể bị kết tội hình sự, nếu Sở Thuế thu thập được bằng chứng là mình cố tình trốn tránh, không tuân thủ luật.
Chính phủ Mỹ họ tinh vi lắm. Họ sẽ dễ dàng tìm ra được những tài khoản nằm ở nước ngoài mà mình không khai báo. Họ có hiệp ước với nhiều nước trên thế giới, trong đó có Việt Nam, rằng các cá nhân hay công ty Mỹ có tài khoản trong ngân hàng nước ngoài đều được ngân hàng báo thẳng cho Sở Thuế biết hằng năm.
Vì vậy, tốt hơn hết là mình nên tuân thủ luật khai báo tài khoản ở nước ngoài. Sở Thuế chưa “sờ gáy” những ai không khai báo không có nghĩa là họ không biết. Chỉ là họ không có đủ nhân sự thôi.
HỎI: Em là công dân Việt Nam, được công ty Mỹ bảo trợ qua Florida làm việc từ tháng 7 đến tháng 12, năm 2025. Em không biết trong tương lai công ty Mỹ có tiếp tục bảo trợ nữa hay không. Trước khi qua Mỹ làm việc thì em có đi làm ở Việt Nam. Và bây giờ về lại Việt Nam thì em vẫn đi làm như trước, chờ sau này có dịp qua Mỹ làm việc nữa. Em có phải khai thuế ở Mỹ không? Cảm ơn chị Đài Thi nhiều lắm.
ĐÁP: Chào em, em xem lại giấy tờ, coi chính xác ngày nào em đã đặt chân vào nước Mỹ, chứ không phải ngày em bắt đầu đi làm. Tính từ ngày em đến Mỹ và tất cả thời gian em ở Mỹ, nếu tổng cộng ít nhất 180 ngày thì em phải khai thu nhập ở Mỹ và cả ở Việt Nam.
Cho dù em đã đóng thuế thu nhập ở Việt Nam thì em vẫn phải khai phần thu nhập đó vào hồ sơ thuế ở Mỹ. Nghe thoáng qua thì thấy không công bằng khi thu nhập ở Việt Nam phải bị đóng thuế 2 nơi, nhưng người khai thuế cho em sẽ biết cách khai để em không phải bị đóng thuế 2 lần.
Rất ít người khai thuế biết cách khai thu nhập từ nước ngoài. Em nên cố gắng tìm người khai có kinh nghiệm. Khai sai có thể đưa đến hậu quả em gặp rắc rối với Sở Thuế ở Mỹ.
Nếu em ở Việt Nam luôn thì có lẽ Sở Thuế sẽ chẳng bỏ công tìm em, nhưng vì em còn có ý định quay lại Mỹ cho nên tránh các rắc rối thuế để đừng ảnh hưởng đến chuyện các công ty Mỹ bảo trợ em qua Mỹ làm việc trong tương lai.
NĐT
