Isis, Isil, IS hay Daesh?

Nhà nước Hồi giáo (IS) đã làm thế giới kinh hoàng bởi những tội ác ghê tởm. Đây là một nhóm khủng bố với quy mô toàn cầu, hiện đang kiểm soát một vùng lãnh thổ rộng lớn bên trong Iraq và Syria, và đã lập ra một chế độ tôn giáo khủng bố.

Mấy chi tiết lịch sử

Thật ra khi nhóm phiến quân cuồng tín nầy thành hình năm 1999 với thủ lãnh Abu Musab al-Zarqawi, người gốc Jordan, tên gọi đầu tiên của chúng là “Jama’at al-Tawhid wal-Jihad” (nghĩa là “đội quân thánh chiến của Thượng Đế Duy Nhất”).

Năm 2004, Zarqawi thân thiện với các nhóm al-Qaeda và thần phục Osama bin Laden, và tên nói trên được đổi cho giản dị thành al-Qaeda in Iraq (AQI). Năm 2006, Zarqawi bị phi cơ chiến đấu Mỹ giết chết trong một cuộc phục kích. Một thủ lãnh mới, Abu Bakr al-Baghdadi, đứng ra kết hợp nhóm phiến quân cũ với các nhóm khác để thành lập một nhóm gọi là “Nhà nước Hồi Giáo của Iraq” (Isi). Năm 2011 và 2012, khi Syria đắm chìm trong nội chiến, al-Baghdadi mở chi nhánh ở Syria, thêm vào các từ “and al-Sham” để danh xưng trở thành “Isis” (“Nhà nước Hồi Giáo của Iraq và Syria”). Thời gian đó là năm 2013.

AbuBakral Baghdadi 01

Abu Bakr al-BaghdadiNGUỒN SACHTIMES.COM

Các tên khác nhau đó ý nghĩa thế nào?

– Isis (The Islamic State of Iraq and Syria)

Đây là tên nguyên thủy của nhóm bằng tiếng Ả Rập:  Al-Dawla Al-Islamiya fi al-Iraq wa al-Sham, tương đương với tiếng Anh là The Islamic State of Iraq and Syria (Nhà nước Hồi giáo của Iraq và Syria), rút gọn thành Isis.

Ba từ đầu tiên có nghĩa là Nhà nước Hồi giáo của Iraq, còn “al-Sham” chỉ Syria và các vùng phụ cận rộng lớn.

Mục tiêu được chúng tuyên bố là để khôi phục nhà nước Hồi giáo (caliphate) trong toàn vùng.

Tuy nhiên, tên Isis đặt ra một vấn đề đối với các công ty và thương hiệu trên thế giới đã sử dụng tên này từ trước, đặt theo tên của nữ thần Ai Cập thời cổ đại.

– Isil (The Islamic State of Iraq and the Levant)

The Levant là một thuật ngữ địa lý để chỉ miền bờ biển phía đông của Địa Trung Hải, gồm các nước Syria, Lebanon, Palestine, Israel và Jordan. Đây là từ ngữ chính phủ Mỹ dùng vì “Levant” là từ dịch nghĩa khá chính xác của “al-Sham”, tên bằng tiếng Ả Rập của vùng đất này. Levant trong tiếng Pháp cổ có nghĩa là “vùng đất của mặt trời mọc.”

– IS (Islamic State)

Tháng 6 năm 2014 nhóm phiến quân tuyên bố chúng bỏ hai chữ cuối trong tên Isis, để tự phong là quốc gia Hồi giáo (Islamic State). 

Chúng chọn tên nầy vì nó gợi lên hình ảnh huy hoàng trong quá khứ Trung Đông của một vương quốc (“caliphate”), cai trị bởi một vương chúa (caliph) nắm toàn quyền tuyệt đối về quân sự cũng như tôn giáo. Caliph trong tiếng Ả Rập có nghĩa là “người kế vị”, ngầm hiểu là người kế thừa tiên tri Hồi giáo Muhammad. Trong lịch sử, vương quốc Hồi giáo cuối cùng được công nhận là Ottoman Empire (Đế quốc Ottoman), chấm dứt năm 1923.

Nhiều chính phủ và giới truyền thông từ chối dùng tên Is vì sử dụng danh xưng đó là cho nhóm phiến quân này tính cách hợp pháp như một quốc gia và đại diện cho Hồi giáo. 

– Daesh

Daesh, có khi còn viết là DAIISH, Daech hoặc Da’Esh, là từ viết tắt của Dawlat al-Islamiyah f’al-Iraq wa al-Sham.

Tuy Daesh không có nghĩa là gì trong tiếng Ả Rập, nhưng khi phát âm nghe không thanh tao, mà lại na ná như một động từ Ả Rập  có nghĩa giày xéo, chà đạp, nghiền nát, do đó nhóm chiến binh Hồi giáo và những người ủng hộ chẳng những không dùng, mà còn ghét tên này.

Nhóm tấn công mạng Anonymous, Tổng thống Barack Obama, Tổng thống Pháp Francois Hollande đã dùng tên gọi này sau cuộc tấn công khủng bố tại Paris năm ngoái.

AbuBakral Baghdadi 01

DaeshNGUỒN JONATHANPICKERING.COM

PN

------------------------------------------

Những bài trên báo Trẻ phát hành Thứ Tư ngày 18 tháng 1 năm 2017

(xin lấy báo tại các thân chủ đăng trên báo Trẻ)

  • Robot đá banh (Thể Thao) - Trần Trí Dũng
  • Tin thể thao (Thể Thao)
  • Quê ngoại (Truyện Ngắn) - Trà Đóa
  • Obama bài học nhân bản (Sổ tay phóng viên) - Đinh Yên Thảo
  • Thế giới organics! (Duyên Sài Gòn) - Du Uyên
  • Tình chàng ý thiếp (Đời Sống) - Ngân Bình
  • Hoa Kỳ - Trung Quốc và tình hình Biển Đông (Ghi Nhận Trong Tuần) - Vũ Hiến
  • Tháng giêng năm 2017 (Để Gió Cuốn Đi) - Hải Vân
  • Những điều ghi nhớ khi lái xe (Giao Tiếp) - Minh Hải
  • Vài ý kiến nhỏ về việc thông qua Đạo luật Magnitsky (Tạp Ghi) - Huỳnh Thục Vy
  • Ngày cuối năm (Thơ) - Mai Hữu Phước
  • Đêm, nghe quạ kêu (Bên tách cà phê) - Tim Nguyễn
  • Phòng Cấp Cứu (Chuyện Trò Thấy Thuốc) - Nguyễn Ý Đức
  • Dấu hiệu giao thông (An Toàn Giao Thông)
  • Thời cấm rượu (Tùy Bút) - Sean Bảo
  • Người trẻ, Người không còn trẻ, người già và người "sồn sồn" (Thế Giới Của Dế Mèn) - Trần Lý Lê
  • Thơ Đoàn Minh Châu (Thơ) - Thận Nhiên
  • "Học tiếng Việt qua bài hát" (Chát Đi!) - Thanh Thư
  • Đơn sơ như cá chưng tương hột (Tạp Ghi) - Tạ Phong Tần
  • Tôi lo ngại phải rời khỏi Hoa Kỳ! (Di Trú) - Lê Minh Hải
  • Sơn Đông mãi võ (Tạp Ghi) - Trang Nguyên
  • Làm sạch chảo chống dính (Bạn Có Biết)
  • Vài chuyện vui về Tổng Thống Mỹ (Bạn Có Biết) - Mai Hoàng
  • Những mẩu chuyện cảm động ngày cuối năm (Những Bông Hoa Cuộc Sống) - Như Sao
  • Biến cố, tai họa và thảm kịch năm 2016? (Bạn Có Biết) - Mai Hoàng
  • Mang quà biếu xén sếp lớn (Facebook Có Gì Ngộ) - Daniel Văn
  • Giải pháp cho stress (Trang Phụ Nữ) - Sông Hương
  • Trò chuyện với chính quyền (Góc Hoàng Hoa) - Ls. Anh Thư
  • Tuổi thọ các bộ phận trên xe hơi (Chiếc Xe Của Bạn) - Trịnh Kiều Phong
  • Đầm len mùa Đông! (Thời Trang) - Điệu Cô Nương
  • Tháng Chạp của người không Tết (Phóng Sự) - Hỷ Long
  • Màn cửa tự cuốn (Sản Phẩm Mới) - Bảo Sơn
  • Để trở thành người hạnh phúc trong năm mới (Bạn Có Biết) - Quỳnh Như
  • Người Việt ở New York mưu sinh (Thế Giới Quanh Ta) - Dương Hùng
  • 10 dữ kiện về rượu (Kiến Thức Phổ Thông) - Phượng Nghi
  • iPhones lén gởi ghi nhận các cú điện thoại của khách hàng về Apple (Ứng Dụng Thường Ngày) - P324530
  • Trang trí ngày Xuân (Cái Nhà Của Ta) - Thiên Hương
  • Manchester by the sea (Thế Giới Điện Ảnh) - Hải Sơn
  • Tình đầu (Truyện Ngắn) - Phạm Hải Anh
  • Thân cò bến lạ (Thơ) - Đức Phổ
  • Rộn ràng mùa thơm (Phóng Sự) - Uyển Ca
  • CES 2017 có gì mới? (Góc Nhiếp Ảnh) - Andy Nguyễn
  • Cuối năm mẹ đi đâu (Tạp Ghi) - Trần Mộng Tú
  • Quà sinh nhật (Tài Liệu Văn Học) - Nguyễn & Bạn Hữu
  • Em tên: Trần thị Mồng Tơi! (Phiếm) - Đoàn Xuân Thu
  • Gã ăn mày thi sĩ (Tạp Ghi) - Nguyễn Quang Lập
  • Bốn bài thơ của Dương Ánh Dương (Thơ)
  • Cọp giấy & rồng lộn (Sổ Tay Thường Dân) - Tưởng Năng Tiến
  • Đồng chí Vi Quốc Thanh trong viện trợ Việt Nam đấu tranh chống Pháp (Trong Hầm Rượu) - Trần Vũ
  • 2016 năm của những chàng trai ủy mị (Âm Nhạc) - Nhã Vy
  • Bàn tay bạn có sạch? (Y Tế Và Đời Sống) - Triệu Minh
  • Về Little Saigon ăn Tết (Chuyện Đời Thường) - Huy Phương
  • Qua suối đến trường (Tạp Ghi) - Trần Mộng Tú
  • Tướng cướp hào hoa (Chuyện Vụ Án ) - Nam Nhật
  • Tin thể thao (Thể Thao)
  • Thế giới qua ống kính (Thế Giới)
  • Mỗi tuần 1 con số (Thế Giới)
  • Đáp trả xã hội (Chuyện Khó Tin Nhưng Có Thật)
  • Ăn mừng ... ly dị (Vui Lạ Khắp Nơi)
  • Thông báo (Câu Lạc Bộ Tiếu Lâm)
Facebook Comments
SHARE