Về Insulin

Đây là sự liên quan của insulin với những chứng bệnh khác (ngoài bệnh tiểu đường) Lượng insulin quá nhiều hay quá ít đều gây bệnh tật cho cơ thể, và insulin không chỉ dính dáng tới bệnh tiểu đường mà còn liên quan đến những chứng bệnh khác như nhồi cơ tim (heart attack), tai biến mạch máu não (stroke), cao huyết áp, và nhiều loại ung thư.

Tế bào tụy tạng, loại B-cell, tiết ra nội tiết tố insulin để điều hòa lượng đường trong máu. Khi lượng đường lên cao, sau bữa ăn nhiều tinh bột (carbohydrate), tinh bột được tiêu hóa, biến hóa thành đường trong máu dưới dạng glucose, lượng insulin lên cao để vận chuyển đường vào những nơi dự trữ như tế bào bắp thịt hoặc những tế bào mỡ. Ðôi khi những tế bào này không còn hoạt động dưới ảnh hưởng của insulin và do đó, không “nhận” lượng đường để dự trữ, và khi ấy, người ta bị chứng “insulin-resistant” hoặc đôi khi còn gọi là “metabolic syndrome”. Vì lượng đường trong máu lên cao nên tụy tạng tiếp tục tiết thêm insulin, dù insulin trong trường hợp này không có hiệu lực; kết quả là ta có bệnh tiểu đường, loại II (khác với loại I, khi tế bào tụy tạng không tiết ra insulin). Khi tụy tạng tiết ra nhiều insulin, lượng nội tiết tố dư thừa này ảnh hưởng đến những bộ phận khác trong cơ thể. Insulin không những chỉ “đưa” đường trong máu đến nơi dự trữ mà còn làm những công việc khác, chẳng hạn như khiến thận giữ lấy muối (thay vì đào thải); khi lượng muối lên cao, cơ thể sẽ giữ nước, và hậu quả là cao huyết áp.  Insulin còn ảnh hưởng đến sự sinh sản và tăng trưởng của nhiều loại tế bào trong cơ thể, khi lượng insulin lên cao, tế bào bị kích thích để sinh trưởng.

  1. Ung thư

So với tế bào bình thường, tế bào ung thư có gấp 10 lần lượng thụ thể (receptor) insulin, cấu trúc tiếp nhận insulin trên màng tế bào. Ðiều này có nghĩa là tế bào ung thư sinh sôi rất nhanh khi chịu ảnh hưởng của insulin. Ðặc biệt, ung thư ruột già, vú, tử cung (dạ con), tụy tạng và nhiếp hộ tuyến là những loại ung thư rất “nhạy” với ảnh hưởng của insulin.  Ở ung thư vú, dạ con, và nhiếp hộ tuyến, nội tiết tố giữ một vai trò rất quan trọng trong sự tăng trưởng của các tế bào ung thư này. Riêng với ung thư vú, người ta tìm thấy một loại receptor đặc biệt, fetal insulin receptors, khiến loại tế bào sinh sôi rất nhanh với ảnh hưởng của insulin (ultrasensitive). Bác sĩ Pamela Goodwin, Marvelle Koffler Breast Center at Mount Sinai Hospital, Toronto, cho rằng khi một loại nội tiết tố bị ảnh hưởng, sẽ gây ra phản ứng dây chuyền, và sẽ ảnh hưởng đến những nội tiết tố khác; ở ung thư vú, insulin ảnh hưởng đến estrogen, một loại nội tiết tố khác cũng gây ra sự sinh sôi của tế bào ung thư. Tại trung tâm Y Khoa này, bác sĩ Goodwin và những người cộng sự đang xúc tiến một chương trình thử nghiệm y tế, dùng glucophage để làm giảm lượng insulin trong những bệnh nhân bị ung thư vú, và khi lượng insulin bị giảm đi có ảnh hưởng gì đến sự tái phát ung thư hay không.  Cuộc thử nghiệm đang tiến hành, chưa có kết quả sau cùng.

insulin
digest.bps.org.uk
  1. Bệnh tim mạch

Lượng insulin cao sẽ: a) gây viêm lớp tế bào lót mạch máu, b) khiến tiểu cầu (platelet) dính với nhau tạo thành khối bám chặt vào thành mạch máu, và c) làm gia tăng lượng mỡ đọng tại thành mạch máu. Cả ba yếu tố đều đưa đến việc nghẽn mạch máu một cách nhanh chóng, gây hậu quả tai hại là chứng cao huyết áp, nhồi cơ tim và chứng tai biến mạch máu não. Cơ quan y tế Phần Lan đã công bố tài liệu của họ về một cuộc thử nghiệm y tế với 1,000 thanh niên, được theo dõi trong 22 năm; kết quả cho thấy là lượng insulin cao sẽ đoán trước nguy cơ của chứng nhồi cơ tim, chính xác hơn cả chứng mập phì hoặc tình trạng ít vận động. Tại Hoa Kỳ, vai trò của insulin trong các bệnh tim mạch đang được thử nghiệm. Viện Y Tế Quốc Gia (National Institute of Health) đã bắt đầu một cuộc thử nghiệm y tế tại 60 trung tâm Y Khoa để thử Actos, một loại insulin sensitizer, xem loại thuốc này có thể ngăn sự tái phát của chứng tai biến mạch máu não.

  1. Bệnh buồng trứng

Chứng bệnh polycystic ovary syndrome (buồng trứng có nhiều u nang, những túi nhỏ li ti chứa chất lỏng) là nguyên nhân chính gây hiếm muộn (không thụ thai) của phụ nữ Hoa Kỳ, một trong 10 người đàn bà Mỹ bị chứng bệnh này.  Khi lượng insulin lên cao, buồng trứng sẽ tiết ra một số nội tiết tố khiến sự tăng trưởng bình thường của trứng bị gián đoạn, kinh nguyệt bị rối loạn và người đàn bà khó thụ thai, một phản ứng dây chuyền. Một trong số những nội tiết tố dư thừa này là androgen; nội tiết tố này gây ra việc mọc lông trên mặt, tay hoặc da mặt trở nên thô nhám, nhiều dầu như phái nam. Giới y học đã bắt đầu chữa bệnh polycystic ovary syndrome bằng những loại thuốc trong nhóm “insulin sensitizer” cũng như sử dụng những phương cách giảm cân vì việc giảm cân cũng làm hạ lượng insulin. Việc chữa trị chứng polycystic ovary syndrome không chỉ để chữa chứng hiếm muộn mà còn nhằm vào việc giảm bệnh tim mạch, những phụ nữ này có tỷ lệ rất cao về bệnh tim mạch (gấp 7 lần bình thường) và chứng tiểu đường (gấp 3 lần bình thường).

  1. Bệnh mất trí nhớ (Alzheimer’s disease)

Tế bào não bộ tại trung tâm học hỏi (learning centers) và trí nhớ (memory centers) có rất nhiều thụ thể insulin receptors. Khi lượng insulin vọt lên cao (gia tăng một cách nhanh chóng), trí nhớ và khả năng làm việc sẽ gia tăng; khi lượng insulin xuống thấp, não bộ không còn hoạt động mạnh mẽ. Tuy nhiên, trong trường hợp của “insulin resistance” nói trên, sự “nghịch lý” xảy ra, một lượng insulin cao luân lưu trong máu (nhưng không sử dụng được) dẫn đến hiện tượng lượng insulin thấp tại não bộ. Một giả thuyết chính đang được bàn cãi sôi nổi là insulin “gặm mòn” những tế bào lót mạch máu, những tế bào dính vào nhau tích tụ lại thành khối gây ra việc nghẽn mạch máu, kể cả những mạch máu li ti trong não bộ, gây khó khăn cho việc “đưa dẫn” glucose.  Hậu quả là tế bào não bộ bị bỏ đói (thiếu đường, năng lượng chính) và chết dần mòn. Một vài kết quả sơ khởi đã giúp giả thuyết này thuyết phục những chuyên gia y học: gia tăng lượng insulin tại não bộ đã giảm triệu chứng của Alzheimer’s disease trong một số bệnh nhân. Tiến sĩ S. Craft, Veteran Administration Puget Sound Health Care System, trình bày trong một cuộc hội thảo về chương trình khảo nghiệm của bà: một số bệnh nhân đã “hít” (inhaled) insulin, việc “hít” insulin sẽ đưa một lượng insulin đáng kể lên thẳng não bộ, cao hơn và nhanh hơn so với việc chích insulin, và một số bệnh nhân chỉ hít giả dược hay “placebo”. Nhóm bệnh nhân hít insulin có khả năng “nhớ lại” (recall) nhiều hơn so với nhóm bệnh nhân chỉ nhận placebo. Hiện tại, nhóm khảo cứu này đang thử nghiệm Avandia, một loại insulin sensitizer, để xem loại thuốc này có làm ngưng hoặc làm chậm lại tiến trình hủy hoại tế bào não bộ của chứng Alzheimer hay không.

Ðiều nên nhắc lại là dược phẩm không phải là cách duy nhất để chữa trị “insulin resistance”.  Việc giảm cân cũng là cách chữa trị hiệu nghiệm không kém, chỉ cần xuống cân từ 5-20 cân anh (khoảng 2-10 kí lô) là chứng “insulin resistance” hầu như được chữa lành.  Những chuyên gia về dinh dưỡng thường thuyết phục bệnh nhân nên ăn, uống nhiều chất xơ (fiber) nhất là những loại xơ hòa tan trong nước (soluble fiber) hiện diện trong các loại dâu (berry), đậu (beans) và ngũ cốc (whole oat), cũng như protein trong cá. Bệnh nhân cũng nên ăn những loại chất béo (saturated fat) tìm thấy trong đậu phụng (nuts) và trái bơ (avocado), loại chất béo này có thể khiến lượng insulin gia tăng cấp thời (insulin spike). Việc giảm cân rất quan trọng vì chứng mập phì gia tăng “insulin resistance”, lượng mỡ dư thừa trong máu dường như ngăn chặn các tế bào mỡ tiếp nhận insulin.  Ngoài ra, sự vận động giúp các bắp thịt “tiêu thụ” insulin nhanh hơn, do đó, làm giảm lượng insulin trong máu. 

TLL

------------------------------------------

Những bài trên báo Trẻ phát hành Thứ Năm ngày 21 tháng 09 năm 2017

(xin lấy báo tại các thân chủ đăng trên báo Trẻ)

  • - Những phụ nữ dữ dội (Thể Thao) - Bảy Bụi
  • - Đường bay định mệnh (Truyện Ngắn) - Phạm Tương Như
  • - Chuẩn bị cho con di học xa (Kiến Thức Trẻ) - Đinh Yên Thảo
  • - Bão Việt bão Mỹ & bão lòng (Duyên Sài Gòn) - Du Uyên
  • - Xung đột và khủng hoảng Miến Điện (Ghi Nhận Trong Tuần) - Vũ Hiến
  • - An sinh xã hội (Đời Sống) - Angie Hồ Quang
  • - Ghé thăm nhà bạn (Giao Tiếp) - Minh Hải
  • - Lối vào và cửa chính (Phong Thủy) - Bảo Sơn
  • - Không quên ngày 9.11 năm ấy (Bên Tách Cà Phê) - Tim Nguyễn
  • - Trầm cảm (Chuyện Trò Thấy Thuốc) - Nguyễn Ý Đức
  • - Thủ tướng thích… ôm! (Bên Lề Chính Trường) - Sĩ Nguyên
  • - Peru ký sự (Thế Giới Của Dế Mèn) - Trần Lý Lê
  • - Thơ phan tấn hải (Thơ) - Sao Khuê
  • - Chuyện cây bút chì (Theo Dòng Thời Gian) - Sean Bảo
  • - Bánh mì phá lấu (Hương Vị Quê Nhà) - Tạ Phong Tần
  • - Tổng Thống Trump chỉ gia hạn chương trình DACA trong 6 tháng (Di Trú) - Lê Minh Hải
  • - Chợ Thái Bình (Việt Nam Ngày Cũ) - Trang Nguyên
  • - Giữ đồ trong tủ lạnh (Bạn Có Biết) - Hoàng Hương
  • - Hákarl (Món Lạ) - Nấm Mèo
  • - Giới thiệu thảo trình Windows Story Remix (Ứng Dụng Thường Ngày) - P324530
  • - Có nên khai man trong hồ sơ xin visa? (Hỏi Đáp Visa) - Huy Tôn
  • - Bắc Hàn thử hỏa tiễn (Facebook Có Gì Ngộ) - Daniel Văn
  • - Trị nếp nhăn vùng mắt (Trang Phụ Nữ) - Sông Hương
  • - Hồi tưởng lúc con còn thơ (Những Bông Hoa Cuộc Sống) - Như Sao
  • - Viet Love cứu trợ nạn nhân bão lụt Texas (Phóng Sự) - Thanh Thư
  • - Salvation army (Kiến Thức Phổ Thông) - Phượng Nghi
  • - Nhưng nếp nghĩ đã sáo mòn (Thời Trang) - Điệu Cô Nương
  • - Amazon đường bộ trên đất Mỹ (Phóng Sự) - Phóng Viên Trẻ
  • - Cũ & mới (Cõi Riêng ) - Đặng Mỹ Hạnh
  • - Nhạc sĩ Ngọc Chánh và thế giới đèn màu (Phỏng Vấn) - Trịnh Thanh Thủy
  • - Lòng thành (Trong Hầm Rượu) - Trần Vũ
  • - Dụng cụ giúp phát hiện ung thư (Sản Phẩm Mới) - Bảo Sơn
  • - 6 tuổi bán nước chanh giúp bạn tiền ăn trưa (Thế Giới Quanh Ta) - Dương Hùng
  • - Tiết kiệm chi phí y tế (Bạn Có Biết) - Quỳnh Như
  • - Là mới phòng tắm (Cái Nhà Của Ta) - Thiên Hương
  • - Hạt thóc cuối cùng cho chim sẻ (Thơ) - Nguyên Dũng
  • - Khói bay vô mắt (Phiếm) - Đoàn Xuân Thu
  • - Ba bài thơ mới tìm được của Mai Thảo (Tài Liệu Văn Học) - Nguyễn & Bạn Hữu
  • - Sheryl crow (Something Anything) - Ian Bùi
  • - 3 điều không nên làm với máy ảnh của bạn (Góc Nhiếp Ảnh) - Andy Nguyễn
  • - Quán vô ngôn (Phóng Sự) - Uyển Ca
  • - Làm thế nào để khử Kim Jong Un? (Tạp Ghi) - Mạnh Kim
  • - Tiếng vỹ cầm & giai cấp trung lưu (Sổ Tay Thường Dân) - Tưởng Năng Tiến
  • - Tình trạng chia rẽ của cộng đồng người Việt tại Mỹ (Chuyện Đời Thường) - Huy Phương
  • - Thông báo du lịch (Bạn Có Biết)
  • - Những điều lưu ý lúc trở về nhà sau khi ngập lụt (Bạn Có Biết)
  • - Tin thể thao (Thể Thao)
  • - Đại dương bí ẩn (Vui Lạ Khắp Nơi)
  • - Hạnh phúc Harvey và Irma (Chuyện Khó Tin Nhưng Có Thật)
  • - Tính trước (Câu Lạc Bộ Tiếu Lâm)

NO COMMENTS