Móng tay không chỉ có tác dụng bảo vệ đầu ngón tay mà đôi khi còn tiết lộ những thông tin về sức khỏe. Nếu quan sát kỹ, bạn có thể nhận thấy trên móng xuất hiện những đường gân chạy dọc hoặc những đường lõm chạy ngang.

Đường gân dọc

Là những đường nhỏ chạy từ chân móng đến đầu móng. Chúng có thể chỉ mờ nhẹ hoặc nổi rõ, khiến bề mặt móng trông như có nhiều rãnh song song.

Nguyên nhân phổ biến nhất là tiến trình lão hóa tự nhiên. Móng tay được cấu tạo chủ yếu từ một loại protein gọi là keratin. Các tế bào móng mới được hình thành tại vùng mầm móng (nail matrix), nằm bên dưới lớp da ở chân móng. Khi tuổi tác tăng lên, tiến trình sinh sản và thay thế tế bào có thể chậm lại, khiến bề mặt móng không còn nhẵn mịn như trước.

Ngoài tuổi tác, thì móng khô, thiếu độ ẩm, những va chạm thường xuyên và thói quen sử dụng hóa chất cũng có thể làm các đường gân dọc trở nên rõ hơn.

Thông thường, những đường gân dọc không phải dấu hiệu bệnh lý đáng lo ngại. Tuy nhiên, nếu móng đồng thời trở nên giòn, dễ gãy, đổi màu hoặc biến dạng, cần lưu ý đến những vấn đề như thiếu máu, rối loạn tuyến giáp hoặc các bệnh ngoài da như vảy nến.

Đường Beau (Beau’s lines)

Là những đường lõm chạy ngang từ bên này sang bên kia móng tay, hình thành khi tiến trình tạo móng tại vùng mầm móng bị chậm lại hoặc tạm thời gián đoạn. Điều này có thể xảy ra sau một đợt bệnh nặng, sốt cao, nhiễm trùng nghiêm trọng, phẫu thuật lớn hoặc điều trị hóa trị ung thư.

Xem thêm:   Nên chích ngừa cúm ngay

Một số bệnh lý như COVID-19, tiểu đường không được kiểm soát tốt và các tình trạng suy dinh dưỡng nghiêm trọng cũng có thể liên quan đến hiện tượng này.

Nếu chỉ một móng xuất hiện đường lõm ngang, nguyên nhân thường là chấn thương tại chỗ, chẳng hạn ngón tay bị kẹp cửa hoặc vùng chân móng bị tổn thương. Ngược lại, nếu nhiều móng cùng xuất hiện đường Beau, có thể là một biến cố ảnh hưởng đến toàn cơ thể.

Chăm sóc móng và những dấu hiệu cần lưu ý

Dù là đường gân dọc hay đường Beau, việc chăm sóc móng đúng cách đều rất quan trọng. Nên thường xuyên dưỡng ẩm bằng kem hoặc dầu dưỡng, mang găng tay khi làm việc nhà, hạn chế hóa chất và tránh cắn, cạy móng. Một chế độ ăn cân bằng, đầy đủ chất đạm, vitamin và khoáng chất cũng giúp duy trì móng khỏe mạnh.

Thông thường, đường Beau sẽ dần di chuyển ra phía đầu ngón tay và biến mất khi phần móng bị ảnh hưởng được thay thế bằng móng mới. Móng tay cần khoảng 4-6 tháng để mọc mới hoàn toàn.

Tuy nhiên, nên đi khám nếu các đường lõm xuất hiện đột ngột trên nhiều móng, móng đổi màu, biến dạng, đau hoặc bong khỏi nền móng. Đặc biệt, một đường sọc nâu hoặc đen mới xuất hiện, ngày càng rộng hoặc có màu sắc không đều cần được bác sĩ da kiểm tra.

Xem thêm:   Bạn cần bao nhiêu chất đạm?

Đừng tự chẩn đoán bệnh qua móng tay

Cần nhớ rằng, những thay đổi trên móng tay chỉ là dấu hiệu gợi ý, không phải bằng chứng xác định một căn bệnh. Nếu nhận thấy móng thay đổi bất thường, đặc biệt khi có thêm những triệu chứng khác, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ để được kiểm tra và xác định nguyên nhân chính xác.