Vào ma trận thực phẩm chức năng

 “Bội thực” ở thành phố, hàng trăm loại thực phẩm chức năng “trời ơi” được “xua” về các vùng quê để tiếp thị. Không ít người dân bệnh tật nhẹ dạ cả tin tiền mất tật mang vì tin rằng gặp “thần dược”.

Tiền triệu mua hàng Trung Quốc giả Mỹ

“Ông trùm” làm thực phẩm chức năng giả Nguyễn Duy Bảo – Giám đốc Công ty Bảo Khang ở quận Gò Vấp, TPHCM vừa bị bắt tối 25/6 khiến người dân sững sờ. Ước tính từ hai năm qua, hàng nghìn thùng thực phẩm giảm béo dỏm của công ty này đã được người dân tiêu thụ. Express Slimming, Best Weight Gain, Evanice, Reduce Weight hay Weight Gain Plus… đều là thực phẩm chức năng giảm béo có xuất xứ từ Mỹ đã bị “ông trùm” này làm giả.

h55

Các nhãn hiệu thực phẩm nhái trên được nhân viên tên Đức của công ty này cho biết, tiêu thụ mạnh nhất ở các tỉnh miền Tây và miền Trung. “Mỗi tháng, mặt hàng thực phẩm chức năng này được bán ra khoảng 2 nghìn hộp, chủ yếu là về vùng nông thôn”- Đức tiết lộ và cho biết, do hàng “xịn” giá rẻ hơn một nửa so với hàng chính hãng nên “bán chạy” như tôm tươi.

Để bành trướng về hàng giả, tháng 12/2014, ông chủ của Bảo Khang mở thêm chi nhánh công ty ở TP Cần Thơ. Đây là nơi tập kết số hàng giả mà Bảo cho nhân viên chuyển từ TPHCM về để phân phối đi các tỉnh. Ít ai biết, những thực phẩm chức năng “xịn” này được Bảo nhập về từ Trung Quốc thông qua một đầu nậu người nước này tên là Jerry.

Ngoài chụp hình các mẫu sản phẩm xịn từ Mỹ gửi qua cho Jerry làm giả, sau đó chuyển hàng về TPHCM tiêu thụ, Bảo còn nhập nguyên liệu không rõ nguồn gốc từ Trung Quốc về pha thêm bột mì và hương liệu, sau đó đặt viên nhộng, in nhãn, vỏ hộp rồi “hô biến” thành thực phẩm chức năng giảm béo của Mỹ.

Trước khi sự việc vỡ lở, Bảo Khang còn tổ chức hàng loạt buổi tư vấn giảm béo cho chị em ở các vùng quê của tỉnh Long An, Tiền Giang và Bạc Liêu để bán sản phẩm. Express Slimming- loại thực phẩm chức năng giảm cân được nhân viên của công ty này “nổ” với nhiều cô gái nhẹ dạ là “thuốc giảm cân” chiết xuất từ trái thanh long, tiêu thụ khá mạnh.

Chị Nguyễn Thị Nhàn, 37 tuổi ở huyện Cần Giuộc, Long An với cân nặng 72 kg đã không ngần ngại bỏ ra 3 triệu đồng mua 2 hộp sau khi nghe tư vấn về “thuốc giảm cân” Express Slimming. Chị Nhàn cũng như hàng trăm cô gái khác không biết được từ tháng 8/2014, sản phẩm này bị Cục An toàn thực phẩm Bộ Y tế thu hồi do không phù hợp với tiêu chuẩn sản phẩm đã công bố và thổi phồng lên như “thần dược”.

“Nhân viên bán sản phẩm này nói rằng, uống một hộp sẽ giảm từ 10kg nên tôi gom tiền để mua. Uống hết một hộp Express Slimming, tôi vẫn nặng 72kg nên gọi điện cho nhân viên bán hàng để hỏi thực hư thì máy ò í e”- chị Nhàn nói.

Thực tế, Express Slimming và giảm cân Slimmore đều chứa bột mì, không có thành phần giúp giảm béo. Thế nhưng, từ hai năm qua, nhân viên của công ty Bảo Khang đều ví nó là “thần dược”. Trên các tờ rơi, “tạp chí” nội bộ và quảng cáo tất cả đều được khoác lên mình là thuốc chữa bệnh và giảm cân siêu tốc.

“Do đâu thực phẩm chức năng giảm cân Express Slimming mang lại hiệu quả tốt nhất? Đã có nhiều nghiên cứu từ các nhà khoa học nổi tiếng cho thấy, trái thanh long có tác dụng giải độc, bổ phế, làm giảm choresterol của thức ăn… giúp cơ thể giảm cân siêu tốc, an toàn qua hệ bài tiết và tiêu hóa”- quảng cáo Bảo Khang đều “nổ” như thế nên không ít người đã sập bẫy.

Làm từ bột mì và sữa kèm hương liệu, nhiều loại thực phẩm chức năng mang nhãn Costar, 100% Royal Jelly 1.450mg và Placentra, Vip reserve, Essen e baby sheep… được Công ty VQTech ở Hà Nội biến hóa thành thực phẩm chức năng chế biến từ sữa ong chúa và nhau thai cừu giúp trẻ hóa làn da để bán khắp các tỉnh thành. TS Nguyễn Thanh Phong – Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế nói rằng, công ty này được “cấp phép một đằng nhưng sản xuất một nẻo”.

Thay vì sản xuất theo giấy phép, bà Trần Như Quỳnh, Giám đốc VQTech đã thuê người gia công thực phẩm chức năng giả tại các cơ sở sản xuất, sau đó đặt in tem nhãn rồi cho nhân viên dán, đóng thành phẩm đưa đi tiêu thụ.

h56

“Họ lừa trắng trợn”

Đã 4 tháng trôi qua, bà con nông dân ở các vùng quê thuộc huyện Quảng Điền, Thừa Thiên – Huế vẫn chưa nguôi cảm giác ấm ức vì bị lừa. Bà Nguyễn Thị Huệ, 56 tuổi, ở thôn Thanh Cần, xã Quảng Vinh nói rằng, khoảng tháng 2, một nhóm người được cho là của Công ty Kinh doanh thực phẩm chức năng Bửu Lực ở Hà Nội về đây và mời hết bà con trong thôn tụ tập ở hội trường của làng để tư vấn về bệnh tật. “Ai cũng đi vì người nào cũng có bệnh”- bà Huệ nói.

Sau khi một nhân viên của công ty nói về hiểm họa chết chóc của bệnh thấp khớp, bệnh gan nhiễm mỡ và thiếu máu não, hai nhân viên khác bắt đầu phát miễn phí cho mỗi người hai viên thực phẩm chức năng mà họ gọi là thuốc trị bá bệnh, giúp hết đau khớp tức thì.

 “Tôi bị bệnh thoái hóa khớp hay đau nhức chân tay nên uống vào thì ngày sau thấy đỡ đau nhiều”- bà Huệ nói. Sau khi đoàn của công ty này kéo qua xã khác tư vấn, hai nhân viên của công ty vẫn ở lại tại hội trường và bán thực phẩm chức năng những ngày sau đó.

“Thấy hết đau, tôi và hàng chục người khác ghé lại hội trường mua thực phẩm chức năng Dược Ương Hoa với giá 2 triệu đồng/hộp”- bà Huệ kể và nói thêm: “Họ cho bà con số di động liên lạc và nói sẽ mở đại lý phân phối ở thị trấn Sịa của huyện nên ai cũng tin”. Vậy nhưng, theo bà Huệ, một tháng sau uống “thần dược” này, bệnh lại hoàn bệnh. Chân, mặt bà Huệ cứ sưng vù lên. “Khám tại Bệnh viện Trung ương Huế, họ bảo tôi uống thuốc có chứa chất corticoid gì đó rất nguy hiểm”- bà Huệ kể.

h57

Ông Trần Đình Ngọc, ở xã Quảng Thái, huyện Quảng Điền thấy nhân viên từ công ty này “nổ” hay nên cũng mua 2 hộp giá 4 triệu đồng. Mới uống một hộp thì tăng lên 4kg, mặt và chân tay đều phì ra. Cứ tưởng “hợp thuốc”, ông Ngọc uống tiếp hộp thứ 2 thì các khớp gối sưng to và đau nhức nên đi khám thì biết thực phẩm chức năng này là thủ phạm gây họa. “Tôi gọi điện cho nhân viên công ty thì không liên lạc được. Hàng chục người khác ở xã cũng bị như tôi”- ông Ngọc kể.

Không được Sở Y tế Thanh Hóa cấp phép tư vấn khám bệnh, kê đơn và bán thuốc nhưng Công ty thực phẩm chức năng và vật tư y tế Việt Nam ở Hà Nội lặn lội vào tận xã Thăng Long ở huyện Nông Cống để “tư vấn” cho dân. Cơ quan y tế của xã và huyện này còn “tiếp sức” cho công ty khi đã có công văn gửi cho bà con nông dân đến để được tư vấn. Từ “lá bùa” này, công ty thực phẩm chức năng và vật tư y tế Việt Nam sau khi “khám bệnh” cho dân xong đã kê toa và bán thực phẩm Renlap, tảo xoắn Linh Chi, viên nang ích não Vạn Xuân và san hô Hawai với giá 500 ngàn – 2 triệu đồng/hộp.

Bà Mai Thị Viêng ở xã Thăng Long kể bà đã “không cưỡng được” trước sự nhiệt tình của nhóm “bác sĩ” tư vấn, khám bệnh của công ty này. Sau khi được “chẩn đoán” bị bệnh cao huyết áp, xương khớp, người của công ty này bán cho bà thuốc Spirulina nhưng thực chất đây là một loại thực phẩm chức năng dạng tảo biển với giá 200 nghìn đồng/hộp.

Tác hại do thực phẩm chức năng (TPCN) rởm, làm nhái đối với người tiêu dùng là đã rõ. Đáng lưu ý là ngày càng nhiều vụ làm giả, làm nhái thực phẩm chức năng được phát hiện, trong khi theo một số doanh nghiệp và nhà quản lý thì việc cấp phép và quản lý TPCN còn có vấn đề.

Tràn lan vi phạm

Theo các báo cáo của Bộ Y tế và số liệu từ Cục An toàn thực phẩm, đến nay đã có gần 1.800 doanh nghiệp sản xuất và kinh doanh khoảng 10.000 sản phẩm TPCN. Tập đoàn nghiên cứu thị trường Euromonitor từng đưa ra đánh giá: Việt Nam là 1 trong 3 thị trường TPCN có tốc độ tăng trưởng hàng đầu khu vực châu Á – Thái Bình Dương.

Như lời PGS-TS Trần Đáng, Chủ tịch Hiệp hội TPCN Việt Nam cho biết, khái niệm TPCN xuất hiện đầu tiên ở Nhật Bản rồi lan ra các nước Âu, Mỹ và bắt đầu vào Việt Nam từ cuối năm 1999. Mới đầu chỉ có vài ba công ty cung cấp sản phẩm, nay có đến gần 4.000 đơn vị (cao gấp đôi con số công bố của cơ quan quản lý) cung cấp hàng ngàn sản phẩm ra thị trường. “Hầu hết các doanh nghiệp dược cũng đã nhảy vào sản xuất, kinh doanh mặt hàng này. Tuy nhiên, do công tác quản lý chưa theo kịp nên trên thị trường sản phẩm này được sản xuất và bày bán tràn lan. Làm cho hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng chiếm lĩnh thị trường”.

Nhận định của TS Trần Đáng khá thực tiễn, bởi trong những cuộc kiểm tra gần đây của cơ quan quản lý liên ngành đều phát hiện sai phạm. Ngày 5/5, đoàn kiểm tra liên ngành số 1 kiểm tra Cty CP Kingphar Việt Nam (Trung Hòa – Nhân Chính, Thanh Xuân, Hà Nội) phát hiện, tạm giữ hơn 2 nghìn hộp TPCN các loại. Qua giám định chất lượng 6 mẫu có 3 mẫu không đạt theo tiêu chuẩn công bố, trải dài cho mọi lứa tuổi (Kingphar Baby cho trẻ em, True Lady Kingphar cho đối tượng trẻ và Viên xương khớp Kingphar cho người lớn tuổi). Thậm chí, trong 2 sản phẩm Kingphar Baby và True Lady Kingphar không phát hiện hoạt chất chính.

Cần siết chặt quản lý

Thực tế, từ năm 2014 đến nay, Cục An toàn thực phẩm cấp khoảng 1 vạn giấy phép sản phẩm TPCN, nhưng chỉ có 5 lô hàng bị phát hiện vi phạm và đều bởi các lực lượng công an, hải quan, thị trường.

Khảo sát của Ban chỉ đạo 389 Quốc gia cũng như lực lượng thị trường các địa phương, một số sản phẩm dù đã có quyết định bị dừng lưu thông, nhưng vẫn bày bán trôi nổi trên thị trường. Rõ ràng các khâu quản lý đối với sản phẩm TPCN cần phải được xem xét siết chặt hơn nữa.

Ông Phạm Xuân Đà, Viện trưởng Kiểm nghiệm ATTP (Bộ Y tế) cho biết, so với thuốc, hai dòng sản phẩm TPCN và mỹ phẩm rất dễ bị làm giả. Tuy nhiên, dường như công tác hậu kiểm chưa được quan tâm đúng mức. “Hồ sơ công bố sản phẩm TPCN còn chung chung. Ngoài ra, doanh nghiệp cũng không công bố phương pháp thử để chúng tôi có cơ sở xác định sản phẩm có đạt chất lượng hay không”, ông Đà nói.

Theo Phó Chánh Văn phòng Ban chỉ đạo 389 Quốc gia Trần Hùng, liệu các doanh nghiệp lớn, làm ăn chân chính, thay vì bỏ hàng trăm tỷ đồng mỗi năm để quảng bá sản phẩm thì có thể chia sẻ với lực lượng chức năng vấn đề này. “Nên thành lập quỹ hỗ trợ công tác giám định để có đủ cơ sở xử lý, khởi tố, xét xử. Có như vậy, quyền lợi của doanh nghiệp bị làm giả sản phẩm mới được đảm bảo”, ông Hùng kiến nghị.

(Theo tiền phong)

 

------------------------------------------

Những bài trên báo Trẻ phát hành Thứ Năm ngày 30 tháng 11 năm 2016

(xin lấy báo tại các thân chủ đăng trên báo Trẻ)

  • Các đời HLV đội banh Mỹ Quốc (Thể thao) Trần Trí Dũng
  • Tin thể thao (Thể thao)
  • Tàn mộng (Truyện ngắn) Cẩm Giang
  • Chính trị trên bàn tiệc mùa Lễ (Kiến thức trẻ) Đinh Yên Thảo
  • The Head and The Heart (Âm nhạc) Nhã Vy
  • Hy vọng cho ngày mai
  • Cám ơn! (Duyên sài gòn) Du Uyên
  • Nhà độc tài bịp bợm (Ghi nhận trong tuần) Vũ Hiến
  • Lịch sự nơi công cộng (Giao tiếp) Minh Hải
  • Khi trở lại nhà (Tạp ghi) Trần Mộng Tú
  • Whiskey, brandy, vodka, gin (Kiến thức phổ thông) Phượng Nghi
  • Tưởng nhớ gã Beatles trầm lặng (Bên tách cà phê) Tim Nguyễn
  • Yến sào (Chuyện trò thấy thuốc) Nguyễn Ý Đức
  • Sử dụng bằng lái xe (An toàn giao thông)
  • Thưở đó chúng mình (Tạp ghi) Sean Bảo
  • Đường hóa học (Thế giới của dế mèn) Trần Lý Lê
  • Thơ phạm cao hoàng (Thơ)
  • Tưởng niệm nhạc sĩ Anh Bằng Người cuối sân ga (Tạp ghi) Trịnh Thanh Thủy
  • Có nên mua bảo hiểm sức khỏe qua các đại lý ? (Bạn có biết) Dạ Thảo
  • Cơm chiên Dương Châu kiểu Bạc Liêu (Tạp ghi) Tạ Phong Tần
  • Lệ phí đơn của Sở Di Trú tăng trong Mùa Lễ (Di trú) Lê Minh Hải
  • Cơn sốt chim cút Sài Gòn (Tạp ghi) Trang Nguyên
  • Mua hàng online mùa lễ (Bạn có biết) Hoàng Hương
  • Quà tặng mùa lễ (Sổ tay khách hàng) Hạnh Việt
  • Tình bạn thời đi học (Những bông hoa cuộc sống) Như Sao
  • Sơn máy và sơn lăn - sơn dầu và sơn nước (Bạn có biết) Xe-Ba-Gác Handyman
  • Coi chừng ứng dụng giả (Fake APP) (Bạn có biết) Hạnh Việt
  • Đi hát karaoke ở Hà Nội (Facebook có gì ngộ) Daniel Văn
  • Spa tại gia (Trang phụ nữ) Sông Hương
  • Phần chìm của tảng băng (Để gió cuốn đi) Hải-Vân
  • An toàn thực phẩm trong tiệm ăn (phần 2) (Phỏng vấn) Hương Võ
  • Cuba của Fidel (Tạp ghi) Mạnh Kim
  • Minimalism Phong cách tối giản (Thời trang) Điệu Cô Nương
  • Thế giới qua ống kính
  • Một vòng chợ hoa nước Mỹ (Phóng sự) Ngọc Linh
  • Cử tri viện Electoral College (Tạp ghi) Ianbui
  • An toàn nhà cửa khi du lịch mùa lễ (Bạn có biết) Quỳnh Như
  • Mr. Thất bại (Chuyện không đâu) Hồng Nguyên Hoàng
  • Mỗi tuần 1 con số
  • Đi bộ 9,000km gây quỹ giúp đỡ trẻ lang thang (Thế giới quanh ta) Dương Hùng
  • Bàn tiệc mùa Thu (Cái nhà của ta) Thiên Hương
  • Fantastic Beasts and Where to Find Them (Thế giới điện ảnh) Movie Phan
  • Olalacare (Chuyện Khó Tin Có Nhưng Thật)
  • Nên làm gì với vé máy bay sau chuyến bay? (Ứng dụng thường ngày) P324530
  • Những người đàn bà tôi gặp trên cầu (Truyện ngắn) Nguyễn Quang Tấn
  • Tìm em bé H.mong (Tạp ghi) Uyển Ca
  • Diễn hành lễ Tạ Ơn (Vui lạ khắp nơi)
  • Ipad - người bạn đường của tôi (Góc nhiếp anh) Andy Nguyễn
  • Thảo Trường: Bỡn cợt với cả những điều nghiêm chỉnh (Tài liệu văn học) Nguyễn & Bạn Hữu
  • Xe taxi tự động (Sản phẩm mới) Bảo Sơn
  • “Ô hô! Fidel Castro!” (Phiếm) Đoàn Xuân Thu
  • Đêm havana & ngày hà nội (Sổ tay thường dân) Tưởng Năng Tiến
  • Những thảo dược phụ trợ không nên dùng (Y tế và đời sống) Triệu Minh
  • Đồng chí Vi Quốc Thanh trong viện trợ Việt Nam (Trong hầm rượu) Trần Vũ
  • Người tốt (Câu lạc bộ tiếu lâm) N/A
  • El Nino và Canh Cua Rau Đay (Chuyện đời thường) Huy Phương
  • Vé số dạo (Tạp ghi) Nguyễn Sinh
  • Bánh xèo bánh chuối chiên (Tạp ghi) Hỷ Long
  • Ác mộng đêm Halloween (Chuyện vụ án) Nam Nhật
Facebook Comments
SHARE