Đynh Trầm Ca tên thật là Mạc Phụ, sinh năm 1941 tại Quảng Nam.
Sau khi học xong trung học, ông vào Sài Gòn học Đại học Sư phạm rồi tốt nghiệp, dạy ngữ văn ở đây cho đến năm 1975. Ông bắt đầu làm thơ từ đầu thập niên 1960 rồi sau đó học nhạc với nhạc sĩ Lê Trọng Nguyễn. Sự nghiệp âm nhạc của ông trước năm 1975 tiêu biểu với ca khúc Ru con tình cũ viết năm 1967. Năm 1969, ông cho xuất bản tập thơ đầu tay Mắt đêm.
Sau sự kiện 30 tháng 4 năm 1975, các tác phẩm và bản thảo của ông bị tịch thu. Ông trở ra Quảng Nam làm ruộng được sáu năm, rồi sau đó phiêu bạt nhiều nơi. Năm 2004, Đynh Trầm Ca về lại Quảng Nam định cư, mở quán cà phê “Thạch Trúc Viên” là nơi anh em văn nghệ sĩ hay lui tới. Ông qua đời tháng 12 năm 2025 tại tư gia. Sau đây xin đọc một vài bài thơ của Đynh Trầm Ca để tưởng niệm một tài hoa văn học và nghệ thuật. SAO KHUÊ
cây đàn thương nhớ
Buổi ta vác cây đàn ngang trường cũ
Ai như em đứng ngó cuối hành lang
Ai như ta ngồi mơ sau cửa lớp
Có lẽ nào mình còn đó sao, Th…?
Buổi ta vác cây đàn xa trường cũ
Em vẫn còn chạy nhảy dưới hàng soan
Nên ta đi mà hồn thì quay lại
Níu vai cầu hát gửi khúc chia tan
Buổi ta vác cây đàn vào gió cát
Hồn không theo nên thân xác liêu xiêu
Ném nốt nhạc lên chín tầng mây dạt
Nghe quê người mưa rớt hột cô liêu
Ta gục xuống những đường gai đã nhọn
Máu từ tim ứa nở cánh phượng đầu
Ta muốn hái tặng em ngày tháng cũ
Chợt ngậm ngùi: ngày vui đã qua mau!
Ngày vui đã phai trên màu tóc cỏ
Cỏ còn xanh – đời xanh chẳng quay về
Chỉ câu hát giữ em hoài bé nhỏ
Nên ta thề: xin làm một kiếp ve!
Để hát mãi về em thời đi học
Cho trăm năm em vẫn nữ sinh hoài
(Nhỡ có tiếc cũng xin em đừng khóc
Đời không vui cho ta nhận riêng ai)
Buổi ta vác cây đàn về quê cũ
Qua dốc cầu gặp hồn nhỏ chơ vơ
Hồn đứng với ba mươi năm hoài niệm
Bên trường xưa (em có gặp bao giờ?)
Ta lại vác cây đàn đi tứ chiếng
Hồn theo ta qua những chốn mịt mùng
Mây viễn phố bao chiều thay áo nõn
Ta nâng đàn thương nhớ phá lên cung
thu xưa
Mùa thu sao lá không vàng
Sân rêu, khóm cúc đã tàn từ lâu
Em đi xa tự năm nào
Để cho cam quýt mận đào bỗng chua
Tôi về vườn cũ ngày mưa
Ngu ngơ không biết đời trưa hay chiều
Từ ngày lạc dấu thương yêu
Tôi đi về phía quạnh hiu đất trời
Mùa thu, sao lá không rơi
Ngồi nghe vàng rụng vào thời xa xăm
Giọt ngâu rớt trúng chỗ nằm
Em làm sao biết đời căm lạnh rồi
Có ai về đó cùng tôi
Phải em ngoài giếng làm rơi tiếng gàu?
Sao tim tôi chợt nhói đau
Vết bùn chân nhỏ in ngoài cầu ao
Tiếng em cười tự thu nào
Mà nghe rúc rích bên rào giậu thưa
Em gọi tôi ở ngoài mưa
Hay cơn gió lạnh nào vừa qua sông?
Sao em không chọn mùa đông
Mà đi lấy chồng lại đúng mùa thu
Để vườn cũ giữa thâm u
Để tôi sống giữa sa mù chiêm bao
bất chợt trên bến đò ngang
Chiều qua bến đò ngang
tình cờ nghe bài hát cũ
người hành khất mù và cô gái nhỏ
cây guitar lạc phím
cũ mèm
chiếc thau nhôm móp méo
vàng ố
những đồng tiền
Cô bé hát
nỗi đau mênh mông của người tình phụ
chiều bay mưa hiu hắt dòng sông
khách qua đò cuối năm lưa thưa
có người dừng lại
mở bóp
tôi cho tay vào túi
rỗng không
Mấy mươi năm rồi người con gái qua sông
tôi viết lời ca sao buồn quá vậy?
những lời ca cho lòng tôi thủa ấy
ai biết bây giờ
bố con người hành khất dùng để hát ăn xin
Chiều rây rây những bui mưa êm
kỷ niệm cũ không hề sống lại
trong tôi chỉ lóe lên câu hỏi
biết bố con người hát rong kiếm đủ sống không?
rượu cuối năm bên bờ kinh phương nam
Rượu cuối năm rót cuối bờ kinh
ngọn gió chướng thổi se lòng nước
ta và bạn làm sao biết được
bởi vì đâu so đũa nở trắng bông ?
bởi vì đâu rượu đắng ở cuối lòng
cứ nồng ấm nhưng hồn lãng bạt
bèo bữa trước vì sông mà trôi giạt
chợt nở hoa về rợp bến quê nhà
thì sá gì cuôc nổi trôi ta !
Rượu cuối năm gõ chén hát xuân ca
nghe cuối bãi tiếng doi đất lở
nghiêng mé nước gốc mai già vẫn nở
bạn và ta còn thua cỏ cây nhiều
mới mười năm theo chim vịt kêu chiều
mà gió thổi muốn rách hồn kiêu bạt
Rượu cuối năm cất không lên tiếng hát
khúc xuân ca hiu hắt giọng trầm ca
nâng chén hoài hương gục nhớ mộ cha
gió thổi miết chắc chẳng còn thấy nấm
nâng chén tình quê thương mẹ già lận đận
sinh con ra chất thêm lấy lượng sầu
…
Rượu cuối năm lòng say mà chưa đã
thêm một ly để cảm tạ đất này
thêm một ly gửi tới những tảng mây
để cuối kiếp ta trôi lên thường trú
thêm ly nữa để thương bờ đất lở
mai lở thêm nhà ta cũng trôi luôn
đời biển dâu hề, dâu biển là đời
đừng chửi tục! (…) giao thừa sắp đến !
chín nhánh rồng thiêng có trăm nghìn bến
đời thơ ta cứ – tấp, cứ – đi !…
