Thế giới cổ tích của nhà văn Đan Mạch Hans Christian Andersen hấp dẫn trẻ em hàng trăm năm nay.
Nhà văn Đan Mạch Hans Christian Andersen (1805-1875) bước vào thế giới cổ tích bằng những tác phẩm kinh điển như: Cô bé bán diêm, Vịt con xấu xí, Công chúa và hạt đậu, Nàng tiên cá…
Trong quá khứ, Andersen từng trải qua khoảng thời gian khó khăn, chật vật kiếm sống. Các tác phẩm dân gian được nghe từ khi còn nhỏ đã nuôi dưỡng tâm hồn, giúp ông biến nỗi đau thành nghệ thuật và trở thành ông vua truyện cổ tích thế giới. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu rõ về cuộc đời của Andersen.
Hans Christian Andersen – literarytraveler.com
Thời thơ ấu khốn khó
Andersen sinh ra ở Odense, Đan Mạch – vùng đất của nhiều quý tộc. Ông từng có cuộc sống bình dân và giản dị cùng gia đình. Cha ông là thợ đóng giày, mẹ là thợ giặt mù chữ. Từ nhỏ, Andersen không có bạn bè và thường xuyên bị trêu chọc.
Là người lao động chân tay vất vả, cha của ông dành nhiều thời gian để đọc sách và lưu giữ nhiều cuốn sách văn học quý giá. Cha của Andersen còn dạy ông cách quan sát cảnh vật và hình tượng xung quanh bằng cách ra đường xem những người thợ làm việc chăm chỉ, những ông cụ, quý tộc ngồi trong xe ngựa.
Năm 11 tuổi, cha ông qua đời, Andersen phải đi làm thuê nuôi mẹ. Cũng trong khoảng thời gian này, ông bắt đầu đọc những tác phẩm mà cha để lại trên giá sách. Ở tuổi niên thiếu, ông đọc các vở kịch của William Shakespeare và Ludvig Holberg.
Tâm hồn được nuôi dưỡng bằng những cuốn sách và câu chuyện dân gian được truyền miệng ở thị trấn nhỏ, dòng suối cổ tích bắt đầu khơi nguồn trong suy nghĩ của Andersen. Hoàn cảnh gia đình nghèo khó cùng ý chí sắt đá càng khiến ông nỗ lực quyết tâm vươn mình trong xã hội.Hans Christian Andersen được cả thế giới biết đến qua những câu chuyện cổ tích đầy mê hoặc, nhưng lòng nhân ái của ông không chỉ nằm trên trang sách. Một trong những câu chuyện đẹp về tấm lòng của Andersen diễn ra ngay tại quê hương Odense, Đan Mạch, khi ông mang niềm vui và phép màu đến cho những đứa trẻ bị xã hội lãng quên.
Vào giữa thế kỷ 19, Odense là một nơi mà nhiều gia đình sống trong cảnh nghèo đói, trẻ em hiếm khi có cơ hội được học hành hay tận hưởng niềm vui giản đơn. Andersen, từng lớn lên trong khó khăn, chưa bao giờ quên những ngày tháng cơ cực của mình. Khi danh tiếng ngày càng vang xa, ông thường trở về quê hương với mong muốn báo đáp mảnh đất đã nuôi dưỡng mình.
Trong một lần ghé thăm, Andersen bắt gặp một nhóm trẻ em đang chơi đùa trên con đường lát đá. Quần áo của chúng rách rưới, khuôn mặt lấm lem bùn đất, nhưng tiếng cười vẫn trong trẻo và hồn nhiên. Ông không ngần ngại ngồi xuống bên cạnh, mặc kệ bộ quần áo sang trọng của mình, và bắt đầu kể một câu chuyện. Những đứa trẻ chăm chú lắng nghe, đôi mắt sáng lên theo từng lời kể về lòng dũng cảm, tình yêu và hy vọng.
Nhận ra rằng truyện cổ tích có thể truyền cảm hứng và nâng đỡ tâm hồn, Andersen bắt đầu tổ chức những buổi đọc truyện dành cho mọi đứa trẻ, từ con cái tầng lớp thượng lưu đến con của thợ thủ công và người giúp việc. Tại các buổi kể chuyện ấy, ông tặng cho mỗi em một món quà nhỏ – có khi là một hình cắt giấy, có khi là một món đồ thủ công – để nhắc nhở rằng phép màu luôn hiện hữu.
Arthur Szyk (1894-1951). Minh họa bìa trong sách Truyện cổ tích của Andersen (1944), New York.
Một mùa đông nọ, Andersen nhận thấy nhiều đứa trẻ không có giày hay áo ấm. Ông âm thầm hợp tác với các thương gia địa phương để tặng giày và áo khoác cho chúng, nhưng luôn làm điều đó một cách kín đáo để tránh khiến các em xấu hổ. Ông tin rằng không một đứa trẻ nào nên bị bỏ lại trong giá lạnh, dù là về thể xác hay tâm hồn.
Chính lòng trắc ẩn ấy đã truyền cảm hứng cho nhiều tác phẩm của Andersen. Vịt con xấu xí phản ảnh chính những năm tháng tuổi thơ bị ghẻ lạnh của ông, gửi gắm thông điệp hy vọng đến những ai cảm thấy lạc lõng giữa cuộc đời. Ông từng nói rằng điều ông mong muốn nhất là những câu chuyện của mình có thể nhắc nhở mọi người về vẻ đẹp và tiềm năng trong mỗi con người, bất kể hoàn cảnh của họ.
Cuộc đời của Hans Christian Andersen là tấm gương về sức mạnh của trí tưởng tượng và lòng nhân ái. Qua những câu chuyện và hành động của mình, ông đã mang đến cho trẻ em không chỉ giấc mơ mà cả niềm an ủi rằng chúng không bao giờ bị lãng quên. Như chính ông từng nói: “Cuộc sống tự nó đã là một câu chuyện cổ tích tuyệt vời nhất.” Và Andersen đã làm cho câu chuyện ấy trở nên ấm áp hơn với những ai cần nó nhất.
Tuổi thơ của mỗi chúng ta đã quá quen thuộc với truyện cổ Andersen, như: Nàng tiên cá, Chú lính chì dũng cảm, Bộ quần áo mới của hoàng đế, Vịt con xấu xí, Cô bé bán diêm, Công chúa và hạt đậu, Nàng tiên cá, Bà chúa tuyết … đó là những câu chuyện thần tiên, cổ tích mê hoặc lòng người của tác giả Hans Christian Andersen. Các tác phẩm của ông đều chạm đến trái tim bạn đọc với những cốt truyện đơn giản, sâu sắc, đem lại những bài học triết lý về cuộc sống mà mỗi người đều có thể tự liên hệ. Tới nay, các tác phẩm của Andersen vẫn được nhiều thế hệ độc giả yêu mến.
DQ
