Những giác quan khác

Chúng ta không chỉ có ngũ quan như hồi nhỏ được học hỏi tại trường. Khoa học đã kể thêm vào đó một số giác quan khác, trong đó có giác quan quân bình mà Kiến Thức Phổ Thông đã có dịp đề cập trong một số báo trước. Ở đây chúng ta sơ lược về hai giác quan khác nữa:

Ngứa (Itchiness)

Ngứa là cách cơ thể cảnh báo chúng ta về các vật ký sinh và các chất kích thích. Nó thúc đẩy một đáp ứng là phản xạ gãi, mà các nhà khoa học nghĩ là để kéo sự chú ý chúng ta đến khu vực cơ thể đó, nhằm để cho có thể trừ khử chất kích thích ấy đi. Kiến thức khoa học chính xác về ngứa vẫn còn chưa rõ rệt, nhưng theo đa số các nghiên cứu thì thủ phạm gây ngứa là một phân tử gọi là histamine. Những ký sinh vật như các côn trùng và sâu bọ hay chích đốt thường sản xuất ra các hóa chất gọi là proteases giúp chúng xuyên thấu được qua phòng tuyến của da. Những proteases này làm kích hoạt các tế bào bạch huyết tiết ra chất histamine, rồi chất này lại kích hoạt các tế bào thần kinh mẫn cảm ngứa của cơ thể.

Itchiness-768x654

Thời gian (Chronoception)

Ngay cả khi không có đồng hồ chúng ta vẫn có cảm giác về sự trôi qua của thời gian, nhưng chiếc đồng hồ cơ thể của chúng ta không giống như bất cứ chiếc đồng hồ thông thường nào. Trung tâm suprachiasmatic (suprachiasmatic nucleus) trong óc là chiếc đồng hồ chủ, điều hành chu kỳ một ngày trong đời ta (còn gọi là nhịp điệu một ngày – circadian rhythm). Chiếc đồng hồ 24-giờ này hàng ngày điều khiển sự hoạt động lên xuống của các mức độ hormone, làm ảnh hưởng đến nhiều tác động, từ ăn uống đến ngủ nghỉ. Còn đối với những công việc ngắn thời gian hơn, các nhà khoa học nghĩ rằng trong óc chúng ta có thể có nhiều chiếc đồng hồ stopwatches khác điều khiển giờ giấc. Cho đến nay, các bộ phận trong óc có nhiệm vụ duy trì các nhịp điệu này vẫn chưa được khám phá.

RS79524_IP-DSC_7732-768x513

 

------------------------------------------

Những bài trên báo Trẻ phát hành Thứ Tư ngày 11 tháng 1 năm 2017

(xin lấy báo tại các thân chủ đăng trên báo Trẻ)

  • Idiotarod (Thể Thao) - Trần Trí Dũng
  • Ngày sẽ qua thôi (Truyện Ngắn) - Tôn Nữ Thu Dung
  • Goodbye Mr.President (Kiến Thức Trẻ) - Đinh Yên Thảo
  • Lan man chuyện sắp Tết (Duyên Sài Gòn) - Du Uyên
  • Quốc Hội Hoa Kỳ khóa 115 (Ghi Nhận Trong Tuần) - Vũ Hiến
  • Văn hóa ứng xử ở Mỹ (Giao Tiếp) - Minh Hải
  • Món quà cuối năm (Tạp Ghi) - Nam Lộc
  • Bay theo đàn chim thiên di (Bên Tách Cà Phê) - Tim Nguyễn
  • Điều trị ung thư (Chuyện Trò Thấy Thuốc) - Nguyễn Ý Đức
  • Mộ khúc Serenade (Tùy Bút) - Sean Bảo
  • Từ Moscow đến New York (Thế Giới Của Dế Mèn) - Trần Lý Lê
  • Tomas transtromer (Thơ) - Thận Nhiên
  • Động, tĩnh trong thế giới Origami (Phỏng Vấn) - Trịnh Thanh Thủy
  • Cá lóc kho bầu (Tạp Ghi) - Tạ Phong Tần
  • Cần giữ chiếu khán hợp lệ khi đang ở Hoa Kỳ (Di Trú) - Lê Minh Hải
  • Đôla đỏ & hang PX (Tạp Ghi) - Trang Nguyên
  • Fitness miễn phí (Bạn Có Biết) - Hoàng Hương
  • Vài câu hỏi và giải đáp (Sổ Tay Khách Hàng) - Hạnh Việt
  • Ai nhặt được cái này, em sẽ yêu thương người ấy (Những Bông Hoa Cuộc Sống) - Như Sao
  • Nhà bị nứt foundation (Bạn Có Biết) - Xe-Ba-Gác Handyman
  • Các việc làm tăng thêm từ nay đến năm 2022 (Bạn Có Biết) - Mai Hoang
  • Quẻ bói đầu năm: Tuổi hợp Tuổi cho Hôn Nhân/a (Facebook Có Gì Ngộ) - Daniel Văn
  • Chăm sóc răng miệng (Trang Phụ Nữ) - Sông Hương
  • Dương lịch (Để Gió Cuốn Đi) - Hải Vân
  • Trò chuyện với Joseph Nguyễn người lính cứu hỏa (Phỏng Vấn) - Hương Võ
  • Thuật ngữ thời trang (Thời Trang) - Điệu Cô Nương
  • Trăm năm âm ỉ than hồng (Nhìn Ra Thế Giới) - Ngọc Linh
  • Hoa Tết miền Trung (Phóng Sự) - Hỷ Long
  • Sạc điện không dây (Sản Phẩm Mới) - Bảo Sơn
  • Năm Mới và những thay đổi trong lối sống (Bạn Có Biết) - Quỳnh Như
  • Triệu phú đi nhặt vỏ bia (Thế Giới Quanh Ta) - Dương Hùng
  • 10 dữ kiện về rượu (Kiến Thức Phổ Thông) - Phượng Nghi
  • Điện thoại thông minh rẻ tiền (Ứng Dụng Thường Ngày) - P324530
  • Bình nuôi cá (Cái Nhà Của Ta) - Thiên Hương
  • Sing (Thế Giới Điện Ảnh) - Hải Sơn
  • Bến cảng mùa Xuân (Truyện Ngắn) - Hoshi Shinichi
  • Biểu một cõi cà phê (Phóng Sự) - Uyển Ca
  • Đừng tin những gì họ nói (Góc Nhiếp Ảnh) - Andy Nguyễn
  • Tình đêm rựa mận* (Tạp Ghi) - Nguyễn Quang Tấn
  • Quà sinh nhật (Tài Liệu Văn Học) - Nguyễn & Bạn Hữu
  • Em tên: Trần thị Mồng Tơi! (Phiếm) - Đoàn Xuân Thu
  • Bác chinh (Sổ Tay Thường Dân) - Tưởng Năng Tiến
  • Đồng chí Vi Quốc Thanh trong viện trợ Việt Nam đấu tranh chống Pháp (Trong Hầm Rượu) - Trần Vũ
  • Những nữ ca sĩ nổi bật của năm (Âm Nhạc) - Nhã Vy
  • Cơ quan mới trong bụng (Y Tế Và Đời Sống) - Triệu Minh
  • Bệnh sùng bái cuồng nhiệt nghề bác sĩ của người Việt Nam (Chuyện Đời Thường) - Huy Phương
  • Qua suối đến trường (Tạp Ghi) - Trần Mộng Tú
  • Tướng cướp hào hoa (Chuyện Vụ Án ) - Nam Nhật
  • Tin thể thao (Thể Thao)
  • An sinh xã hội (Đời Sống)
  • Tai nạn ở ngã tư (An Toàn Giao Thông)
  • Thế giới qua ống kính (Thế Giới)
  • Mỗi tuần 1 con số (Thế Giới)
  • Sinh đôi khác... Năm (Chuyện Khó Tin Nhưng Có Thật)
  • Nhiếp ảnh hồng ngoại (Vui Lạ Khắp Nơi)
  • Nhầm (Câu Lạc Bộ Tiếu Lâm)
Facebook Comments
SHARE