Được biết vào ngày 3 tới 5 tháng 8 tại Shorecrest Performing Arts Center thuộc thành phố Shoreline, tiểu bang Washington sẽ diễn ra buổi Hội thảo Đàn Tranh và trình diễn âm nhạc dân tộc với chủ đề “Việt Nam sắc hương xưa lần thứ 10” do Đoàn văn nghệ dân tộc Hướng Việt tổ chức. Người sáng lập đoàn, cách đây 17 năm, lúc ấy còn là một sinh viên của University of Washington, Hồng Việt Hải.

Hiện nay anh là Bác sĩ Đông Y và vẫn là linh hồn của đoàn.

viet-nam-sac-huong-xua6

Một tiết mục biểu diễn trong “Việt Nam sắc hương xưa 9” 2017 của Đoàn Văn nghệ dân tộc Hướng Việt

PV Trẻ: Chào BS Việt Hải, với tư cách là trưởng ban tổ chức vừa là ông bầu của Đoàn văn nghệ Hướng Việt, xin anh cho độc giả báo Trẻ biết sơ qua về đoàn văn nghệ này? Như là do ai thành lập và lúc nào…

BS Việt Hải: Lúc ấy Việt Hải là sinh viên năm cuối tại trường đại học University of Washington. Năm học cuối thì có nhiều thời gian hơn nên Việt Hải tham gia phụ giúp hội sinh viên Việt Nam tổ chức chương trình Hoa Khôi Liên Trường. Các bạn muốn giới thiệu văn hóa nghệ thuật Việt Nam nhưng trong chương trình lại không có những tiết mục nào đại diện văn hóa Việt Nam. Chương trình lúc đó, theo Việt Hải nhớ, có các bài nhạc trẻ như Gót Hồng, các bản nhạc Trung Hoa được dịch ra tiếng Việt như Tình Nhạt Phai, v.v… các bạn yêu thích các ca khúc này. Nhưng các bạn không chịu tìm hiểu để biết đó là những ca khúc của Hồng Kông được dịch ra tiếng Việt.

viet-nam-sac-huong-xua3

Hoà tấu đàn tranh trong chuyến lưu diễn tại Úc

PV Trẻ: Thế là trong đầu Việt Hải manh nha ý tưởng thành lập một đoàn văn nghệ dân tộc. Ai là người chịu trách nhiệm chính cho đoàn?

BS Việt Hải: Sau chương trình đó, thấy việc cần thiết gìn giữ và phát huy âm nhạc truyền thống Việt Nam cho nên Việt Hải đã quyết định thành lập Ðoàn Văn Nghệ Dân Tộc Hướng Việt. Hướng đây là hướng về quốc tổ, Việt là Việt Nam. Thật sự thì hiện nay có rất nhiều ban nhạc dân tộc trên khắp thế giới. Tuy nhiên đa số các nhóm nhạc này chỉ chú trọng bề ngang của âm nhạc, họ dùng nhạc khí cổ truyền Việt Nam để phục vụ số đông, theo thị hiếu của người xem, các kỹ thuật đặc biệt, làn hơi điệu thức của Việt Nam hoàn toàn không được chú trọng. Ðiểm đặc biệt của Hướng Việt là chúng tôi chú trọng các ngón đàn của các nghệ nhân xưa, gìn giữ các bản nhạc cổ để không bị mai một. Chúng tôi mãi ghi nhớ câu nói của giáo sư Trần Văn Khê: “Cây phải có gốc có rễ…”. Việt Hải bắt đầu thu nhận học viên học đàn. Tính từ năm 2001, đoàn đã hoạt động được hơn 17 năm. Bắt đầu từ năm 2003 thì nhóm có thêm cố vấn viên là nghệ sĩ Kim Uyên. Từ năm 2010 trở đi thì có thêm bác sĩ Norman So và luật sư Martin Sjolie cố vấn các vấn đề pháp lý.

viet-nam-sac-huong-xua4

Tiết mục đàn tranh và đàn tỳ bà tại Paris năm 2017

PV Trẻ: Lý do vì sao cây đàn tranh được chọn là nhạc cụ chính.

Xem thêm:   Sài Gòn xóm đạo

BS. Việt Hải: Hướng Việt sử dụng hầu hết các loại nhạc cụ dân tộc: đàn tranh, đàn bầu, tam thập lục, đàn tỳ bà, đàn nguyệt, đàn đáy, đàn t’rưng, klongput, các loại bộ gõ như mõ, trống, phách, sênh tiền, chén, song lang đều sử dụng. Hướng Việt chuyên về đàn tranh nó sử dụng đa dạng cho tất cả các loại hình âm nhạc từ độc tấu, song tấu, hòa tấu cũng như sử dụng cho các thể loại Nhã nhạc cung đình Huế, Tài tử, chèo, dân ca, ngâm thơ. Thậm chí đàn tranh còn có thể tham gia các loại hình âm nhạc cổ điển Tây phương, jazz, blues, … có một số nghệ sĩ còn chứng minh tính đa dạng của đàn tranh bằng cách sử dụng để đàn cả nhạc Rap nữa… Tuy nhiên, Việt Hải cũng như các học viên chỉ chú trọng gìn giữ và phát huy vốn cổ, không rẽ hướng theo âm nhạc đương đại.

viet-nam-sac-huong-xua5

Tiết mục hoà tấu đàn tranh của Đoàn văn nghệ dân tộc Hướng Việt tại Toà Bạch Ốc Washington DC.

PV Trẻ: Việt Hải có thể cho biết đoàn văn nghệ từng biểu diễn ở đâu, công chúng đón nhận ra sao.

BS. Việt Hải: Từ khi thành lập đoàn thường xuyên lưu diễn khắp nơi ở tiểu bang Washington State. Kể từ 2011 thì đoàn bắt đầu những chuyến lưu diễn xa ở Toronto Canada. Sau đó là những chuyến lưu diễn ở Úc (Sydney và Melbourne), Pháp (Paris), v.v… Trong năm 2018 thì đoàn có rất nhiều chuyến lưu diễn như San Jose, Orange county, Houston, Virginia. Chuyến đi lưu diễn ý nghĩa nhất có lẽ là chuyến lưu diễn ở Tòa Bạch Ốc. Ðoàn được cô Holly Ham, Giám đốc đặc trách của Toà Bạch Ốc về người Mỹ gốc Á và Thái Bình Dương và ông John DeStefano, Trợ lý và kiêm cố vấn Văn phòng Tổng thống gởi thư mời trình diễn trong buổi đón chào Tết Nguyên Ðán.

viet-nam-sac-huong-xua2

Bác sĩ Việt Hải độc tấu đàn tranh tại San Jose

PV Trẻ: Được biết đây là đoàn văn nghệ phi lợi nhuận, vậy có phải thành viên tự móc túi mình ra không?

Xem thêm:   Sài Gòn xóm đạo

BS. Việt Hải: Ðoàn Văn Nghệ Dân Tộc Hướng Việt chính thức là một tổ chức bất vụ lợi từ năm 2009. Chủ trương của nhóm là không xin tài trợ. Mỗi một chương trình nhạc hội truyền thống như vậy tốn kém rất nhiều, chi tiêu đôi khi lên đến gần $20,000. Tiền vé thu vào chỉ có khoảng vài nghìn. Tuy nhiên Hướng Việt thấy việc tổ chức một chương trình âm nhạc truyền thống là cần thiết nên không ngại bỏ thời gian, tâm huyết và tài chính để tổ chức. Thêm vào, các giáo viên của Hướng Việt như Việt Hải, cô Thúy Loan, cô Etsuko Ito và các phụ tá giảng viên như các em Thủy Tiên, Melinda Trần, Lưu Lily đều KHÔNG có lương. Tất cả đều tình nguyện dạy học cũng không lương. Tất cả học phí đều xung vào quỹ chung của đoàn. Ðó là lý do tại sao Hướng Việt thành lập đã 17 năm nhưng chỉ mới ra đời có 10 chương trình nhạc hội.

viet-nam-sac-huong-xua1

Việt Hải solo đàn T’rưng chương trình Tìm Về San Jose tháng 2/2018

PV Trẻ: Nhạc cụ hay quần áo biểu diễn nhạc công tự lo hay đoàn văn nghệ lo tất cả những phương tiện này.

BS. Việt Hải: Về y phục thì Việt Hải rất nghiêm khắc trong y phục, cho nên tất cả các đồng phục đều do Hướng Việt thiết kế và may cho học sinh sử dụng. Các mẫu áo từ áo dài, tứ thân, bà ba đều theo kiểu truyền thống.

PV Trẻ: Đoàn văn nghệ dân tộc Hướng Việt chỉ đơn thuần là biểu diễn hay có đào tạo cho những ai thích âm nhạc dân tộc.

BS. Việt Hải: Ðể phổ biến, phát huy và duy trì âm nhạc truyền thống thì cả 2 phương diện này đều phải song hành. Ðào tạo và giảng dạy để gìn giữ. Trình diễn là tạo cho học viên có cơ hội thực hành cũng như giới thiệu âm nhạc Việt Nam đến với mọi người.

Xem thêm:   Sài Gòn xóm đạo

PV Trẻ: Bác sĩ Việt Hải sinh trưởng ở đâu, gia đình sang Mỹ định cư khi nào. Là một bác sĩ chuyên ngành Đông Y lại yêu bộ môn nhạc dân tộc hẳn cũng là gần gũi, gia đình có ai từng là nghệ sĩ loại hình nhạc dân tộc này không?

BS. Việt Hải: Việt Hải sinh tại Việt Nam và theo gia đình sang định cư ở Hoa Kỳ từ năm 1991. Lý do đến với âm nhạc truyền thống cũng đơn giản thôi. Việt Hải chịu ảnh hưởng nhiều phía bên ngoại. Gia đình bên ngoại đa số theo nghề nông nên từ nhỏ Việt Hải gắn bó nhiều với thiên nhiên. Sở thích từ nhỏ là thơ văn. Thơ văn và âm nhạc truyền thống đi đôi, cho nên Việt Hải đến với đàn tranh hay các loại âm nhạc truyền thống rất tự nhiên.

viet-nam-sac-huong-xua

Đoàn văn nghệ dân tộc Hướng Việt đến Toà Bạch Ốc

PV Trẻ: Sắp tới đây, từ ngày 3 đến 5 tháng 8 các nghệ sĩ tham gia biểu diễn có tổ chức một cuộc Hội thảo đàn tranh. Cuộc hội thảo này được tổ chức nhằm mục đích gì và ý nghĩa ra sao? Những nghệ sĩ ở địa phương tham gia hay còn có các nghệ sĩ từ khắp nơi tham dự.

BS. Việt Hải: Hội thảo Ðàn Tranh là một ấp ủ hơn 17 năm, hôm nay mới thực hiện được. Hội thảo là một nơi để các giáo sư truyền trao lại kinh nghiệm giảng dạy, các kinh nghiệm trình diễn, những khám phá trên đàn tranh cho các học viên. Hội thảo cũng là nơi để cho những nghệ sĩ đàn tranh đến với nhau cùng chia sẻ tình yêu của mình dành cho âm nhạc dân tộc. Và thế, Hội thảo Ðàn Tranh được tổ chức với mục đích phổ biến các kỹ thuật đặc biệt của âm nhạc Việt Nam. Hội thảo có sự góp mặt của giáo sư Nguyễn Châu, nghệ sĩ Kim Uyên, Kim Yến, Nguyễn Thanh, Thanh Hiệp, cùng các đoàn nghệ thuật truyền thống, Ðoàn văn nghệ dân tộc Lạc Hồng, Tre Việt, Tiếng Hoài Hương v.v …

PV Trẻ: Việt Hải có thể cho biết chương trình hoà nhạc dân tộc trong “Việt Nam Sắc Hương xưa 10”. Như vậy có phải đây là buổi trình diễn lần thứ 10 được tổ chức. Chương trình có ghi lại DVD lần nào chưa?

BS. Việt Hải: Thưa đúng vậy, đây là buổi hoà nhạc lần thứ 10. Các chương trình trước đây đều có thu DVD để làm lưu niệm. Quý độc giả có thể ủng hộ các chương trình này qua website của Hướng Việt: http://vietmelody.org.

 PV Trẻ: Cám ơn Việt Hải đã cung cấp hình ảnh và xin chúc cuộc Hội thảo Đàn Tranh với chủ đề “Việt Nam Sắc Hương xưa 10” thành công tốt đẹp.

NL