Jeff Bezos xây dựng Amazon như thế nào?

Jeff Bezos đã soán vị trí Warren Buffett để trở thành người giàu thứ hai thế giới với tài sản trị giá 75.6 tỷ USD. Là người sáng lập trang web mua sắm Amazon, Jeff Bezos đã định dạng lại không chỉ thói quen mua sắm mà cả xu hướng kinh doanh online… Amazon “trẻ” hơn Wal-Mart “32 tuổi” nhưng trị giá nhiều hơn 120 tỷ USD, tính đến năm 2016 (hiện tại, theo tờ Fortune 31-3-2017, trị giá Amazon là 424 tỷ USD, với giá cổ phiếu tăng 48% trong năm 2016).

jeff-bezos4

Vì sao Amazon luôn là số một?

Thoạt đầu chỉ chuyên bán sách, Amazon giờ đây đã trở thành cửa hàng bán lẻ trực tuyến lớn nhất thế giới với đa dạng mặt hàng lẫn dịch vụ, từ CD nhạc, DVD phim, đồ chơi con nít, quần áo, giày dép, thiết bị điện tử đến cả dụng cụ nhà bếp. Vài năm gần đây, phát triển của Amazon đã đi từ hiện tượng gây kinh ngạc đến sự thừa nhận hiển nhiên. Các đối thủ luôn nhìn Amazon bằng cặp mắt ghen tỵ lẫn kính nể. Không chịu nổi sự thống trị của Amazon, đối thủ Borders.com đã phải gác súng giơ cờ trắng đầu hàng vào đầu năm 2011. Trong khi đó, Best Buy đau thấu ruột gan lẳng lặng nhìn Amazon nuốt từng miếng thị phần mình; và đại gia vốn có “số má” Wal-Mart Stores đang cố hết sức trong cuộc chạy đua mệt nghỉ với mạng lưới phân phối tuyệt hảo của Amazon. Những website từng một thời oanh liệt ngang ngửa Amazon về giá cả lẫn sự phong phú hàng hóa và dịch vụ – Zappos.com, Diapers.com – đều đã bị Jeff Bezos mua đứt.

Chỉ với thiết bị đọc sách điện tử Kindle, Amazon đã chiếm đến 95% thị trường dành cho sách điện tử tại Mỹ. Với ưu thế kinh doanh sách lâu nay, Amazon cũng là đối thủ tiên phong trong lĩnh vực sách số-hóa đồng thời thâm nhập vào sân chơi giải trí kỹ thuật số. Năm 2006, Amazon khai trương cửa hàng phim và truyền hình online; năm 2007, họ cắt băng khánh thành cửa hàng e-book tải vào thiết bị đọc sách điện tử Kindle (do chính họ sản xuất); rồi năm 2008 tiếp tục khai trương cửa hàng nhạc số MP3…

jeff-bezos3
Một trong những nhà kho khổng lồ của Amazon- nguồn baltimoresun

Một trong những điều khiến Amazon khác biệt và nổi trội hơn các đối thủ là sự phong phú trong cung cấp dịch vụ và hình thức khuyến mãi của họ. Amazon luôn biết níu chân khách hàng bằng sự quan tâm đúng mực. Một trong những dịch vụ đang ăn khách nhất của Amazon là dịch vụ điện toán đám mây (Amazon Web Services – AWS). Nói một cách tinh giản, AWS là hình thức cho thuê “nhà kho” trực tuyến để khách hàng lưu cất dữ liệu. Với AWS, khách hàng – từ người bình thường đến cả một công ty lớn – giờ đây không cần phải đầu tư sắm dàn máy chủ tốn kém lưu dữ liệu mà chỉ cần gửi lên “nhà kho” nhờ Amazon cất hộ rồi có thể truy xuất bất kỳ lúc nào. Về dịch vụ “câu khách”, Amazon có hình thức Amazon Prime trong đó khách hàng đóng phí hàng năm (79 USD) sẽ được hưởng hai ngày giao hàng miễn phí dù mua bất kỳ món hàng nào.

Ðiều khiến Amazon hấp dẫn nhất vẫn là giá cả. Riêng về sách, gần như chẳng nhà sách nào có thể cạnh tranh nổi mức giá của Amazon. Năm 2010, Amazon còn ký hợp đồng với The Wylie Agency trong đó Wylie trao Amazon quyền sở hữu điện tử các tác phẩm của nhiều tác giả mà Wylie đại diện – một nhát dao thọc vào mạn sườn các nhà xuất bản gốc và cả tác giả (làm ảnh hưởng đến việc khai thác bản quyền của họ). Cần biết, từ giữa năm 2010, doanh số Kindle và e-book đã đạt đến  2.38 tỉ USD và doanh số e-book của Amazon đã cao hơn so với bản in bìa cứng. Không chỉ tạo ra cuộc cách mạng về bán sách, Bezos cũng đang tạo ra cuộc cách mạng về cách chúng ta đọc…

jeff-bezos2
Tháng 11-2011, Amazon tung ra máy tính bảng Kindle Fire – nguồn washingtonpost

Jeff Bezos

Jeff Bezos đã được ông ngoại (vốn là khoa học gia về hỏa tiễn) dạy cho bài học để đời: Làm người phải biết tự chủ và tự lực. “Ông là một tấm gương lớn đối với tôi” – Jeff Bezos kể – “Nếu có cái gì hỏng, phải biết tự sửa nó lại. Ðể thực hiện được cái gì đó mới, bạn phải lì lợm và chí tâm, đạt đến điểm mà người khác sẽ cho rằng không thể”. Hè 1994, đang làm phó chủ tịch hãng dịch vụ tài chính D.E. Shaw tại New York, Jeff Bezos nghỉ việc. Cùng vợ (MacKenzie), họ dọn đến Seattle để đón ngọn gió Internet đang bùng thổi (tăng trưởng với tỉ lệ 2,300%/năm!). Nghiên cứu các đơn đặt hàng qua thư, Bezos nhận thấy mình có thể  khai triển dịch vụ đơn đặt hàng qua e-mail. Giới hạn dần các dịch vụ đặt hàng qua e-mail, Bezos rút ra thêm kết luận rằng thị trường sách online vẫn còn bỏ trống. Ðầu tiên, Bezos bàn với vợ (cũng tốt nghiệp Princeton như ông, chuyên ngành văn chương Anh) rồi lấy ý kiến với nhiều thành viên khác trong gia đình. Ủng hộ ý chí tự lập của con trai, mẹ Bezos (bà Jackie) quyết định góp sức với 300,000 USD (phần lớn trong Quỹ tiền hưu của bà)…

Khi Amazon.com ra đời năm 1995, mọi người trong công ty phải làm việc đến 2-3g sáng, quỳ mọp dưới sàn để đóng gói sách, đề địa chỉ người nhận và chuyển hàng.

jeff-bezos
Ngày 5-8-2013, Jeff Bezos mua tờ Washington Post cùng các ấn bản thuộc The Washington Post Co với giá 250 triệu USD – nguồn geekwire.com

“Cứ điểm” đầu tiên của họ là căn nhà ba phòng ngủ tại ngoại ô Bellevue được thuê với giá 890 USD/tháng. Ngày 16-7-1995, Amazon.com xuất hiện trên Internet, vào thời điểm mà nhiều đối thủ đã tạo ra nhiều website kinh doanh trực tuyến thành công. Nhờ chính sách giảm giá 10-30%, Amazon bắt đầu có khách hàng. Thoạt đầu, chỉ khoảng hơn 6 đơn hàng mỗi ngày. Một tay thảo chương lúc đó trong công ty đã cài vào máy tính chương trình thông báo giúp reng chuông mỗi khi có đơn đặt. Ba ngày sau khi Amazon.com xuất hiện, Bezos nhận được e-mail từ Dương Trí Viễn (Jerry Jang, một sáng lập viên của Yahoo!), hỏi rằng có muốn đưa website Amazon lên trang giới thiệu “What’s Cool” của Yahoo không. Bezos đồng ý. Nhờ đó, đơn hàng đặt đến nhiều hơn. Cuối tuần đó, Amazon nhận được số đơn hàng trị giá tổng cộng 12,000 USD.

Tuần sau, tăng lên gần 15,000 USD. Trong 30 ngày đầu tiên, Amazon đã bán sách đến 50 tiểu bang Mỹ và 45 quốc gia. Ðến tháng 10-1995, Amazon bắt đầu bán được 100 quyển sách trong một ngày. Không đầy một năm sau, họ bán được 100 quyển sách trong một giờ… Trong 6 tháng đầu tiên, họ bán được số sách trị giá 500,000 USD nhưng đến năm 1996, doanh số đạt 15.7 triệu USD rồi 147.8 triệu USD năm 1997 và 1.6 tỉ USD năm 1999. Chỉ trong thời gian ngắn, Amazon đã được biết đến như một hiện tượng và là mô hình thành công nhất của trào lưu dot.com. Tháng 5-1996, Amazon xuất hiện trên trang nhất Wall Street Journal, lập tức thu hút quan tâm đến người tiêu dùng lẫn hai đối thủ sừng sỏ Barnes & Noble và Borders Group mà lúc đó vẫn còn chưa “online” (một năm sau, website Barnesandnoble.com mới ra đời)…

jeff-bezos1
Đầu tháng 12-2013, Bezos tuyên bố thử nghiệm “Amazon Prime Air” (giao hàng bằng drone) – nguồn businessinsider

Jeff Bezos từng có một quá khứ lam lũ chật vật. Khi sinh cậu con trai Jeff Bezos ngày 12-1-1964, bà Jackie chỉ mới 17 tuổi. Cuộc hôn nhân của bà kết thúc sau khoảng một năm (đến nay, Bezos chẳng biết và cũng chẳng quan tâm đến người cha ruột của mình). Thế rồi Jackie tái hôn với Mike Bezos, một người gốc Cuba từng một thân một mình đến Mỹ năm 15 tuổi, với hành trang chỉ là những gì không nhiều hơn hai cái áo và một cái quần. Bươn chải kiếm sống rồi vào Ðại học Albuquerque, Mike phải vừa học vừa làm thêm vào ban đêm. Ông lập gia đình với Jackie khi Bezos lên bốn… Từ nhỏ, Bezos đã chứng tỏ có năng khiếu kinh doanh. Hồi trung học, Bezos thành lập “doanh nghiệp” đầu tiên, “Dream Institute”, tổ chức trại hè cho học sinh tiểu học. Sau khi tốt nghiệp Ðại học Princeton chuyên ngành khoa học máy tính, Bezos làm việc cho một số công ty tại Wall Street. Năm 1994, Bezos bỏ ra làm riêng. Và Amazon ra đời vào năm sau…

 

MK

------------------------------------------

Những bài trên báo Trẻ phát hành Thứ Tư ngày 27 tháng 04 năm 2017

(xin lấy báo tại các thân chủ đăng trên báo Trẻ)

  • Sức mạnh của phái yếu (Thể Thao) - Trần Trí Dũng
  • Bên dòng sông cạn (Truyện Ngắn) - Việt Phương
  • Độc lập - tự do - hạnh phúc (Kiến Thức Trẻ) - Đinh Yên Thảo
  • Có những tình yêu (Duyên Sài Gòn) - Du Uyên
  • Hồi hộp bầu cử Pháp (Ghi Nhận Trong Tuần) - Vũ Hiến
  • Dạy con ứng xử khi bị ức hiếp trong trường học (Giao Tiếp) - Minh Hải
  • Có phải do Mỹ phá (Tạp Ghi) - Đinh Tiến Đạo
  • Dạ Lan ơi, những năm nào chiến tranh đã quên… (Bên Tách Cà Phê) - Tim Nguyễn
  • Sỏi mật (Chuyện Trò Với Thầy Thuốc) - BS Nguyễn Ý Đức
  • Về một con người rất lớn Nguyễn Thị Hạnh Nhơn (Thế Giới Của Dế Mèn) - Trần Lý Lê
  • Thơ lâm hảo dũng (Thơ) - Sao Khuê
  • Khi tàn chinh chiến (Theo Dòng Thời Gian) - Sean Bảo
  • Biển mai còn có cá cơm? (Hương Vị Quê Nhà) - Tạ Phong Tần
  • Chiếu khán cấp tại Việt Nam năm 2016 (Hỏi Đáp Di Trú) - Lê Minh Hải
  • Ký ức khu chợ Cũ Sài Gòn (Tạp Bút) - Trang Nguyên
  • Để luôn tràn đầy năng lượng (Bạn Có Biết) - Hoàng Hương
  • Rượu Soju- Sake xứ Hàn! (Món Lạ) - Nấm Mèo
  • Hoa Kỳ phát sóng truyền hình 4K (Ứng Dụng Thường Ngày) - P324530
  • Những câu hỏi thường gặp (Chiếc Xe Của Bạn) - Trịnh Kiều Phong
  • Một đất nước thống nhứt vẫn có thể có 2 vua! (Facebook Có Gì Ngộ) - Du Face
  • Chăm sóc da cổ (Trang Phụ Nữ) - Sông Hương
  • Món quà từ chiến trường (Bông Hoa Cuộc Sống) - Như Sao
  • Việt kong (Lề Chéo) - Phạm Thị Hoài
  • Về xứ Bắc (Cõi Riêng) - Đặng Mỹ Hạnh
  • Fendi Policromia độc bản của đồng hồ nữ (Thời Trang) - Điệu Cô Nương
  • Trở lại đảo Galang (Ký Sự) - Gió Đồng Nội
  • “Chị hạnh nhơn!” (Chuyện Đời Thường) - Huy Phương
  • Nguyễn Đại Giang và Phan Nhật Nam (Tạp Ghi) - Thanh Thư
  • Nôi ru ngủ (Sản Phẩm Mới) - Bảo Sơn
  • Ngày ta bỏ núi (Trong Hầm Rượu) - Vương Mộng Long
  • Mua vé máy bay rẻ (Bạn Có Biết) - Quỳnh Như
  • Sau lưng và trước mặt (Tùy Bút 30 Tháng 4) - Ban Mai
  • Phòng bếp nhỏ (Cái Nhà Của Ta) - Thiên Hương
  • Sushi Việt ở Oslo (Phóng Sự) - Song Chi
  • Bé trai 8 tuổi lái xe chở em gái 4 tuổi đi ăn mcdonald (Thế Giới Quanh Ta) - Dương Hùng
  • Từ Ba Tri tới Cabra! (Phiếm) - Đoàn Xuân Thu
  • ĐỌC VĂN VÕ ĐÌNH - Về nhà (Tài Liệu Văn Học) - Nguyễn & Bạn Hữu
  • Nhật ký của Phương (Truyện Ngắn) - Mai Phương
  • Con trâu hay máy cày? (Phỏng Vấn) - Hỷ Long
  • Sony hòng đoạt ‘vô địch đệ nhất’ với A9 (Góc Nhiếp Ảnh) - Andy Nguyễn
  • Cánh cửa của thành công (Tạp Ghi) - Mạnh Kim
  • Chuyện hậu Đồng Tâm trong bóng đêm & rắn rết (Sổ Tay Thường Dân) - Tưởng Năng Tiến
  • Les Miz nghe chăng tiếng hát (Something Anything) - Ian Bùi
  • Tin thể thao (Thể Thao)
  • Câu hỏi thi bằng viết (An Toàn Giao Thông)
  • Cờ đảng (Chuyện Khó Tin Có Thật)
  • Tết lào (Vui Lạ Khắp Nơi)
  • Thay đổi (Câu Lạc Bộ Tiếu Lâm)
Facebook Comments
SHARE