Sự lạm dụng từ ngữ? (kỳ 177)

Thời nay, bất cứ ai cũng có thể tự phong cho mình là  “nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp” vì không có một bằng cấp nào để chứng nhận cách dùng chữ “pro”. Định nghĩa của danh từ “nghề nghiệp”, dựa theo tự điển là: “một việc làm nào đó cần có sự huấn luyện đặc biệt hoặc khả năng cụ thể, thường được coi trọng bởi vì nó liên quan đến trình độ nghiệp vụ cao .”

Người bạn Nick của tôi đã từng làm việc trong nghề nhiếp ảnh từ hơn 12 năm nay, giờ ông đã xấp xỉ lục tuần, và tôi còn nhớ lần đầu tiên gặp thì ông tự giới thiệu “Tôi là một nhiếp ảnh gia,” không cần thiết kèm theo tĩnh từ “chuyên nghiệp”. Giờ thì, bạn có cần đứng trước gương và tập nói: “Tôi là một nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp” không? Có phải nếu không, người ta sẽ không tôn trọng bạn (?!)

Khái niệm về “nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp” thật… buồn cười. Và nếu phân tích rõ ràng thì bạn sẽ hiểu sâu về gốc gác của từ này và có thể thú vị khi khám phá rằng từ ngữ đó, qua một khoảng thời gian dài, chỉ được áp dụng cho ba lãnh vực hoạt động: thuyết thần học (về tôn giáo), y khoa, và luật pháp. Mỗi lãnh vực đòi hỏi chương trình học vấn kéo dài nhiều năm và một “lời nguyện thề” để bước chính thức vào nghề. Hơn nữa, những nghề nghiệp này sẽ hưởng lợi tức bằng phương thức “giáo nghề”: chia sẻ kiến thức của họ để trao đổi đồng tiền.

su lam dung tu ngu1

Mặc dù nghề chính của tôi là chụp ảnh chim thú hoang dã, đam mê của tôi vẫn là những con chim bằng sắt. Mỗi lần nghe tiếng động cơ phản lực bay vèo trên đầu thì nóng máu lên. Ảnh này mới được thực hiện hôm trăng rằm vừa rồi ở Dallas. Photo: Andy Nguyễn

Để xem làm sao những điều này áp dụng vào nhiếp ảnh ngày nay:

– Bạn có thật sự cần huấn luyện cật lực và qua một thời gian dài nhiều năm để được coi là một nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp? Với sự xuất phát của những máy ảnh dễ xài, nhiếp ảnh trở thành một việc “không khó lắm” (so với kiến thức cần thiết để trị bịnh hoặc kiến thức chuyên môn về hàng không để lái một chiếc Airbus A380). Nếu bạn không muốn học về cách dùng đèn nhân tạo (flash strobes), bạn có thể hành nghề chụp ảnh trong ánh sáng tự nhiên.

– Bạn có thật sự cần một bằng cấp Đại học để hành nghề như một nhiếp ảnh gia? Nốp! Có khi nào bạn đi gặp khách hàng của một mối chụp ảnh mà họ đòi xem chứng chỉ của bạn? Họ nhìn những bức ảnh của bạn, những gì bạn sáng tạo, những gì bạn chụp, và bạn đã từng chụp cho những ai. Một miếng giấy từ trường đại học Harvard hoặc MIT hoặc Stanford sẽ không có một ảnh hưởng lớn về vụ bạn có được thuê hay không.

– Một nhiếp ảnh gia có được trả tiền để cung cấp sự chỉ đạo và kiến thức hoặc những hồ sơ cụ thể ? Bạn đã biết câu trả lời. Kinh nghiệm của họ được quý trọng, nhưng họ vẫn được trả lương cho việc làm của mình.

su lam dung tu ngu2

Tôi không kiếm tiền khi đi chụp máy bay, vậy theo định nghĩa trong tự điển thì tôi là nhiếp ảnh gia “a-ma-tơ” rồi ☺

Định nghĩa của tĩnh từ “chuyên nghiệp” là: “liên quan tới một việc làm có sự cần thiết của học vấn hoặc huấn luyện đặc biệt.”

Lại cũng như không. Theo định nghĩa của tự điển thì không có vụ nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp.

Nếu chúng ta tạm dẹp những cuốn tự điển qua một bên, thời nay có thói quen phân biệt những tay “pro” với những tay “a-ma-tơ” bằng cách ấn định một sự khác nhau giữa họ: một phần trăm nào đó của lợi tức họ từ nghề nhiếp ảnh sẽ làm cho họ thuộc phe này hay phe khác. Nhưng điều đó lại có những ý tưởng mập mờ, trừ những trường hợp đặc sắc nhất. Một bên, bạn có những nhiếp ảnh gia quá thành công đến nỗi tên tuổi của họ có ý nghĩa gì đó đối với đại chúng (Ansel Adams hoặc Terry Richardson), và bên kia bạn có người chụp ảnh cho vợ con ở nhà. Như vậy, bao nhiêu phần trăm của số lương từ nghề nhiếp ảnh mới đủ để chứng nhận một người là pro? 50%? 75%?

Tôi không biết chữ nào để thay thế cho “nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp.” Tôi dùng chữ đó, công nhận, nhưng tôi không nghĩ điều này quan trọng đối với tôi như vậy. Đây là một nghề tự do; có ngày bạn đứng trên đỉnh đầu thế giới, những ngày khác thì không. Rút kinh nghiệm từ những sai lầm, và tiến lên. Không ai sẽ trao cho bạn một huy chương chỉ vì bạn tự xưng hoặc người khác gọi bạn là chuyên nghiệp. Vậy vấn đề là gì?

Nhiếp ảnh không phải là một nghề nghiệp hẳn hòi cũng chẳng phải là sự chấm dứt của trái đất. Không có quy luật nào cả: ít nhất không luật nào vững chắc như “khắc vào đá”. Nếu bạn xem nó là một nghề kinh doanh, hãy cư xử như một “người bán hàng” – làm vừa lòng quý khách, có một thái độ làm việc chuyên nghiệp, và luôn luôn cập nhật với những gì mới nhất và hiện đại nhất liên quan tới nghề, gồm cả kỹ năng của bạn. Tự tách mình ra khỏi đám đông và có một phong cách riêng biệt. Nếu bạn xem đó là một nghệ thuật, tôi đoán rằng bạn cũng chẳng “care”. Nếu bạn xem nó là một thú tiêu khiển, cứ ra chụp, và tạo nên những kỷ niệm huy hoàng cho bạn bè và gia đình. Miễn sao máu của bạn nóng lên khi bạn đưa mắt của bạn vào ống nhắm của máy ảnh, bạn là một nhiếp ảnh gia. Và đó là phần quan trọng.

su lam dung tu ngu

Đam mê nhiếp ảnh hàng không của tôi không chỉ giới hạn ở phi cơ chở hành khách. Những chiếc chiến đấu cơ lại có ảnh hưởng gấp bội mỗi lần phun lửa bay ngang tôi. Photo: Andy Nguyễn

AN

 

------------------------------------------

Những bài trên báo Trẻ phát hành Thứ Tư ngày 22 tháng 2 năm 2017

(xin lấy báo tại các thân chủ đăng trên báo Trẻ)

  • Nghệ thuật tốc độ (Thể Thao) - Trần Trí Dũng
  • Mai cua (Truyện Ngắn) - Hồ Đắc Vũ
  • Ván cờ với Trung Cộng (Kiến Thức Trẻ) - Đinh Yên Thảo
  • Ngày tình yêu & tình ghét (Duyên Sài Gòn) - Du Uyên
  • Global warning hiện tượng và tranh cãi (Ghi Nhận Trong Tuần) - Vũ Hiến
  • An sinh xã hội (Đời Sống ) - Angie Hồ Quang
  • Dạy dỗ con cái (Giao Tiếp) - Minh Hải
  • Khúc ru biển chết (Thơ) - Mai Hữu Phước
  • Từ bích câu… (Bên Tách Cà Phê) - Tim Nguyễn
  • Những rắc rối chủ tiệm cần biết khi bao lương (Nails) - Tom Huỳnh, J.D.
  • Bệnh sốt (Chuyện Trò Thấy Thuốc) - Nguyễn Ý Đức
  • Rể quý (Bên Lề Chính Trị) - Sĩ Nguyên
  • Chứng lơ đãng quá năng động (Thế Giới Của Dế Mèn) - Trần Lý Lê
  • Thơ cát du (Thơ) - Sao Khuê
  • Thư hỏa tốc và đường dây thép (Tùy Bút) - Sean Bảo
  • Nem tai thính lá sung (Hương Vị Quê Nhà) - Tạ Phong Tần
  • Luật mới năm 2017 và những tội có thể bị trục xuất (Di Trú) - Lê Minh Hải
  • Thời hoàng kim cải lương Sài Gòn (Tạp Ghi) - Trang Nguyên
  • Giảm nợ hoặc xóa nợ student loan (Góc Hoàng Hoa) - Hoàng Hoa Anh Thư
  • Đồ chơi cho trẻ (Bạn Có Biết) - Hoàng Hương
  • Hãy nói yêu người (Những Bông Hoa Cuộc Sống) - Như Sao
  • Những bộ phận hay hư hỏng nhất (Chiếc Xe Của Bạn) - Trịnh Kiều Phong
  • Khám sức khỏe tổng quát thường niên gồm có những gì ? (Bạn Có Biết) - Mai Hoàng
  • Valentine (Facebook Có Gì Ngộ) - Daniel Văn
  • Thu nhỏ lỗ chân lông (Trang Phụ Nữ) - Sông Hương
  • Mafia (Để Gió Cuốn Đi) - Hải Vân
  • Ông chè xanh ông xe ôm (Phóng Sự) - Hỷ Long
  • Những gam màu không sắc (Thời Trang) - Điệu Cô Nương
  • Giáo sư Lê Văn Khoa và ảnh nghệ thuật trừu tượng (Phóng Sự) - Trịnh Thanh Thủy
  • Không còn sẹo nữa? (Y Tế Và Đời Sống) - Triệu Minh
  • Chẩn đoán bệnh cúm (Sản Phẩm Mới) - Bảo Sơn
  • Cách tiết kiệm tiền khách sạn (Bạn Có Biết) - Quỳnh Như
  • The alamo (Phóng Sự) - Andy Nguyễn
  • Trust Contact từ Google (Ứng Dụng Thường Ngày) - P324530
  • Nightstand bàn nhỏ trong phòng ngủ (Cái Nhà Của Ta) - Thiên Hương
  • La la land (Điện Ảnh) - Song Chi
  • Nhà văn Vũ Huy Quang (Tài Liệu Văn Học) - Nguyễn & Bạn Hữu
  • Tưởng niệm Vũ Huy Quang (Thơ) - Thường Quán
  • Người cha (Truyện Ngắn) - Nguyễn Hùng Vỹ
  • Cưới xong lên xe gắn máy đi chu du thế giới (Thế Giới Quanh Ta) - Dương Hùng
  • Dùng Smartphone cho Nhiếp Ảnh (Góc Nhiếp Ảnh) - Andy Nguyễn
  • Chào mừng Đạo Luật Bánh Chưng/Bánh Tét (Tin Cộng Đồng) - Bản Tin Từ Văn Phòng TNS Janet Nguyễn (Garden Grove,CA)
  • Bản đồ (Kiến Thức Phổ Thông) - Phương Nghị
  • Chồng người áo gấm! (Phiếm) - Đoàn Xuân Thu
  • Nhân sĩ với Cường Quyền & Bạo Lực (Sổ Tay Thường Dân) - Tưởng Năng Tiến
  • Đồng chí Vi Quốc Thanh trong viện trợ Việt Nam đấu tranh chống Pháp (Trong Hầm Rượu) - Trần Vũ
  • Con tin (Chuyện Vụ Án ) - Nam Nhật
  • Phỏng Vấn: Cứu trợ Thương Phế Binh Quả Phụ VNCH (Chuyện Đời Thường) - Huy Phương
  • Dấu hiệu giao thông (An Toàn Giao Thông)
  • Tin thể thao (Thể Thao)
  • Thế giới qua ống kính (Thế Giới)
  • Mỗi tuần 1 con số (Thế Giới)
  • Taxi bay (Vui Lạ Khắp Nơi)
  • Cố bạn (Chuyện Khó Tin Nhưng Có Thật)
  • Biết điều (Câu Lạc Bộ Tiếu Lâm)
Facebook Comments
SHARE