Internet là gì? Ai Làm chủ? – Kỳ 1

Hơn 1/3 dân số thế giới sử dụng internet hàng ngày. Riêng ở Hoa Kỳ, tỷ lệ người dùng so với dân số là 87%, còn Việt Nam có tới 44%. Tuy số người sử dụng nhiều như vậy, nhưng một số khá đông chỉ có những khái niệm lờ mờ về mạng lưới toàn cầu này. Họ thường nêu lên câu hỏi: Internet là gì và hoạt động như thế nào? Ai là chủ của Internet và ai trả tiền cho ai để có đất (website) trên internet? Những máy chủ internet nằm ở đâu và kết nối với máy của mình ra sao? Internet truyền đi bằng vô tuyến hay có dây?

Muốn trả lời những câu hỏi này phải đi vào những khái niệm và từ ngữ chuyên môn của ngành tin học. Nhận thấy những lời giải thích về đề tài của Giáo sư Huỳnh Chiếu Đẳng khá dễ hiểu, chúng tôi xin được trích đăng và biên tập đôi chút như sau đây để trả lời cho những câu hỏi nói trên.

1. Internet là gì?

Xin nói một cách nôm na, thật dễ hiểu như sau:

Một số computer nối với nhau trong phạm vi một tòa văn phòng của một hãng được đặt tên là LAN (Local Area Network). Thí dụ như trong nhà thương, những computer của pharmacy, của phòng bác sĩ, của phòng trực, phòng y tá, phòng hành chánh, phòng cứu cấp, phòng tiếp nhận bịnh nhân… của nguyên cái nhà thương đó nối với nhau thì được gọi là một network. Các computer trong LAN chia sẻ tài liệu qua lại cho nhau mà không cần người “lon ton” (còn gọi là tùy phái) như ngày xưa. Hồ sơ bịnh nhân A có mặt khắp mọi computer trong nhà thương (nếu được quyền đọc nó).

Internet thì rộng hơn, toàn cầu, là hệ thống nối hàng trăm ngàn LAN đó vào chung với nhau. Data (dữ liệu) từ computer nầy có thể chuyển cho computer khác hay ngược lại (toàn cầu) nếu chúng được nối vào Internet.

Muốn cho các computer có thể “nói chuyện” với nhau thì người ta phải làm cho chúng có một tiếng nói theo quy luật nào đó. Giả dụ, trong một phòng họp có cả trăm người từ cả trăm quốc gia khác nhau đến dự, mỗi người nói một loại ngôn ngữ khác nhau. Muốn cho họ hiểu nhau thì người ta đặt ra một thứ ngôn ngữ mà ai cũng hiểu được. Internet là một tập hợp hàng nhiều triệu computer nằm khắp mọi quốc gia, những computer nầy nói chuyện với nhau theo một quy luật gọi là protocol.

Mỗi người trong buổi họp phải có một cái tên hay ít ra là cái bảng mang trên ngực cho biết rõ ai là ai. Các computer trong hệ thống cũng vậy, mỗi cái phải có một “address” hay “ID” riêng để chúng biết cái computer nào là cái nào. Các computer nói chuyện với nhau qua “ngôn ngữ”, hay “quy luật” TCP/IP, chữ tắt của Transmission Control Protocol/ Internet Protocol.

Internet là hệ thống lớn nối hàng ngàn network nhỏ lại với nhau. Tức là có hàng nhiều triệu computer trên khắp thế giới nối với nhau để trao đổi data. Đó là nói cho thật dễ hiểu, vì đi vào chi tiết thì rắc rối lắm.

Những computer trong Internet nối với nhau qua dây cable, qua fiber optic, qua sóng radio…

Fiber optic truyền được nhiều data nhất và nhanh nhất. Còn dây điện thoại nhà (2 dây) truyền data chậm nhất. Dây cable coaxial (TV) truyền data nhanh lưng chừng, còn sóng điện từ thì vừa vừa…

 

Vài hình minh họa cho thấy internet phức tạp cỡ nào.

PN

------------------------------------------

Những bài trên báo Trẻ phát hành Thứ Năm ngày 30 tháng 11 năm 2016

(xin lấy báo tại các thân chủ đăng trên báo Trẻ)

  • Các đời HLV đội banh Mỹ Quốc (Thể thao) Trần Trí Dũng
  • Tin thể thao (Thể thao)
  • Tàn mộng (Truyện ngắn) Cẩm Giang
  • Chính trị trên bàn tiệc mùa Lễ (Kiến thức trẻ) Đinh Yên Thảo
  • The Head and The Heart (Âm nhạc) Nhã Vy
  • Hy vọng cho ngày mai
  • Cám ơn! (Duyên sài gòn) Du Uyên
  • Nhà độc tài bịp bợm (Ghi nhận trong tuần) Vũ Hiến
  • Lịch sự nơi công cộng (Giao tiếp) Minh Hải
  • Khi trở lại nhà (Tạp ghi) Trần Mộng Tú
  • Whiskey, brandy, vodka, gin (Kiến thức phổ thông) Phượng Nghi
  • Tưởng nhớ gã Beatles trầm lặng (Bên tách cà phê) Tim Nguyễn
  • Yến sào (Chuyện trò thấy thuốc) Nguyễn Ý Đức
  • Sử dụng bằng lái xe (An toàn giao thông)
  • Thưở đó chúng mình (Tạp ghi) Sean Bảo
  • Đường hóa học (Thế giới của dế mèn) Trần Lý Lê
  • Thơ phạm cao hoàng (Thơ)
  • Tưởng niệm nhạc sĩ Anh Bằng Người cuối sân ga (Tạp ghi) Trịnh Thanh Thủy
  • Có nên mua bảo hiểm sức khỏe qua các đại lý ? (Bạn có biết) Dạ Thảo
  • Cơm chiên Dương Châu kiểu Bạc Liêu (Tạp ghi) Tạ Phong Tần
  • Lệ phí đơn của Sở Di Trú tăng trong Mùa Lễ (Di trú) Lê Minh Hải
  • Cơn sốt chim cút Sài Gòn (Tạp ghi) Trang Nguyên
  • Mua hàng online mùa lễ (Bạn có biết) Hoàng Hương
  • Quà tặng mùa lễ (Sổ tay khách hàng) Hạnh Việt
  • Tình bạn thời đi học (Những bông hoa cuộc sống) Như Sao
  • Sơn máy và sơn lăn - sơn dầu và sơn nước (Bạn có biết) Xe-Ba-Gác Handyman
  • Coi chừng ứng dụng giả (Fake APP) (Bạn có biết) Hạnh Việt
  • Đi hát karaoke ở Hà Nội (Facebook có gì ngộ) Daniel Văn
  • Spa tại gia (Trang phụ nữ) Sông Hương
  • Phần chìm của tảng băng (Để gió cuốn đi) Hải-Vân
  • An toàn thực phẩm trong tiệm ăn (phần 2) (Phỏng vấn) Hương Võ
  • Cuba của Fidel (Tạp ghi) Mạnh Kim
  • Minimalism Phong cách tối giản (Thời trang) Điệu Cô Nương
  • Thế giới qua ống kính
  • Một vòng chợ hoa nước Mỹ (Phóng sự) Ngọc Linh
  • Cử tri viện Electoral College (Tạp ghi) Ianbui
  • An toàn nhà cửa khi du lịch mùa lễ (Bạn có biết) Quỳnh Như
  • Mr. Thất bại (Chuyện không đâu) Hồng Nguyên Hoàng
  • Mỗi tuần 1 con số
  • Đi bộ 9,000km gây quỹ giúp đỡ trẻ lang thang (Thế giới quanh ta) Dương Hùng
  • Bàn tiệc mùa Thu (Cái nhà của ta) Thiên Hương
  • Fantastic Beasts and Where to Find Them (Thế giới điện ảnh) Movie Phan
  • Olalacare (Chuyện Khó Tin Có Nhưng Thật)
  • Nên làm gì với vé máy bay sau chuyến bay? (Ứng dụng thường ngày) P324530
  • Những người đàn bà tôi gặp trên cầu (Truyện ngắn) Nguyễn Quang Tấn
  • Tìm em bé H.mong (Tạp ghi) Uyển Ca
  • Diễn hành lễ Tạ Ơn (Vui lạ khắp nơi)
  • Ipad - người bạn đường của tôi (Góc nhiếp anh) Andy Nguyễn
  • Thảo Trường: Bỡn cợt với cả những điều nghiêm chỉnh (Tài liệu văn học) Nguyễn & Bạn Hữu
  • Xe taxi tự động (Sản phẩm mới) Bảo Sơn
  • “Ô hô! Fidel Castro!” (Phiếm) Đoàn Xuân Thu
  • Đêm havana & ngày hà nội (Sổ tay thường dân) Tưởng Năng Tiến
  • Những thảo dược phụ trợ không nên dùng (Y tế và đời sống) Triệu Minh
  • Đồng chí Vi Quốc Thanh trong viện trợ Việt Nam (Trong hầm rượu) Trần Vũ
  • Người tốt (Câu lạc bộ tiếu lâm) N/A
  • El Nino và Canh Cua Rau Đay (Chuyện đời thường) Huy Phương
  • Vé số dạo (Tạp ghi) Nguyễn Sinh
  • Bánh xèo bánh chuối chiên (Tạp ghi) Hỷ Long
  • Ác mộng đêm Halloween (Chuyện vụ án) Nam Nhật
Facebook Comments
SHARE