Mắt xanh, mắt nâu

Để mô tả một người Tây phương, người Việt bình dân thường nói họ mắt xanh mũi lõ, khác với đa số người Á Đông chúng ta thường mũi tẹt, mắt nâu.

Nhưng theo Bác sĩ Gary Heiting, một bác sĩ nhãn khoa và chủ biên tạp chí All About Vision, thì mắt tất cả mọi người đều là màu nâu cả.

Bạn đã biết là melanin (hắc tố) quyết định màu tóc và màu da của chúng ta, nhưng những tế bào melanin nhỏ – gọi là melanocytes – cũng có ở trong tròng đen (mống mắt) chúng ta nữa.

Ông Heiting nói với CNN: Ai cũng có melanin trong tròng đen cả, và số lượng chất này quyết định màu mắt ra sao. Mà thực ra thì chỉ có một “sắc thái” của melanin thôi – đó là màu nâu!

Tròng mắt càng có nhiều melanocytes, mắt càng có màu đậm. Ánh sáng cũng là một yếu tố: Melanin hấp thu ánh sáng, vì thế càng có nhiều melanin, càng ít ánh sáng được hấp thu. Người mắt nâu có nhiều melanin hơn, ít ánh sáng hơn.

mat-xanh-mat-nau1

Người mắt xanh thì ngược lại. Họ có ít melanocytes hơn nên không thể hấp thu nhiều ánh sáng, do đó nhiều ánh sáng hơn phản chiếu tới phía sau mắt của họ. Tác động này  gọi là tán xạ (scattering) – và khi ánh sáng bị tán xạ, nó phản chiếu lại bằng những bước sóng ngắn hơn. Trên quang phổ màu sắc, bước sóng ngắn tương đương với màu xanh dương.

Còn những người mắt màu xanh lục (green) và nâu lục nhạt (hazel) thì sao? Họ không có nhiều melanin, cũng không có ít, họ ở mức giữa. Dường như mắt của họ có thể đổi màu. Ðó là vì màu mắt dễ đáp ứng với môi trường “ánh sáng” chung quanh, có thể thấy màu mắt khác biệt khi ở ngoài nắng hoặc ở trong bóng mát hay trời âm u.

Ðiều này giải thích tại sao mắt mấy bé sơ sinh dường như nhiều màu xanh: melanin còn đang hình thành và có thể đậm hơn theo với thời gian. Khi bé phát triển, nhiều melanin hơn sẽ tích tụ trong tròng mắt. Tuy nhiên, màu mắt còn có đặc tính polygenic, nghĩa là được xác định bằng nhiều gene hợp lại. Ðó là lý do tại sao cha mẹ màu mắt đậm có thể sinh con màu mắt trong.

mat-xanh-mat-nau

PN

Trong truyện Kiều, có một câu thơ nói đến mắt xanh:

Bấy lâu nghe tiếng má đào

Mắt xanh, chẳng để ai vào, có không?

Do sự tích Nguyên Tịch đời nhà Tấn bên Tầu, khi gặp người mình ưa thì lộ tròng mắt xanh, nhưng khi gặp người mình ghét thì lộ tròng mắt trắng. “Mắt xanh” dùng để chỉ thái độ ân cần đặc biệt đối với người mình quý mến, do đó mới có thành ngữ như: “lọt vào mắt xanh” của người này, người khác…

Trong câu thơ trích từ Truyện Kiều nói trên, Từ Hải hỏi Kiều, xưa nay nàng chưa hề xem trọng ai có phải không?

Và hẳn chúng ta cũng không quên câu thơ của Ðinh Hùng được Phạm Ðình Chương phổ nhạc: Mắt xanh lả bóng dừa hoang dại…

------------------------------------------

Những bài trên báo Trẻ phát hành Thứ Tư ngày 22 tháng 2 năm 2017

(xin lấy báo tại các thân chủ đăng trên báo Trẻ)

  • Nghệ thuật tốc độ (Thể Thao) - Trần Trí Dũng
  • Mai cua (Truyện Ngắn) - Hồ Đắc Vũ
  • Ván cờ với Trung Cộng (Kiến Thức Trẻ) - Đinh Yên Thảo
  • Ngày tình yêu & tình ghét (Duyên Sài Gòn) - Du Uyên
  • Global warning hiện tượng và tranh cãi (Ghi Nhận Trong Tuần) - Vũ Hiến
  • An sinh xã hội (Đời Sống ) - Angie Hồ Quang
  • Dạy dỗ con cái (Giao Tiếp) - Minh Hải
  • Khúc ru biển chết (Thơ) - Mai Hữu Phước
  • Từ bích câu… (Bên Tách Cà Phê) - Tim Nguyễn
  • Những rắc rối chủ tiệm cần biết khi bao lương (Nails) - Tom Huỳnh, J.D.
  • Bệnh sốt (Chuyện Trò Thấy Thuốc) - Nguyễn Ý Đức
  • Rể quý (Bên Lề Chính Trị) - Sĩ Nguyên
  • Chứng lơ đãng quá năng động (Thế Giới Của Dế Mèn) - Trần Lý Lê
  • Thơ cát du (Thơ) - Sao Khuê
  • Thư hỏa tốc và đường dây thép (Tùy Bút) - Sean Bảo
  • Nem tai thính lá sung (Hương Vị Quê Nhà) - Tạ Phong Tần
  • Luật mới năm 2017 và những tội có thể bị trục xuất (Di Trú) - Lê Minh Hải
  • Thời hoàng kim cải lương Sài Gòn (Tạp Ghi) - Trang Nguyên
  • Giảm nợ hoặc xóa nợ student loan (Góc Hoàng Hoa) - Hoàng Hoa Anh Thư
  • Đồ chơi cho trẻ (Bạn Có Biết) - Hoàng Hương
  • Hãy nói yêu người (Những Bông Hoa Cuộc Sống) - Như Sao
  • Những bộ phận hay hư hỏng nhất (Chiếc Xe Của Bạn) - Trịnh Kiều Phong
  • Khám sức khỏe tổng quát thường niên gồm có những gì ? (Bạn Có Biết) - Mai Hoàng
  • Valentine (Facebook Có Gì Ngộ) - Daniel Văn
  • Thu nhỏ lỗ chân lông (Trang Phụ Nữ) - Sông Hương
  • Mafia (Để Gió Cuốn Đi) - Hải Vân
  • Ông chè xanh ông xe ôm (Phóng Sự) - Hỷ Long
  • Những gam màu không sắc (Thời Trang) - Điệu Cô Nương
  • Giáo sư Lê Văn Khoa và ảnh nghệ thuật trừu tượng (Phóng Sự) - Trịnh Thanh Thủy
  • Không còn sẹo nữa? (Y Tế Và Đời Sống) - Triệu Minh
  • Chẩn đoán bệnh cúm (Sản Phẩm Mới) - Bảo Sơn
  • Cách tiết kiệm tiền khách sạn (Bạn Có Biết) - Quỳnh Như
  • The alamo (Phóng Sự) - Andy Nguyễn
  • Trust Contact từ Google (Ứng Dụng Thường Ngày) - P324530
  • Nightstand bàn nhỏ trong phòng ngủ (Cái Nhà Của Ta) - Thiên Hương
  • La la land (Điện Ảnh) - Song Chi
  • Nhà văn Vũ Huy Quang (Tài Liệu Văn Học) - Nguyễn & Bạn Hữu
  • Tưởng niệm Vũ Huy Quang (Thơ) - Thường Quán
  • Người cha (Truyện Ngắn) - Nguyễn Hùng Vỹ
  • Cưới xong lên xe gắn máy đi chu du thế giới (Thế Giới Quanh Ta) - Dương Hùng
  • Dùng Smartphone cho Nhiếp Ảnh (Góc Nhiếp Ảnh) - Andy Nguyễn
  • Chào mừng Đạo Luật Bánh Chưng/Bánh Tét (Tin Cộng Đồng) - Bản Tin Từ Văn Phòng TNS Janet Nguyễn (Garden Grove,CA)
  • Bản đồ (Kiến Thức Phổ Thông) - Phương Nghị
  • Chồng người áo gấm! (Phiếm) - Đoàn Xuân Thu
  • Nhân sĩ với Cường Quyền & Bạo Lực (Sổ Tay Thường Dân) - Tưởng Năng Tiến
  • Đồng chí Vi Quốc Thanh trong viện trợ Việt Nam đấu tranh chống Pháp (Trong Hầm Rượu) - Trần Vũ
  • Con tin (Chuyện Vụ Án ) - Nam Nhật
  • Phỏng Vấn: Cứu trợ Thương Phế Binh Quả Phụ VNCH (Chuyện Đời Thường) - Huy Phương
  • Dấu hiệu giao thông (An Toàn Giao Thông)
  • Tin thể thao (Thể Thao)
  • Thế giới qua ống kính (Thế Giới)
  • Mỗi tuần 1 con số (Thế Giới)
  • Taxi bay (Vui Lạ Khắp Nơi)
  • Cố bạn (Chuyện Khó Tin Nhưng Có Thật)
  • Biết điều (Câu Lạc Bộ Tiếu Lâm)
Facebook Comments
SHARE