Thomas Jefferson

Ngày 19 tháng 4 năm 1775, một nhóm binh lính thuộc Quân Ðội Anh Quốc phát động chiến dịch hành quân vào đất liền, bắt đầu từ Thành Phố Boston, Tiểu Bang Massachusetts, để tìm kho vũ khí và tìm  bắt một số người lãnh đạo địa phương. Tại Lexington, họ bị một nhóm vũ trang địa phương nhỏ của thành phố chống trả. Quân Ðội Anh Quốc còn đụng độ với nhóm vũ trang khác lớn hơn, tại cầu Concord. Trước sự chống trả kiên cường của người Mỹ, Quân Ðội Anh Quốc phải rút lui. Sự phản kháng bằng vũ lực của nhóm vũ trang địa phương này, đã mở ra con đường cho Ðệ Nhị Quốc Hội Lục Ðịa – Second Continental Congress. Những đại biểu của 13 thuộc địa Anh họp tại Thành Phố Philadelphia, Tiểu Bang Pennsylvania, thiết lập chính phủ liên bang, tuyên bố nắm giữ quyền lực của Quốc Vương và Nghị Viện Anh. Chính phủ liên bang chỉ thị cho mỗi một tiểu bang soạn ra hiến pháp của họ, để tự trị. Quốc Hội bổ nhiệm Tướng George Washington làm người lãnh đạo Quân Ðội Lục Ðịa – Continental Army, sau đó gửi ông đến Thành Phố Boston, nơi các nhóm vũ trang địa phương đang bao vây Quân Ðội Anh Quốc. Năm 1776, sau một năm xung đột, Quốc Hội tuyên bố Hiệp Chủng Quốc Hoa Kỳ độc lập, dựa trên Tuyên Ngôn Ðộc Lập ban hành ngày 04 tháng 07 năm 1776, cũng tại Philadelphia. Bản tuyên ngôn này vừa ghi đậm ảnh hưởng nền triết học của Thời Kỳ Khai Sáng – Age of Enlightenment, vừa bao gồm kết quả của Cuộc Cách Mạng Anh năm 1688.

thomas-jefferson1
Thomas Jefferson – nguồn biography.com

Cuộc chiến giành độc lập của Hoa Kỳ còn tiếp tục kéo dài thêm 5 năm. Những sự kiện nổi bật được ghi nhớ, trong suốt thời gian chiến đấu giành độc lập của người Mỹ, đó là chiến thắng của Những Người Yêu Nước tại Saratoga; mùa đông khắc nghiệt ở Valley Forge; sự can thiệp của chính phủ Pháp; chiến thắng cuối cùng tại Yorktown năm 1781. Sau khi ký kết Hiệp Ðịnh Paris với Ðế Quốc Anh năm 1783, Hoa Kỳ chính thức trở thành quốc gia tự do và độc lập. Trong giai đoạn này, Hoa Kỳ có rất nhiều nhân vật kiệt xuất lỗi lạc, và Thomas Jefferson là một trong số những người kỳ tài ấy.

Bản Tuyên Ngôn Ðộc Lập của Hiệp Chủng Quốc Hoa Kỳ do một ủy ban gồm 5 người, trong đó có John Adams và Benjamin Franklin. Nhưng văn bản này phần lớn do Thomas Jefferson viết, mặc dù được Benjamin Franklin xem xét và sửa đổi nhiều lần, trước khi đệ trình lên Quốc Hội. Thomas Jefferson là nhà ngoại giao, nhà lý thuyết chính trị, người sáng lập Ðảng Dân Chủ Hoa Kỳ. Nhưng ông được người Mỹ và thế giới ghi nhớ với chức vụ Tổng Thống Thứ Ba của Hoa Kỳ, và tác giả của Bản Tuyên Ngôn Ðộc Lập. Thomas Jefferson tin tưởng rằng: “Bất cứ ai chịu khó làm việc trên mặt đất, là những người được Thượng Ðế chọn lựa.” Xã hội lý tưởng của ông trong thời đại đó, là một quốc gia gồm có những chủ nhân của các trang trại, sinh hoạt dưới sự kiểm soát tối thiểu của chính quyền. Thomas Jefferson tin tưởng rằng, đa số người dân đều có khả năng tự quản trị, và nên thành lập một chính quyền vừa đơn giản, vừa ít tốn kém. Do lòng yêu chuộng Tự Do, ông đã tranh đấu cho nền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tự do tôn giáo, và các tự do dân sự khác. Ông mạnh dạn ủng hộ việc thêm vào Hiến Pháp Hoa Kỳ bản Tuyên Ngôn Quốc Tế Nhân Quyền Hoa Kỳ – Bill of Rights.

Suốt hai nhiệm kỳ Tổng Thống Thomas Jefferson, lãnh thổ Hoa Kỳ tăng gấp hai lần diện tích, nhờ mua lại vùng đất Louisiana. Thời đó, quốc gia Hoa Kỳ đã ở vị thế trung lập, trong khi các đạo quân của Hoàng Ðế Napoléon đánh chiếm nhiều nơi tại Châu Âu.

Thomas Jefferson có rất nhiều tài năng đặc biệt khác. Ông là một trong số những vị kiến trúc sư hàng đầu của thời đại. Chính ông vẽ kiểu thiết kế Ðiện Capitol, thủ phủ của Tiểu Bang Virginia. Chính ông vẽ đồ án của Ðại Học University of Virginia -UVA, và họa đồ Dinh Thự Monticello của ông. Ông cũng là nhạc sĩ vĩ cầm xuất sắc, chuyên trình diễn trong các ban nhạc thính phòng. Vì yêu mến và quý trọng môn hội họa, ông đã mời nhà điêu khắc lừng danh người Pháp Jean Houdon đến Hoa Kỳ, để điêu khắc bức tượng của Tổng Thống George Washington.

Thomas Jefferson còn là Chủ Tịch Hội Triết Học Mỹ Quốc – The American Philosophical Society, một tổ chức bao gồm nhiều công trình nghiên cứu khoa học và văn hóa. Bộ sưu tập gồm 6,400 quyển sách của ông, giữ phần chính trong Thư Viện Quốc Hội thời đó. Thomas Jefferson cũng là một luật gia xuất sắc, đã đề nghị nhiều đạo luật hữu ích, viết ra nhiều tác phẩm phản ánh tinh thần của một công dân cởi mở, thực tiễn, hướng về công chúng. Chính nhờ ông mà hiện nay tại Hoa Kỳ, hệ thống tiền tệ theo cách tính thập phân được sử dụng.

Ngày nay, công dân Hoa Kỳ nói riêng, công dân trên toàn thế giới nói chung, được thụ hưởng rất nhiều điều tốt lành, phần lớn là do lòng tận tụy của Thomas Jefferson đối với Nhân Quyền – Human Rights. Thomas Jefferson đã hoạch định ra hàng loạt vấn đề của chính quyền mà 37 năm sau, trong bài Diễn Văn Gettysburg, Abraham Lincoln đã mô tả, chính quyền Hoa Kỳ phải là “của Dân, do Dân và vì Dân.” [Government of the people, by the people, for the people, shall not perish from the Earth. *. Gettysburg Address Abraham Lincoln.]

Thomas Jefferson chào đời ngày 13 tháng 4 năm 1743 tại Shadwell, một miền đất đỏ ở phía tây Albemarle, Virginia, gần ngọn đồi sau này có tòa nhà Monticello của ông. Thân phụ của Thomas Jefferson là ông Peter Jefferson, một nhà đo đất có tổ tiên là người gốc Miền Welsh. Thân mẫu của ông là bà Jane Randolph, xuất thân từ một gia đình quý tộc cổ Virginia. Thomas Jefferson là người con thứ ba, và là con trai lớn của gia đình gồm 4 trai 6 gái. Phần lớn những người anh chị em của ông đã chết khi còn thơ ấu. Thomas Jefferson từng sống 7 năm trong số 9 năm đầu đời tại Tuckahoe, một nông trại của giòng họ Randolph, nằm bên bờ sông James gần Richmond, Tiểu Bang Virginia.

thomas-jefferson
Tượng Washington, Jefferson, Lincoln and Theodore Roosevelt tại Rushmore – nguồn en.wikipedia.org

Ông bắt đầu đi học lúc 5 tuổi. Ðúng 9 tuổi, ông được gửi vào trường nội trú của Mục Sư William Douglas, một tu sĩ gốc Tô Cách Lan. Về sau, Thomas Jefferson còn ghi nhớ: Các loại bánh nướng trái cây [pies] của Mục Sư Douglas thật ngon. Ngoại trừ văn học cổ điển, các bài giảng của vị mục sư này cũng được ông đánh giá là rất xuất sắc. Năm 1760 khi đã 16 tuổi, Thomas Jefferson theo học Ðại Học Williams And Mary tại Williamsburg. Ðây là thủ đô của miền thuộc địa Virginia, dân số thời đó chỉ khoảng 1,000 người. Thomas Jerfferson làm quen với xã hội thành thị. Trong suốt hai năm, ông học về toán học, văn chương và triết học với Tiến Sĩ William Small, một học giả gốc Tô Cách Lan. Năm 1762, Tiến Sĩ William  Small đã thu xếp để ông học Luật với Thẩm Phán George Wythe, một trong số các vị luật gia uyên thâm nhất của địa phương. Thomas Jefferson đã chịu rất nhiều ảnh hưởng từ vị thẩm phán công minh, lỗi lạc này. Tưởng cũng nên biết, Thẩm Phán George Wythe chính là một trong số các vị ký tên vào Bản Tuyên Ngôn Ðộc Lập.

Thomas Jefferson mệnh chung ngày 4 tháng 7 năm 1826 gần Monticello, Charlottesville, trong ngôi nhà tự ông thiết kế và xây cất. Ông qua đời cùng một ngày với John Adam, hưởng thọ 83 tuổi. Trên bia mộ được ông chọn từ trước, có ghi giòng chữ: “Ðây là nơi an nghỉ cuối cùng của Thomas Jefferson, Tác Giả của Bản Tuyên Ngôn Ðộc Lập Hoa Kỳ, của Ðạo Luật Virginia về tự do tín ngưỡng, và là Cha Ðẻ của Ðại Học Virginia – [“Here was buried Thomas Jefferson, Author of the Declaration of American Independence, of the Statute of Virginia for religious freedom & Father of The University of Virginia.”]

HV – 9:46am Thứ Bảy ngày 25 tháng 06 năm 2016

------------------------------------------

Những bài trên báo Trẻ phát hành Thứ Tư ngày 22 tháng 3 năm 2017

(xin lấy báo tại các thân chủ đăng trên báo Trẻ)

  • Lực sĩ xấu xí (Thể Thao) - Trần Trí Dũng
  • Duyên thừa (Truyện Ngắn) - Ng. T. Thanh Dương
  • Ngày số pi (Kiến Thức Trẻ) - Đinh Yên Thảo
  • Lá thư xúc động của cậu bé trộm chuông gió (Thế Giới Quanh Ta) - Dương Hùng
  • Ôi thật bất ngờ (Duyên Sài Gòn) - Du Uyên
  • Hoa Kỳ sẽ luộc Bắc Hàn (Ghi Nhận Trong Tuần) - Vũ Hiến
  • An sinh xã hội (Đời Sống) - Angie Hồ Quang
  • Người Đức dạy con (Giao Tiếp) - Minh Hải
  • Đọc hồi ký vượt tù vượt biển của nhà văn Huỳnh Công Ánh (Giới Thiệu Sách) - Việt Phương
  • Tháng ba có chút nắng ấm chim bay về nhiều (Bên Tách Cà Phê) - Tim Nguyễn
  • Sốt là gì? (Chuyện Trò Thấy Thuốc) - Nguyễn Ý Đức
  • Chuyện chó chưa… (c)hết (Bên Lề Chính Trường) - Sĩ Nguyên
  • Chuyện một chiếc cầu (Thế Giới Của Dế Mèn) - Trần Lý Lê
  • Thơ nguyễn thị hải (Thơ) - Sao Khuê
  • Saloon cao bồi (Tạp Ghi) - Sean Bảo
  • Bánh bột lọc Huế ơi! (Hương Vị Quê Nhà) - Tạ Phong Tần
  • Nợ thuế trên $50,000 Mỹ Kim có thể bị tịch thu passport (Di Trú) - Lê Minh Hải
  • Xem bói-bốc quẻ Sài Gòn xưa (Tạp Ghi) - Trang Nguyên
  • Tự làm nước xả mềm vải (Bạn Có Biết) - Hoàng Hương
  • Bánh mì Philly cheesesteak (Món Lạ) - Nấm Mèo
  • Nhân ngày hạnh phúc (Tạp Ghi) - Nguyễn Âu Hồng
  •  Hệ thống thắng abs và lợi ích của nó (Chiếc Xe Của Bạn) - Trịnh Kiều Phong
  • Mua chim phóng sanh (Facebook Có Gì Ngộ) - Daniel Văn
  • Phòng da chảy xệ khi giảm cân (Trang Phụ Nữ) - Sông Hương
  • Trên bến tàu (Những Bông Hoa Cuộc Sống) - Như Sao
  • Sao kim (Để Gió Cuốn Đi) - Hải-Vân
  • Lại chuyện người Trung Quốc (Tạp Ghi) - Lê Thu Thùy
  • Athleisure thời trang thể thao (Thời Trang) - Điệu Cô Nương
  • Moon Flower và chuyến hải hành 2017 (Ký Sự) - Ngọc Linh
  • Thảm trạng di dân (Chuyện Đời Thường) - Huy Phương
  • Em còn đi nữa! (Phóng Sự Việt Nam) - Hỷ Long
  • Xem phim miễn phí trên mạng (Bạn Có Biết) - Quỳnh Như
  • Santorini vầng sáng thiên đường (Phóng Sự) - Trịnh Thanh Thủy
  • Vườn Nhật Bản (Cái Nhà Của Ta) - Thiên Hương
  • Logan (Thế Giới Điện Ảnh) - Song Chi
  • Đọc 'y sĩ tiền tuyến' của Trang Châu (Tài Liệu Văn Học) - Nguyễn & Bạn Hữu
  • Dị ứng phụ nữ (Truyện Ngắn) - Hoàng Long
  • Những công việc lương trên $100,000 (Bạn Có Biết) - Mai Hoàng
  • 5 bí quyết làm bạn tiến bộ ngay lập tức (Góc Nhiếp Ảnh) - Andy Nguyễn
  • Lễ bà mùa sông cạn (Phóng Sự) - Uyển Ca
  • Cá nhà táng! (Phiếm) - Đoàn Xuân Thu
  • Lòng người qua một cành hoa (Sổ Tay Thường Dân) - Tưởng Năng Tiến
  • Bản năng Nhà Văn trong xã hội đồng phục (Trong Hầm Rượu) - Trần Vũ
  • Let It Be câu trả lời rồi sẽ đến (Something Anything) - Ian Bùi
  • Tin thể thao (Thể Thao)
  • Trung thành (Câu Lạc Bộ Tiếu Lâm)
  • Mỗi tuần 1 con số (Thế Giới)
  • Ngày hội Saint Patrick (Vui Lạ Khắp Nơi)
  • Khu vực sửa chữa đường (An Toàn Giao Thông)
  • Nghỉ chó (Chuyện Khó Tin Nhưng Có Thật)
Facebook Comments
SHARE