Tối cao Pháp viện Mỹ

Chỉ trong hai ngày liền nhau trong tháng 6, Tối cao Pháp viện Hoa Kỳ đã ra 2 phán quyết quan trọng: 25/6 duy trì các điều khoản tài trợ bảo hiểm y tế của chương trình ObamaCare; 26/6 buộc tất cả các tiểu bang trên toàn nước Mỹ phải công nhận hôn nhân đồng tính.

Tối cao Pháp viện là cơ quan nào mà có thẩm quyền cao đến thế?

– Còn được gọi là Tòa án Tối cao Hoa Kỳ – Supreme Court of the United States, viết tắt SCOTUS hay USSC, Tối cao Pháp viện (TCPV) Hoa Kỳ là toà án liên bang cao nhất nước Mỹ, có thẩm quyền tối hậu trong việc giải thích Hiến pháp Hoa Kỳ, và có tiếng nói quyết định trong các tranh tụng về luật liên bang, cùng với quyền tài phán chung thẩm.

supreme court justices 998x586

Thẩm phán Tối Cao Pháp Viện Hoa Kỳ năm 2015

– Là định chế quyền lực cao nhất của ngành tư pháp, nên TCPV là tòa án duy nhất được hiến pháp thiết lập. Còn tất cả tòa án liên bang khác đều do quốc hội lập.

– Thẩm phán tòa tối cao hiện nay có chín người được tổng thống bổ nhiệm trọn đời với sự phê chuẩn của Thượng viện.

– Một trong chín thẩm phán được chọn làm Chủ tịch Pháp viện, hay Chánh Án (Chief Justice), hiện nay là John Roberts, 60 tuổi do TT G.W. Bush bổ nhiệm.

– Thẩm phán bổ nhiệm do TT Reagan: Antonin Scalia 79 tuổi, Anthony Kennedy 78 tuổi; do TT G.H.W. Bush: Clarence Thomas 67 tuổi, người da đen; do TT Clinton: bà Ruth Bader Ginsburg, 82 tuổi, Stephen Breyer, 76 tuổi; do TT G.W. Bush: Samuel Alito, 65 tuổi; do TT Obama: bà Sonia Sotomayor 61 tuổi, bà Elena Kagan 55 tuổi.

Đề cử

Tiến trình bổ nhiệm bắt đầu khi một thẩm phán qua đời, từ chức, về hưu hay bị bãi nhiệm vì bị luận tội và bị kết án. Trung bình cứ hai năm thì có một chỗ khuyết. Con số 9 vị hiện nay đã được xác lập từ năm 1869, tuy quốc hội có thể thay đổi.

Như thông lệ, tổng thống thường đề cử vào TCPV những người đồng quan điểm với mình, với ít nhiều nhượng bộ, để bảo đảm sự đề cử sẽ được thông qua tại Thượng viện.

Phê chuẩn

Một ứng viên được tổng thống đề cử phải được phê chuẩn bằng đa số phiếu tại Thượng viện. FBI sẽ kiểm tra nhân thân của ứng viên. Ứng viên phải ra trước Ủy ban Tư pháp Thượng viện để trả lời những câu hỏi, và Ủy ban sẽ bỏ phiếu để quyết định có đề cử người này hay không, sau đó hồ sơ được chuyển qua Thượng viện.

Toàn thể Thượng viện họp để xem xét; chỉ cần một đa số tương đối (quá bán) là đủ để quyết định chuẩn thuận hoặc bác bỏ sự đề cử. Trong suốt lịch sử, Thượng viện chỉ bác bỏ 12 trường hợp. Từ năm 1981, thủ tục phê chuẩn thường diễn ra mau chóng. Từ chính phủ Truman đến Nixon, các ứng viên được phê chuẩn trong vòng một tháng, nhưng từ chính phủ Reagan đến nay, tiến trình này kéo dài hơn.

Thủ tục

Mỗi năm, TCPV bắt đầu làm việc vào ngày Thứ Hai đầu tiên của Tháng Mười, kéo dài cho đến Tháng Sáu hay Tháng Bảy năm sau.

Khi ra phán quyết, mỗi thẩm phán trình bày ý kiến của mình bằng văn bản; tất cả văn bản này được công bố cho công chúng.

Lợi tức

Lương của thẩm phán tòa tối cao khoảng 208, 000 USD một năm, riêng chánh án được 217,400 USD.

Tuổi tác và vị trí

Trong những phiên họp của TCPV, vị trí của các thẩm phán được ấn định theo tuổi tác: Chánh án ngồi ở trung tâm, các thẩm phán ở hai bên, tuổi càng cao càng ngồi gần chánh án. Như vậy, thẩm phán cao tuổi nhất ngồi ngay bên phải chánh án, và người nhỏ tuổi nhất ngồi xa bên trái.

Trong các phiên họp kín, các thẩm phán cũng phát biểu và bỏ phiếu theo thứ tự tuổi tác, người đầu tiên là chánh án, người cuối cùng là thẩm phán nhỏ tuổi nhất.

Khuynh hướng

Các thẩm phán không đại diện hoặc chấp nhận lập trường chính thức của các đảng phái, nhưng thường được xếp vào các nhóm chính trị và pháp lý có quan điểm khác nhau, chẳng hạn như nhóm bảo thủ, trung dung, hoặc cấp tiến. Các từ này chỉ biểu thị khuynh hướng tư pháp chứ không phải chính trị hoặc lập pháp.

Năm trong số chín thẩm phán đương nhiệm được bổ nhiệm do các tổng thống thuộc Đảng Cộng hòa, bốn người kia nhận sự bổ nhiệm từ các tổng thống Dân chủ. Nhiều người cho rằng chánh án Roberts và các thẩm phán Scalia, Thomas, và Alito hình thành nhóm bảo thủ; các thẩm phán Ginsburg, Breyer, Sotomayor và Kagan được xem là phe cấp tiến. Thẩm phán Kennedy, có khynh hướng bảo thủ trung dung, được coi là nhân tố quyết định kết quả khi xảy ra tình trạng số phiếu biểu quyết ngang nhau, như trường hợp phán quyết về hôn nhân đồng tính vừa qua.

Dù sao, tính cách độc lập của TCPV đối với chính phủ và quốc hội khiến TCPV là một đảm bảo cho nguyên tắc cân bằng quyền lực của Mỹ.

PN

(theo Wikepidia)

 

------------------------------------------

Những bài trên báo Trẻ phát hành Thứ Tư ngày 18 tháng 1 năm 2017

(xin lấy báo tại các thân chủ đăng trên báo Trẻ)

  • Robot đá banh (Thể Thao) - Trần Trí Dũng
  • Tin thể thao (Thể Thao)
  • Quê ngoại (Truyện Ngắn) - Trà Đóa
  • Obama bài học nhân bản (Sổ tay phóng viên) - Đinh Yên Thảo
  • Thế giới organics! (Duyên Sài Gòn) - Du Uyên
  • Tình chàng ý thiếp (Đời Sống) - Ngân Bình
  • Hoa Kỳ - Trung Quốc và tình hình Biển Đông (Ghi Nhận Trong Tuần) - Vũ Hiến
  • Tháng giêng năm 2017 (Để Gió Cuốn Đi) - Hải Vân
  • Những điều ghi nhớ khi lái xe (Giao Tiếp) - Minh Hải
  • Vài ý kiến nhỏ về việc thông qua Đạo luật Magnitsky (Tạp Ghi) - Huỳnh Thục Vy
  • Ngày cuối năm (Thơ) - Mai Hữu Phước
  • Đêm, nghe quạ kêu (Bên tách cà phê) - Tim Nguyễn
  • Phòng Cấp Cứu (Chuyện Trò Thấy Thuốc) - Nguyễn Ý Đức
  • Dấu hiệu giao thông (An Toàn Giao Thông)
  • Thời cấm rượu (Tùy Bút) - Sean Bảo
  • Người trẻ, Người không còn trẻ, người già và người "sồn sồn" (Thế Giới Của Dế Mèn) - Trần Lý Lê
  • Thơ Đoàn Minh Châu (Thơ) - Thận Nhiên
  • "Học tiếng Việt qua bài hát" (Chát Đi!) - Thanh Thư
  • Đơn sơ như cá chưng tương hột (Tạp Ghi) - Tạ Phong Tần
  • Tôi lo ngại phải rời khỏi Hoa Kỳ! (Di Trú) - Lê Minh Hải
  • Sơn Đông mãi võ (Tạp Ghi) - Trang Nguyên
  • Làm sạch chảo chống dính (Bạn Có Biết)
  • Vài chuyện vui về Tổng Thống Mỹ (Bạn Có Biết) - Mai Hoàng
  • Những mẩu chuyện cảm động ngày cuối năm (Những Bông Hoa Cuộc Sống) - Như Sao
  • Biến cố, tai họa và thảm kịch năm 2016? (Bạn Có Biết) - Mai Hoàng
  • Mang quà biếu xén sếp lớn (Facebook Có Gì Ngộ) - Daniel Văn
  • Giải pháp cho stress (Trang Phụ Nữ) - Sông Hương
  • Trò chuyện với chính quyền (Góc Hoàng Hoa) - Ls. Anh Thư
  • Tuổi thọ các bộ phận trên xe hơi (Chiếc Xe Của Bạn) - Trịnh Kiều Phong
  • Đầm len mùa Đông! (Thời Trang) - Điệu Cô Nương
  • Tháng Chạp của người không Tết (Phóng Sự) - Hỷ Long
  • Màn cửa tự cuốn (Sản Phẩm Mới) - Bảo Sơn
  • Để trở thành người hạnh phúc trong năm mới (Bạn Có Biết) - Quỳnh Như
  • Người Việt ở New York mưu sinh (Thế Giới Quanh Ta) - Dương Hùng
  • 10 dữ kiện về rượu (Kiến Thức Phổ Thông) - Phượng Nghi
  • iPhones lén gởi ghi nhận các cú điện thoại của khách hàng về Apple (Ứng Dụng Thường Ngày) - P324530
  • Trang trí ngày Xuân (Cái Nhà Của Ta) - Thiên Hương
  • Manchester by the sea (Thế Giới Điện Ảnh) - Hải Sơn
  • Tình đầu (Truyện Ngắn) - Phạm Hải Anh
  • Thân cò bến lạ (Thơ) - Đức Phổ
  • Rộn ràng mùa thơm (Phóng Sự) - Uyển Ca
  • CES 2017 có gì mới? (Góc Nhiếp Ảnh) - Andy Nguyễn
  • Cuối năm mẹ đi đâu (Tạp Ghi) - Trần Mộng Tú
  • Quà sinh nhật (Tài Liệu Văn Học) - Nguyễn & Bạn Hữu
  • Em tên: Trần thị Mồng Tơi! (Phiếm) - Đoàn Xuân Thu
  • Gã ăn mày thi sĩ (Tạp Ghi) - Nguyễn Quang Lập
  • Bốn bài thơ của Dương Ánh Dương (Thơ)
  • Cọp giấy & rồng lộn (Sổ Tay Thường Dân) - Tưởng Năng Tiến
  • Đồng chí Vi Quốc Thanh trong viện trợ Việt Nam đấu tranh chống Pháp (Trong Hầm Rượu) - Trần Vũ
  • 2016 năm của những chàng trai ủy mị (Âm Nhạc) - Nhã Vy
  • Bàn tay bạn có sạch? (Y Tế Và Đời Sống) - Triệu Minh
  • Về Little Saigon ăn Tết (Chuyện Đời Thường) - Huy Phương
  • Qua suối đến trường (Tạp Ghi) - Trần Mộng Tú
  • Tướng cướp hào hoa (Chuyện Vụ Án ) - Nam Nhật
  • Tin thể thao (Thể Thao)
  • Thế giới qua ống kính (Thế Giới)
  • Mỗi tuần 1 con số (Thế Giới)
  • Đáp trả xã hội (Chuyện Khó Tin Nhưng Có Thật)
  • Ăn mừng ... ly dị (Vui Lạ Khắp Nơi)
  • Thông báo (Câu Lạc Bộ Tiếu Lâm)
Facebook Comments
SHARE