Cô Nguyễn Đài Thi là cựu Thanh Tra của Sở Thuế Hoa Kỳ (IRS) và cũng là cựu Thanh Tra của Bộ Ngân Khố (U.S. Treasury Inspector General). Cô có bằng IRS Enrolled Agent do Sở Thuế cấp. Với hơn 30 năm kinh nghiệm làm việc cho Sở Thuế và Bộ Ngân Khố, cô Đài Thi đã từng kiểm toán (audit) thuế doanh nghiệp và cá nhân. Khi làm việc cho Bộ Tổng Thanh Tra Ngân Khố, cô cũng đã từng audit-Sở Thuế. Với kinh nghiệm đặc biệt này, chẳng những cô Đài Thi rất rành rẽ về luật thuế, mà còn hiểu tường tận về cơ cấu và nội bộ của cơ quan IRS. Cô thường xuyên chia sẻ các đề tài thuế vụ qua các đài radio và TV tại Dallas. Trẻ hân hạnh được cùng cô Đài Thi cộng tác để hướng dẫn đồng hương về luật thuế liên bang và giải đáp các vấn đề rắc rối với Sở Thuế. Độc giả ở khắp nơi có thể gửi thư bưu điện hoặc email cho tòa soạn Trẻ, ghi chú “Mục Thuế Vụ”.
Email: bientap@trenews.net
Nhắn tin (text only) câu hỏi đến 469-328-3453
hoặc gởi thư về tòa soạn:
3202 N. Shiloh Rd., Garland, TX 75044
HỎI: Thưa cô Đài Thi, tôi đã nghỉ hưu và đang lãnh hưu an sinh xã hội. Năm nay tôi đến tuổi phải bắt đầu rút tiền từ tài khoản hưu trí 401(k) theo luật. Công ty quản lý quỹ đã gửi thư thông báo số tiền tối thiểu tôi phải rút trong năm nay. Tôi có một số thắc mắc về thuế, mong cô giải thích giúp.
Thứ nhất, khi rút tiền từ 401(k), tôi phải đóng thuế bao nhiêu? Thứ hai, công ty quản lý quỹ cho biết sẽ giữ lại 10% tiền thuế trước khi gửi tiền cho tôi. Vậy 10% này có phải là số thuế cuối cùng tôi phải đóng không? Thứ ba, nếu công ty đã giữ lại 10% rồi, khi khai thuế tôi có phải đóng thêm lần nữa không? Nếu số thuế thực tế thấp hơn số tiền đã bị giữ lại, làm cách nào để lấy lại phần tiền dư? Xin cô Đài Thi giải thích để tôi hiểu rõ hơn. Xin cảm ơn cô.
ĐÁP: Đây là thắc mắc rất phổ biến của những người bắt đầu đến tuổi phải rút tiền hưu trí theo quy định của Sở Thuế. Tôi xin giải thích từng điểm để quý vị không quá lo lắng khi nhận thư của công ty quản lý quỹ.
- Tại sao phải rút tiền 401(k) khi đến tuổi quy định?
Theo luật thuế liên bang hiện hành, phần lớn người có tài khoản hưu trí truyền thống như 401(k), Traditional IRA và một số chương trình hưu trí khác phải bắt đầu rút tiền tối thiểu hằng năm khi đến tuổi 73, tùy trường hợp có thể áp dụng quy định khác.
Khoản tiền bắt buộc rút này được gọi là Required Minimum Distribution (RMD), nghĩa là khoản phân phối tối thiểu bắt buộc. Không rút tiền ra thì sẽ bị phạt.
Thông thường, RMD được tính dựa trên số tài khoản vào ngày 31 tháng 12 của năm trước và theo bảng tuổi thọ do Sở Thuế quy định. Công ty quản lý quỹ có thể giúp tính số tiền này, nhưng chủ tài khoản vẫn có trách nhiệm bảo đảm mình rút đúng số tiền và đúng hạn.
Lưu ý: Những ai còn đang làm việc tại công ty đang quản lý chương trình 401(k) có thể được hoãn rút cho đến khi nghỉ hưu. Vì vậy, nếu quý vị vẫn đang làm việc, nên hỏi công ty xem trường hợp của mình có được hoãn hay không.
- Rút tiền từ 401(k) có phải đóng thuế không?
Nếu đây là tài khoản 401(k) truyền thống (Traditional 401(k)), tiền rút ra thường được tính vào thu nhập.
Điều này có nghĩa là nếu quý vị rút 10,000 đô la từ 401(k) truyền thống trong năm 2026, thông thường khoản 10,000 đô sẽ được cộng vào thu nhập của năm 2026.
Tuy nhiên, không thể chỉ nhìn số tiền rút ra để biết chính xác phải đóng bao nhiêu thuế. Số thuế còn tùy thuộc vào những yếu tố như: khai thuế độc thân hay vợ chồng khai chung; tổng số tiền Social Security nhận trong năm; có lương hưu, tiền lãi ngân hàng hoặc nguồn thu nhập nào khác hay không; các khoản khấu trừ thuế được áp dụng; tài khoản hưu là 401(k) truyền thống hay Roth 401(k).
Nếu là Roth 401(k), số tiền rút có thể được miễn thuế liên bang.
- Tiền thuế này đóng cho ai?
Thông thường, đây là thuế thu nhập liên bang (federal income tax), do Sở Thuế quản lý.
Khi công ty quản lý quỹ giữ lại một phần tiền trước khi trả cho quý vị, số tiền đó được gọi là federal income tax withholding, tức tiền thuế liên bang đã được khấu lưu. Công ty không tự quyết định số thuế cuối cùng quý vị phải đóng. Họ chỉ giữ lại và chuyển khoản tiền khấu lưu qua cho Sở Thuế.
Đến mùa khai thuế, quý vị sẽ khai khoản tiền rút từ 401(k) và tính tổng số thuế phải đóng cho cả năm. Số tiền đã bị giữ lại sẽ được tính như thuế quý vị đã trả trước.
- Công ty giữ lại 10% có nghĩa là chỉ đóng thuế 10% thôi sao?
Không nhất thiết. Mức 10% là tỷ lệ thường áp dụng cho một số khoản rút không định kỳ, không phải là mức thuế cuối cùng cho tất cả mọi người. Quy định khấu lưu còn tùy loại giao dịch và cách tiền được phân phối.
Với khoản RMD từ 401(k), quý vị nên kiểm tra thư của công ty quản lý quỹ để xác nhận khoản khấu lưu 10% được áp dụng như thế nào cho trường hợp cụ thể của mình.
Ví dụ, giả sử quý vị rút 10,000 đô la và công ty giữ lại 10%, tức là 1,000, quý vị nhận được 9,000.
Số tiền giữ lại 1,000 này không có nghĩa Sở Thuế đã xác định rằng quý vị nợ đúng 1,000 tiền thuế. Đây chỉ là khoản tiền được giữ lại để trả trước thuế.
Khi khai thuế, nếu tổng thuế thực tế của quý vị cao hơn số tiền đã giữ lại, quý vị có thể phải đóng thêm. Nếu tổng thuế thấp hơn số đã giữ lại, quý vị có thể được hoàn lại phần dư, tùy vào kết quả khai thuế.
- Nếu đã bị giữ lại 10%, làm sao lấy lại tiền?
Quý vị không cần xin công ty quản lý quỹ trả lại khoản thuế đã giữ. Thông thường, quý vị làm như sau:
– Đầu năm sau, công ty quản lý quỹ gửi cho quý vị Form 1099-R, ghi số tiền đã rút và số thuế liên bang đã khấu lưu.
– Khi khai thuế, quý vị khai khoản rút ra và kê khai số thuế đã bị giữ lại.
– Sở Thuế tính tổng số thuế phải đóng của quý vị dựa trên toàn bộ hồ sơ khai thuế. Nếu số tiền đã khấu lưu vượt quá số thuế thực tế phải trả, phần dư thường được hoàn lại.
Form 1099-R là giấy tờ quan trọng, vì trên đó có thông tin về số tiền rút ra và số thuế liên bang đã khấu lưu. Giả sử sau khi tính toàn bộ thu nhập, các khoản khấu trừ và những quy định áp dụng, tổng thuế liên bang thực tế của quý vị là 600 đô la. Trong năm, công ty quản lý quỹ đã giữ lại 1,000 từ khoản rút 401(k). Thì quý vị sẽ được hoàn lại 400 đô.
- Nếu chỉ lãnh Social Security?
Đây là điểm rất quan trọng đối với nhiều người đã nghỉ hưu. Nếu trước đây quý vị chỉ có thu nhập Social Security và không phải khai thuế, khi bắt đầu nhận thêm tiền từ 401(k), quý vị cần xét lại thuế của mình.
Khoản rút từ 401(k) có thể làm tăng thu nhập và ảnh hưởng đến việc một phần tiền Social Security có phải bị đóng thuế hay không.
Sở Thuế xem số tiền Social Security có phải đóng thuế hay không dựa trên tổng thu nhập và tình trạng khai thuế của quý vị. Trong một số trường hợp, tối đa 85% tiền Social Security có thể được tính là thu nhập. Vì vậy, nếu năm nay quý vị bắt đầu rút 10,000 hoặc 20,000 từ 401(k), đừng chỉ tính thuế riêng trên khoản rút đó. Hãy xem cả tiền Social Security và các nguồn thu nhập khác để biết kết quả chính xác.
- Có thể yêu cầu công ty giữ lại nhiều hoặc ít hơn 10% không?
Được, người rút tiền 401(k) có thể yêu cầu công ty giữ lại thuế 10%, 15%, 20%, hoặc một con số nhất định nào đó, chẳng hạn như 2,000 đô. Dùng mẫu W-4R. Quý vị cần xác nhận với công ty quản lý quỹ trước khi thay đổi.
Tôi khuyên quý vị không nên chọn mức khấu lưu thấp hơn 10% chỉ vì nghĩ rằng mình đang lãnh hưu và không có thu nhập khác. Nếu khoản tiền rút làm tăng tổng thu nhập chịu thuế, mức khấu lưu quá thấp có thể khiến quý vị phải đóng thêm khi khai thuế, và phải đóng phạt và tiền lãi. Ngược lại, giữ lại quá nhiều tiền cũng có thể khiến quý vị phải chờ đến khi khai thuế mới nhận lại phần dư. Cách tốt nhất là ước tính thuế cả năm trước khi quyết định tỷ lệ khấu lưu.
NĐT
