Nâng cao mức an toàn trên mạng

Có nhiều cách để bảo vệ thông tin cá nhân khi bạn lên mạng internet, dù sử dụng một smartphone hoặc laptop, dù ở nhà hoặc trong một tiệm cà phê.

Những bước sau đây chỉ cần đôi ba phút thực hiện, có thể giúp làm cho các dữ liệu của bạn an toàn hơn, làm lạc hướng các tay hackers và kiểm soát được số dữ kiện về bạn mà các công ty thâu thập mà bạn không biết.

Bật Automatic Updates lên (Tự động cập nhật)

Các cập nhật của nhu liệu (software updates) cũng giống như thay nhớt cho xe. Chúng có thể gây đôi chút phiền phức lúc này nhưng lại là phao cứu khi có chuyện xảy ra sau này. Theo các chuyên viên về an toàn mà Google thăm dò năm ngoái, thì bước quan trọng nhất mà bạn có thể thực hiện để gia tăng sự an toàn là giữ cho hệ điều hành (opering system) và các nhu liệu được cập nhật. Các tên hackers lúc nào cũng lợi dụng những nhược điểm để tấn công, còn các nhà chuyên môn về an ninh cũng không ngừng chơi trò “thấy đâu đập đó”. Nếu bạn dùng nhu liệu cũ, là bạn thiếu đi những sự che chở bảo vệ mới nhất. Ða số các nhu liệu thời nay sẽ tự cập nhật nếu bạn để cho chúng làm công việc đó. Phải chắc là tính năng auto-updates được bật on.

an-toan-tren-mang

Sử dụng Screen Locks trên mọi thiết bị

Hãy đặt một mật tự (password) hoặc PIN cho mỗi laptop, smartphone và tablet bạn có. Bất cứ thiết bị nào bị mất mà không có screen lock, đều trở thành – đối với kẻ gian – một cổng vào không được bảo vệ; chúng có thể xâm nhập email, các trương mục ngân hàng và xã hội, thay đổi mật tự và kiểm soát cả đời sống kỹ thuật số của bạn. Screen lock nên dài ít nhất 6 mẫu tự, tránh những mật tự dễ đoán, như ngày sinh hoặc số điện thoại.

an-toan-tren-mang1

Kiểm tra Data-Breach Status (Tình trạng Dữ liệu bị xâm nhập)

Thắc mắc không biết các dữ liệu cá nhân có bị đánh cắp và đem bán trên mạng? Có thể vô haveibeenpwned.com để kiểm tra xem địa chỉ email và user names của bạn có trong danh sách 120 vụ xâm nhập tại các công ty trong đó có Adobe, LinkedIn, và Snapchat hay không. (Bạn phải ghi danh để có thể kiểm tra được đầy đủ kho dữ liệu). Nếu thấy tên bạn xuất hiện, hãy thay đổi mật tự đối với trương mục liên hệ và bất cứ trang mạng nào bạn sử dụng cùng một mật tự đó.

an-toan-tren-mang3

Dùng địa chỉ email tạm thời

Bạn thường được hỏi địa chỉ email để truy cập một trang mạng hoặc ký tên xin một thẻ tín dụng, dù cả khi chỉ muốn sử dụng dịch vụ đó một lần thôi. Nếu đồng ý làm theo, bạn sẽ nhiều năm bị gởi đến những quảng cáo tiếp thị. Ngày nay ai cũng muốn địa chỉ email của bạn. Nhưng bạn không cần phải cho một địa chỉ thật. Bạn có thể dùng 10minutemail.com để tạo ra được một email address hoạt động trong vòng 10 phút (hoặc 20 phút, nếu cần), đủ để truy cập vào trang mạng. Khi hết giờ, địa chỉ email đó sẽ tự hủy – và 10minutemail.com không giữ lại bất cứ dữ liệu cá nhân nào.

Che Laptop Webcam lại

Nhiều kẻ gian đã liên tiếp chứng tỏ chúng có thể bật on chiếc máy ảnh của laptop mà chủ nhân không hay biết. Hãy làm như  Facebook CEO Mark Zuckerberg và FBI director James Comey, dán một miếng băng keo hoặc một miếng post-it note lên trên đó. Hackers vẫn chưa bẻ khóa được “mật mã keo dính”.

an-toan-tren-mang2

Dùng HTTPS Everywhere Browser Extension

Khi bạn thấy các chữ “https” và hình một cái khóa màu xanh cùng với một URL trên thanh địa chỉ của browser bạn dùng, có nghĩa là dữ liệu đã được mã hóa (encrypted) khi nó đi qua lại từ website và chiếc máy tính của bạn. (“s” là chữ tắt của “secure”, an toàn). Một số trang mạng hỗ trợ https, nhưng lúc dùng lúc không. Hãy thêm “HTTPS Everywhere browser extension” vào (có thể download từ Electronic Frontier Foundation), thì đường tiếp nối sẽ được mã hóa bất cứ khi nào bạn nối vào một website có hỗ trợ https. Nó sử dụng được với Chrome, Firefox, và Opera browsers.

Tắt Location Tracking trong các Apps

Nhiều mobile apps có thể truy ra nơi chốn bạn ở từ chiếc phone của bạn. Trong trường hợp liên quan đến dịch vụ tại nhà hàng hoặc Uber thì được, nhưng không có lý do gì để mà chia sẻ dữ liệu về nơi chốn bạn đang ở với nhiều công ty khác khi họ sẽ không dùng thông tin đó để cung cấp bất cứ lợi ích nào rõ rệt. Bạn có thể quyết định chọn xem apps cá nhân nào có thể tiếp cận dữ liệu đó. Trên iPhone, vào Settings, rồi Privacy, rồi Location Services. Tới đây, đi xuống bất cứ app nào và điều khiển để nó có thể hoặc khi nào tiếp cận chỗ ở của bạn. Bạn có thể làm như thế trên bất cứ Android phone nào chạy hệ điều hành hiện nay (như 6.0 Marsmallow hoặc mới hơn). Vô Settings, rồi Application Manager, và gõ vào app nào bạn muốn điều chỉnh. Kế tiếp, gõ vào Permissions để tới location setting.

HV

------------------------------------------

Những bài trên báo Trẻ phát hành Thứ Tư ngày 07 tháng 12 năm 2016

(xin lấy báo tại các thân chủ đăng trên báo Trẻ)

  • - Từ giải trí đến chính trường (Thể thao) Trần Trí Dũng
  • - Tập thể dục (Truyện ngắn) Hồ Đắc Vũ
  • - Quà cho con cái ngày lễ (Kiến thức trẻ) Đinh Yên Thảo
  • - Hạnh phúc một tang gia (Duyên sài gòn) Du Uyên
  • - Donald Trump và đồng minh Đông Á (Ghi nhận trong tuần) Vũ Hiến
  • - Lịch sự nơi công cộng (Giao tiếp) Minh Hải
  • - Bob Dylan & Giải Nobel văn chương 2016 (Tản mạn bên tách cà phê) Tim Nguyễn
  • - Mụn lẹo (Chuyện trò thấy thuốc) Nguyễn Ý Đức
  • - Bị phạt vì lái xe quá tốc độ (Luật pháp) Wilson Hưng Vũ
  • - Tin vịt (Thế giới của dế mèn) Trần Lý Lê
  • - Tìm hiểu về Medicare phần A, B, C và D (Bạn có biết) Dạ Thảo
  • - Norah John quay lại với dương cầm (Âm nhạc) Nhã Vy
  • - Một thử nghiệm nhạc Jazz vào văn hóa Việt (Phỏng vấn) Thanh Thư
  • - Cơm rang nước mắm (Tạp ghi) Tạ Phong Tần
  • - Chiếu Khán có sẵn, ngày ưu tiên và chuyển diện sớm (Di trú) Lê Minh Hải
  • - Nhớ về trận cháy cầu ông lãnh (Tạp ghi) Trang Nguyên
  • - Mua quà Giáng sinh (Bạn có biết) Hoàng Hương
  • - Mua hàng mùa lễ (Sổ tay khách hàng) Hạnh Việt
  • - Ngôi nhà thờ đổ nát của Cha (Những bông hoa cuộc sống) Như Sao
  • - Bộ phận oxygen sensor (Chiếc xe của bạn) Trịnh Kiều Phong
  • - Xe hơi và xe máy điện (Bạn có biết) Mai Hoàng
  • - Các cháu ngoan học vẽ chân dung bác nhé! (Facebook có gì ngộ) Daniel Văn
  • - Giải rượu (Trang phụ nữ) Sông Hương
  • - Tình yêu trong văn học Đông-Tây (Để gió cuốn đi) Hải-Vân
  • - Những điều cần biết về định giá nhà đất (Tạp ghi) Hương Võ
  • - Trà xanh, trà đen (Kiến thức phổ thông) Phượng Nghi
  • - Holidays & ăn diện (Thời trang) Điệu Cô Nương
  • - Vật tổ của các bộ tộc châu Phi (Nhìn ra thế giới) Ngọc Linh
  • - Ông già và chủ nghĩa xã hội huyền ảo (Lề chéo) Phạm Thị Hoài
  • - Đặt mua vé máy bay qua Google (Bạn có biết) Quỳnh Như
  • - Chú ý, trên taxi có sách! (Thế giới quanh ta) Dương Hùng
  • - Giáng sinh (Cái nhà của ta) Thiên Hương
  • - Thủ đô giáng sinh của Texas (Phóng sự) Andy Nguyễn
  • - 3 điều cần biết về việc bảo vệ hệ thống nối mạng không dây (Ứng dụng thường ngày) P324530
  • - Một thoáng với cái đẹp (Truyện ngắn) Nguyễn Hùng Vỹ Dịch
  • - Xông đất hậu hiện đại (Tạp ghi) Uyển Ca
  • - Lên đèn Noel (Vui lạ khắp nơi)
  • - Có nên dùng watermark? (Góc nhiếp anh) Andy Nguyễn
  • - Nắng hàng cau (Tài liệu văn học) Khuất Đẩu
  • - Băng dán theo dõi sức khỏe (Sản phẩm mới) Bảo Sơn
  • - Rượu và thơ! (Phiếm) Đoàn Xuân Thu
  • - Đại hội kiều bào địa đạo Củ Chi & em Lê Văn Tám (Sổ tay thường dân) Tưởng Năng Tiến
  • - Đồng chí Vi Quốc Thanh trong viện trợ Việt Nam đấu tranh chống Pháp (Trong hầm rượu) Trần Vũ
  • - Bị bệnh trong mùa lễ (Y tế và đời sống) Triệu Minh
  • - Mùa Đông không nhà (Chuyện đời thường) Huy Phương
  • - Thăm trân châu cảng (Tạp ghi) Việt Phương
  • - Đồng Đăng có phố Kỳ Lừa (Tạp ghi) Hỷ Long
  • - Tình chàng ý thiếp (Đời sống) Ngân Bình
  • - An sinh xã hội (Đời sống) Angie Hồ Quang
  • - Thơ phùng khắc bắc (Thơ)
  • - Y rằng (Câu lạc bộ tiếu lâm)
  • - Tin thể thao (Thể thao)
  • - Đổi bằng lái xe (An toàn giao thông)
  • - Hai lần (Chuyện khó tin nhưng có thật)
  • - Thế giới qua ống kính (Tin tức)
  • - Mỗi tuần 1 con số (Tin tức)
Facebook Comments