Vây cá và dự luật bảo vệ cá

Tháng Sáu, 2016, Quốc Hội Hoa Kỳ dự thảo đạo luật cấm buôn bán vây cá, the Shark Fin Trade Elimination Act, dù việc bắt cá [để] róc vây đã bị cấm nhưng sản phẩm này vẫn được buôn bán rầm rộ tại nhiều tiểu bang trên lãnh thổ Hoa Kỳ. Cấm bắt cá rọc vây và cấm cả việc buôn bán vây cá sẽ giúp bảo tồn giống cá sắp tuyệt chủng này.

Cá mập bị săn bắt ráo riết nhưng tệ hại nhất là việc ngư phủ bắt cá chỉ để chặt lấy vây hay “finning”. Khi về bến, ngư phủ chỉ mang theo vây cá cho nhẹ tay. Họ chặt đuôi và vây cá rồi quẳng con cá bị thương xuống biển; không thể bơi lội nữa, con cá khốn khổ chết dần mòn.

vay-ca3
Phơi vây cá mập ở Đài Loan. Mỗi giây đồng hồ, 3 con cá mập bị giết – nguồn anakegoodall.wordpress.com

Vây ở đuôi hoặc lưng được bán dưới dạng khô hoặc đông lạnh; cả hai đều phải ngâm nước trước khi nấu nướng. Vây cá được lột da rồi phơi khô, đôi khi dùng Hydrogen peroxide để tẩy màu cho trắng trước khi đem phơi.

Hiện nay, tại Hoa Kỳ vi cá được bán với giá 800 Mỹ kim một cân Anh, loại ngon (trắng) giá lên đến 1,200 Mỹ kim cho mỗi cân Anh.

Việc săn bắt cá mập mỗi ngày một dễ dàng nhờ kỹ thuật máy móc đánh cá mới mẻ và nhiều người ưa chuộng sản phẩm này nên việc lấy vây cá càng trở nên phổ thông.

Các chuyên viên về Hải Dương Học ghi chép rằng trong thời gian 1996 – 2000, 26 đến 73 triệu con cá mập (bản tường trình Tháng Sáu năm 2016 của OCEANA) đã được buôn bán mỗi năm, trung bình là 38 triệu cá mập được truyền tay buôn bán, mãi lực lên đến 1.2 tỷ Mỹ kim mỗi năm.

vay-ca
California nhập cảng ít nhất 30 tấn vây cá mập khô mỗi năm – Nguồn scmp.com

Nói chung, theo các chuyên viên về hải sinh quốc tế, cá mập mọi chủng loại đang trên đà tuyệt chủng, chỉ trong vòng 50 năm vừa qua, 90% số cá mập đã bị truy diệt!

Vây cá mập là một món ăn được xem như sơn hào hải vị, món đắt tiền và thường thấy trong các bữa yến tiệc kiểu Trung Hoa. Thiếu món súp vi cá là bữa ăn ấy chưa đủ sang trọng!

Việc ăn vây cá có mặt từ thời nhà Minh, vua chúa ăn vi cá vì đây là món thức ăn quý hiếm, đòi hỏi thời gian để nấu nướng, nhiêu khê… Từ đó vi cá trở thành dấu hiệu của sự sang giàu, quý trọng ai thì đãi đằng vi cá!
Vây hay vi cá là phần “cái” của món súp; hầu hết hương vị của chén súp đến từ những nguyên liệu khác, vi cá không có chút mùi vị gì trừ chút “thể chất” giòn giòn của chén súp.

Người ta ăn vi cá nhiều hơn vì tiền bạc rủng rỉnh hơn trong thập niên vừa qua, người Hoa trên khắp thế giới đòi súp vi cá và sẵn sàng trả 15 Mỹ kim cho một chén súp cỡ 6 oz với mấy lát vi cá. Thế là thị trường vây cá buôn bán ào ạt.

vay-ca2
Súp vi cá mập – nguồn Nature Table – WordPress.com

Vi cá có chi mà được ham chuộng như thế ngoài cái mã “giàu sang”? Người Hoa cho rằng vi cá có tính cường dương, cứ trông con cá mập hung hăng ăn thịt các loài cá nhỏ và làm chủ biển cả thì rõ sức mạnh của nó, gia tăng năng lực, giúp da dẻ mịn màng (?), ngừa trụy tim và giảm mỡ trong máu (?)

Khi phân chất thì lượng sinh tố trong vi cá xếp hạng bét so với các loại rau cỏ khác, lượng sắt, zinc, riboflavin, và phosphorus thì nhỉnh hơn rau cỏ tí xíu. Và chẳng có tài liệu nào chứng minh được rằng vi cá chữa ung thư, kéo dài tuổi thọ hay chữa được chứng thấp khớp.

Nói một cách giản dị là vi cá chẳng có một giá trị gì về mặt dinh dưỡng hay chữa trị bệnh tật như lời đồn.

Ngoài ra, cá mập ăn thịt các loài cá khác nên lượng thủy ngân trữ trong thân thể khá cao, kể cả vây. Ăn nhiều vi cá, có thể trúng độc, nam phái mất khả năng truyền giống và phụ nữ mang thai cũng như trẻ em nên tránh ăn vi cá.

Tiểu bang California ban hành đạo luật 376 cấm buôn bán vi cá, cũng như các điều khoản trong đạo luật tương tự tại Hawaii, Georgia và một vài tiểu bang khác, việc buôn bán vi cá kể cả trong các quán ăn bị cấm hẳn kể cả hàng quán nấu nướng và bán món súp vi cá. California là nơi tiêu thụ vây cá nhiều nhất tại Hoa Kỳ, đã giúp gia tăng việc săn bắt ráo riết các loài cá mập trên mọi vùng biển.

vay-ca1
Một cảnh cắt vây cá mập – nguồn Jacksonville.com

Ðạo luật kể trên thu hút được sự ủng hộ từ nhiều nhóm, từ chuyên viên khoa học đến người yêu môi sinh, nhưng tại San Francisco nơi các đầu bếp nấu nướng tưng bừng, cấm dùng vi cá là cả một sự khó chịu, nhất là những đầu bếp tại phố Tàu. Họ cho rằng việc cấm đoán này là một hành động xúc phạm đến văn hóa Trung Hoa!

Văn hóa, cách sinh sống xa cũ và môi sinh thường va chạm nhau nhiều khi nảy lửa và khó lòng bàn chuyện đúng / sai nhưng một điều rất thực tế: Biển cạn cá, có muốn tiếp tục săn bắt nữa cũng chẳng được. Quan trọng hơn, cá mập là loài cá tăng trưởng chậm rì, cần ít nhất là 15 năm cho một con cá mập cái đủ lớn để sinh sản; điều này khiến việc nuôi cá mập để… hớt vây là một điều khó thực hiện về mặt kinh tế.

Hủy diệt cả một con cá chỉ vì vài ký vây, hay gây xáo trộn môi sinh chỉ vì một chén súp thì vô lý và phí phạm quá, do đó ta nên ngừng ăn vi cá?!

TLL

------------------------------------------

Những bài trên báo Trẻ phát hành Thứ Tư ngày 27 tháng 04 năm 2017

(xin lấy báo tại các thân chủ đăng trên báo Trẻ)

  • Sức mạnh của phái yếu (Thể Thao) - Trần Trí Dũng
  • Bên dòng sông cạn (Truyện Ngắn) - Việt Phương
  • Độc lập - tự do - hạnh phúc (Kiến Thức Trẻ) - Đinh Yên Thảo
  • Có những tình yêu (Duyên Sài Gòn) - Du Uyên
  • Hồi hộp bầu cử Pháp (Ghi Nhận Trong Tuần) - Vũ Hiến
  • Dạy con ứng xử khi bị ức hiếp trong trường học (Giao Tiếp) - Minh Hải
  • Có phải do Mỹ phá (Tạp Ghi) - Đinh Tiến Đạo
  • Dạ Lan ơi, những năm nào chiến tranh đã quên… (Bên Tách Cà Phê) - Tim Nguyễn
  • Sỏi mật (Chuyện Trò Với Thầy Thuốc) - BS Nguyễn Ý Đức
  • Về một con người rất lớn Nguyễn Thị Hạnh Nhơn (Thế Giới Của Dế Mèn) - Trần Lý Lê
  • Thơ lâm hảo dũng (Thơ) - Sao Khuê
  • Khi tàn chinh chiến (Theo Dòng Thời Gian) - Sean Bảo
  • Biển mai còn có cá cơm? (Hương Vị Quê Nhà) - Tạ Phong Tần
  • Chiếu khán cấp tại Việt Nam năm 2016 (Hỏi Đáp Di Trú) - Lê Minh Hải
  • Ký ức khu chợ Cũ Sài Gòn (Tạp Bút) - Trang Nguyên
  • Để luôn tràn đầy năng lượng (Bạn Có Biết) - Hoàng Hương
  • Rượu Soju- Sake xứ Hàn! (Món Lạ) - Nấm Mèo
  • Hoa Kỳ phát sóng truyền hình 4K (Ứng Dụng Thường Ngày) - P324530
  • Những câu hỏi thường gặp (Chiếc Xe Của Bạn) - Trịnh Kiều Phong
  • Một đất nước thống nhứt vẫn có thể có 2 vua! (Facebook Có Gì Ngộ) - Du Face
  • Chăm sóc da cổ (Trang Phụ Nữ) - Sông Hương
  • Món quà từ chiến trường (Bông Hoa Cuộc Sống) - Như Sao
  • Việt kong (Lề Chéo) - Phạm Thị Hoài
  • Về xứ Bắc (Cõi Riêng) - Đặng Mỹ Hạnh
  • Fendi Policromia độc bản của đồng hồ nữ (Thời Trang) - Điệu Cô Nương
  • Trở lại đảo Galang (Ký Sự) - Gió Đồng Nội
  • “Chị hạnh nhơn!” (Chuyện Đời Thường) - Huy Phương
  • Nguyễn Đại Giang và Phan Nhật Nam (Tạp Ghi) - Thanh Thư
  • Nôi ru ngủ (Sản Phẩm Mới) - Bảo Sơn
  • Ngày ta bỏ núi (Trong Hầm Rượu) - Vương Mộng Long
  • Mua vé máy bay rẻ (Bạn Có Biết) - Quỳnh Như
  • Sau lưng và trước mặt (Tùy Bút 30 Tháng 4) - Ban Mai
  • Phòng bếp nhỏ (Cái Nhà Của Ta) - Thiên Hương
  • Sushi Việt ở Oslo (Phóng Sự) - Song Chi
  • Bé trai 8 tuổi lái xe chở em gái 4 tuổi đi ăn mcdonald (Thế Giới Quanh Ta) - Dương Hùng
  • Từ Ba Tri tới Cabra! (Phiếm) - Đoàn Xuân Thu
  • ĐỌC VĂN VÕ ĐÌNH - Về nhà (Tài Liệu Văn Học) - Nguyễn & Bạn Hữu
  • Nhật ký của Phương (Truyện Ngắn) - Mai Phương
  • Con trâu hay máy cày? (Phỏng Vấn) - Hỷ Long
  • Sony hòng đoạt ‘vô địch đệ nhất’ với A9 (Góc Nhiếp Ảnh) - Andy Nguyễn
  • Cánh cửa của thành công (Tạp Ghi) - Mạnh Kim
  • Chuyện hậu Đồng Tâm trong bóng đêm & rắn rết (Sổ Tay Thường Dân) - Tưởng Năng Tiến
  • Les Miz nghe chăng tiếng hát (Something Anything) - Ian Bùi
  • Tin thể thao (Thể Thao)
  • Câu hỏi thi bằng viết (An Toàn Giao Thông)
  • Cờ đảng (Chuyện Khó Tin Có Thật)
  • Tết lào (Vui Lạ Khắp Nơi)
  • Thay đổi (Câu Lạc Bộ Tiếu Lâm)
Facebook Comments