Tối cao Pháp viện Mỹ

Chỉ trong hai ngày liền nhau trong tháng 6, Tối cao Pháp viện Hoa Kỳ đã ra 2 phán quyết quan trọng: 25/6 duy trì các điều khoản tài trợ bảo hiểm y tế của chương trình ObamaCare; 26/6 buộc tất cả các tiểu bang trên toàn nước Mỹ phải công nhận hôn nhân đồng tính.

Tối cao Pháp viện là cơ quan nào mà có thẩm quyền cao đến thế?

– Còn được gọi là Tòa án Tối cao Hoa Kỳ – Supreme Court of the United States, viết tắt SCOTUS hay USSC, Tối cao Pháp viện (TCPV) Hoa Kỳ là toà án liên bang cao nhất nước Mỹ, có thẩm quyền tối hậu trong việc giải thích Hiến pháp Hoa Kỳ, và có tiếng nói quyết định trong các tranh tụng về luật liên bang, cùng với quyền tài phán chung thẩm.

supreme court justices 998x586

Thẩm phán Tối Cao Pháp Viện Hoa Kỳ năm 2015

– Là định chế quyền lực cao nhất của ngành tư pháp, nên TCPV là tòa án duy nhất được hiến pháp thiết lập. Còn tất cả tòa án liên bang khác đều do quốc hội lập.

– Thẩm phán tòa tối cao hiện nay có chín người được tổng thống bổ nhiệm trọn đời với sự phê chuẩn của Thượng viện.

– Một trong chín thẩm phán được chọn làm Chủ tịch Pháp viện, hay Chánh Án (Chief Justice), hiện nay là John Roberts, 60 tuổi do TT G.W. Bush bổ nhiệm.

– Thẩm phán bổ nhiệm do TT Reagan: Antonin Scalia 79 tuổi, Anthony Kennedy 78 tuổi; do TT G.H.W. Bush: Clarence Thomas 67 tuổi, người da đen; do TT Clinton: bà Ruth Bader Ginsburg, 82 tuổi, Stephen Breyer, 76 tuổi; do TT G.W. Bush: Samuel Alito, 65 tuổi; do TT Obama: bà Sonia Sotomayor 61 tuổi, bà Elena Kagan 55 tuổi.

Đề cử

Tiến trình bổ nhiệm bắt đầu khi một thẩm phán qua đời, từ chức, về hưu hay bị bãi nhiệm vì bị luận tội và bị kết án. Trung bình cứ hai năm thì có một chỗ khuyết. Con số 9 vị hiện nay đã được xác lập từ năm 1869, tuy quốc hội có thể thay đổi.

Như thông lệ, tổng thống thường đề cử vào TCPV những người đồng quan điểm với mình, với ít nhiều nhượng bộ, để bảo đảm sự đề cử sẽ được thông qua tại Thượng viện.

Phê chuẩn

Một ứng viên được tổng thống đề cử phải được phê chuẩn bằng đa số phiếu tại Thượng viện. FBI sẽ kiểm tra nhân thân của ứng viên. Ứng viên phải ra trước Ủy ban Tư pháp Thượng viện để trả lời những câu hỏi, và Ủy ban sẽ bỏ phiếu để quyết định có đề cử người này hay không, sau đó hồ sơ được chuyển qua Thượng viện.

Toàn thể Thượng viện họp để xem xét; chỉ cần một đa số tương đối (quá bán) là đủ để quyết định chuẩn thuận hoặc bác bỏ sự đề cử. Trong suốt lịch sử, Thượng viện chỉ bác bỏ 12 trường hợp. Từ năm 1981, thủ tục phê chuẩn thường diễn ra mau chóng. Từ chính phủ Truman đến Nixon, các ứng viên được phê chuẩn trong vòng một tháng, nhưng từ chính phủ Reagan đến nay, tiến trình này kéo dài hơn.

Thủ tục

Mỗi năm, TCPV bắt đầu làm việc vào ngày Thứ Hai đầu tiên của Tháng Mười, kéo dài cho đến Tháng Sáu hay Tháng Bảy năm sau.

Khi ra phán quyết, mỗi thẩm phán trình bày ý kiến của mình bằng văn bản; tất cả văn bản này được công bố cho công chúng.

Lợi tức

Lương của thẩm phán tòa tối cao khoảng 208, 000 USD một năm, riêng chánh án được 217,400 USD.

Tuổi tác và vị trí

Trong những phiên họp của TCPV, vị trí của các thẩm phán được ấn định theo tuổi tác: Chánh án ngồi ở trung tâm, các thẩm phán ở hai bên, tuổi càng cao càng ngồi gần chánh án. Như vậy, thẩm phán cao tuổi nhất ngồi ngay bên phải chánh án, và người nhỏ tuổi nhất ngồi xa bên trái.

Trong các phiên họp kín, các thẩm phán cũng phát biểu và bỏ phiếu theo thứ tự tuổi tác, người đầu tiên là chánh án, người cuối cùng là thẩm phán nhỏ tuổi nhất.

Khuynh hướng

Các thẩm phán không đại diện hoặc chấp nhận lập trường chính thức của các đảng phái, nhưng thường được xếp vào các nhóm chính trị và pháp lý có quan điểm khác nhau, chẳng hạn như nhóm bảo thủ, trung dung, hoặc cấp tiến. Các từ này chỉ biểu thị khuynh hướng tư pháp chứ không phải chính trị hoặc lập pháp.

Năm trong số chín thẩm phán đương nhiệm được bổ nhiệm do các tổng thống thuộc Đảng Cộng hòa, bốn người kia nhận sự bổ nhiệm từ các tổng thống Dân chủ. Nhiều người cho rằng chánh án Roberts và các thẩm phán Scalia, Thomas, và Alito hình thành nhóm bảo thủ; các thẩm phán Ginsburg, Breyer, Sotomayor và Kagan được xem là phe cấp tiến. Thẩm phán Kennedy, có khynh hướng bảo thủ trung dung, được coi là nhân tố quyết định kết quả khi xảy ra tình trạng số phiếu biểu quyết ngang nhau, như trường hợp phán quyết về hôn nhân đồng tính vừa qua.

Dù sao, tính cách độc lập của TCPV đối với chính phủ và quốc hội khiến TCPV là một đảm bảo cho nguyên tắc cân bằng quyền lực của Mỹ.

PN

(theo Wikepidia)

 

------------------------------------------

Những bài trên báo Trẻ phát hành Thứ Năm ngày 30 tháng 11 năm 2016

(xin lấy báo tại các thân chủ đăng trên báo Trẻ)

  • Các đời HLV đội banh Mỹ Quốc (Thể thao) Trần Trí Dũng
  • Tin thể thao (Thể thao)
  • Tàn mộng (Truyện ngắn) Cẩm Giang
  • Chính trị trên bàn tiệc mùa Lễ (Kiến thức trẻ) Đinh Yên Thảo
  • The Head and The Heart (Âm nhạc) Nhã Vy
  • Hy vọng cho ngày mai
  • Cám ơn! (Duyên sài gòn) Du Uyên
  • Nhà độc tài bịp bợm (Ghi nhận trong tuần) Vũ Hiến
  • Lịch sự nơi công cộng (Giao tiếp) Minh Hải
  • Khi trở lại nhà (Tạp ghi) Trần Mộng Tú
  • Whiskey, brandy, vodka, gin (Kiến thức phổ thông) Phượng Nghi
  • Tưởng nhớ gã Beatles trầm lặng (Bên tách cà phê) Tim Nguyễn
  • Yến sào (Chuyện trò thấy thuốc) Nguyễn Ý Đức
  • Sử dụng bằng lái xe (An toàn giao thông)
  • Thưở đó chúng mình (Tạp ghi) Sean Bảo
  • Đường hóa học (Thế giới của dế mèn) Trần Lý Lê
  • Thơ phạm cao hoàng (Thơ)
  • Tưởng niệm nhạc sĩ Anh Bằng Người cuối sân ga (Tạp ghi) Trịnh Thanh Thủy
  • Có nên mua bảo hiểm sức khỏe qua các đại lý ? (Bạn có biết) Dạ Thảo
  • Cơm chiên Dương Châu kiểu Bạc Liêu (Tạp ghi) Tạ Phong Tần
  • Lệ phí đơn của Sở Di Trú tăng trong Mùa Lễ (Di trú) Lê Minh Hải
  • Cơn sốt chim cút Sài Gòn (Tạp ghi) Trang Nguyên
  • Mua hàng online mùa lễ (Bạn có biết) Hoàng Hương
  • Quà tặng mùa lễ (Sổ tay khách hàng) Hạnh Việt
  • Tình bạn thời đi học (Những bông hoa cuộc sống) Như Sao
  • Sơn máy và sơn lăn - sơn dầu và sơn nước (Bạn có biết) Xe-Ba-Gác Handyman
  • Coi chừng ứng dụng giả (Fake APP) (Bạn có biết) Hạnh Việt
  • Đi hát karaoke ở Hà Nội (Facebook có gì ngộ) Daniel Văn
  • Spa tại gia (Trang phụ nữ) Sông Hương
  • Phần chìm của tảng băng (Để gió cuốn đi) Hải-Vân
  • An toàn thực phẩm trong tiệm ăn (phần 2) (Phỏng vấn) Hương Võ
  • Cuba của Fidel (Tạp ghi) Mạnh Kim
  • Minimalism Phong cách tối giản (Thời trang) Điệu Cô Nương
  • Thế giới qua ống kính
  • Một vòng chợ hoa nước Mỹ (Phóng sự) Ngọc Linh
  • Cử tri viện Electoral College (Tạp ghi) Ianbui
  • An toàn nhà cửa khi du lịch mùa lễ (Bạn có biết) Quỳnh Như
  • Mr. Thất bại (Chuyện không đâu) Hồng Nguyên Hoàng
  • Mỗi tuần 1 con số
  • Đi bộ 9,000km gây quỹ giúp đỡ trẻ lang thang (Thế giới quanh ta) Dương Hùng
  • Bàn tiệc mùa Thu (Cái nhà của ta) Thiên Hương
  • Fantastic Beasts and Where to Find Them (Thế giới điện ảnh) Movie Phan
  • Olalacare (Chuyện Khó Tin Có Nhưng Thật)
  • Nên làm gì với vé máy bay sau chuyến bay? (Ứng dụng thường ngày) P324530
  • Những người đàn bà tôi gặp trên cầu (Truyện ngắn) Nguyễn Quang Tấn
  • Tìm em bé H.mong (Tạp ghi) Uyển Ca
  • Diễn hành lễ Tạ Ơn (Vui lạ khắp nơi)
  • Ipad - người bạn đường của tôi (Góc nhiếp anh) Andy Nguyễn
  • Thảo Trường: Bỡn cợt với cả những điều nghiêm chỉnh (Tài liệu văn học) Nguyễn & Bạn Hữu
  • Xe taxi tự động (Sản phẩm mới) Bảo Sơn
  • “Ô hô! Fidel Castro!” (Phiếm) Đoàn Xuân Thu
  • Đêm havana & ngày hà nội (Sổ tay thường dân) Tưởng Năng Tiến
  • Những thảo dược phụ trợ không nên dùng (Y tế và đời sống) Triệu Minh
  • Đồng chí Vi Quốc Thanh trong viện trợ Việt Nam (Trong hầm rượu) Trần Vũ
  • Người tốt (Câu lạc bộ tiếu lâm) N/A
  • El Nino và Canh Cua Rau Đay (Chuyện đời thường) Huy Phương
  • Vé số dạo (Tạp ghi) Nguyễn Sinh
  • Bánh xèo bánh chuối chiên (Tạp ghi) Hỷ Long
  • Ác mộng đêm Halloween (Chuyện vụ án) Nam Nhật
Facebook Comments
SHARE