Hy Lạp và bài học tài chánh

Vỡ nợ là đề tài khá dài cho nhiều quốc gia trên thế giới và cũng điều hiển nhiên khi mức tiêu xài cao hơn tài sản sẵn có. Giản dị vô cùng, có 5 đồng mà rộng tay tiêu xài đến 7, 8 đồng thì tất nhiên là sẽ mang công mắc nợ. Nợ nần khi không trang trải nổi, trả dần nợ cũ và đừng tiếp tục vay mượn, thì cũng đến một ngày đẹp trời, chủ nợ sẽ lắc đầu không cho vay mượn nữa. Chuyện “vỡ nợ” chỉ còn là ngày tháng. Vỡ nợ dẫn đến tình trạng khánh kiệt hay phá sản là chuyện xảy đến với cá nhân, với một cộng đồng hay cả một quốc gia. Ðây là câu chuyện của Hy Lạp hôm nay hay Bồ Ðào Nha, Argentina trong những năm trước đây. Nôm na là chuyện vỡ nợ là chuyện xưa như trái đất, chỉ khác đôi chút về cách con nợ trang trải và trỗi dậy sau khi khánh kiệt.

bh hylap

Hy Lạp biểu tình chống thắt lưng buộc bụng –  NGUỒN GREEKCRISIS.NET

Ngày nọ khi Argentina vỡ nợ thì quốc gia ấy làm ăn ra sao? Khoảng thời gian 1998–2002 được xem như cơn khủng hoảng tài chánh của Argentina khi Nga và Brazil trải qua cơn khủng hoảng kinh tế, đồng tiền mất giá ảnh hưởng đến các quốc gia làm ăn buôn bán, nương tựa vào họ. Tại Argentina, nạn thất nghiệp lan tràn, đồng Peso phá giá, mức lạm phát lên đến 40% và Argentina không thể trang trải các món nợ nần. Dân chúng đói khổ nên xuống đường biểu tình, đốt phá công thự dẫn đến sự sụp đổ của chính phủ đương thời. Trong khoảng thời gian đen tối ấy, trên 50% cư dân Argentina sinh sống trong mức “nghèo đói”.
Vị Tổng thống tiền nhiệm, ông Fernando de la Rúa, đã leo lên trực thăng bỏ trốn khi dân chúng đập nồi đập chảo reo hò bên ngoài Dinh Tổng Thống và chắn đường ra ngõ vào! Ông bộ trưởng bộ Tư Pháp, Julio Alak, của nội các kế nhiệm đã phải đăng đàn hứa hẹn rằng Tổng thống của họ sẽ không bỏ chạy!

Nội các của bà Cristina Fernández de Kirchner, vị Tổng thống kế nhiệm lên nắm quyền lèo lái quốc gia và tình hình chính trị trở nên sáng sủa hơn. Các biện pháp cứu giúp kinh tế được ban hành nên tài sản quốc gia từ mức nợ nần bắt đầu hồi phục. Nạn lạm phát giảm dần, sự khác biệt giữa người giàu kẻ nghèo bớt rõ rệt dù quốc gia chưa hoàn toàn thoát khỏi trận khủng hoảng.
Bà Fernández gia tăng mức ngoại tệ dự trữ qua nhiều biện pháp tài chánh, giảm nhập cảng (để đỡ tiêu xài), bán công khố phiếu (công trái) ra ngoại quốc (một hình thức vay nợ) hầu mang về ngoại tệ.

Ở một quốc gia nơi cư dân không mấy tin tưởng vào đồng tiền lưu hành tại địa phương, việc thu gom ngoại tệ của chính phủ khiến dân chúng an tâm hơn. Nội các Fernández đã dùng ngoại tệ để mua Peso khiến đồng tiền của họ duy trì được trị giá và hạ mức lạm phát. Qua một biện pháp tài chánh khá táo bạo, chính phủ Argentina đã dụ dân trữ ngoại tệ bằng cách cho cư dân có mức lương trên 1 ngàn Mỹ kim hàng tháng đổi 20% lương bổng ra ngoại tệ (Mỹ kim) với giá hối đoái chính thức! Nói giản dị là chính phủ Argentina đã lấy lại phần nào sự quân bình tài chánh và niềm tin của dân chúng qua việc duy trì trị giá của đồng Peso. Tuy nhiên, giữ giá đồng tiền đưa đến một số hệ quả khác, đồng Peso cao giá khiến Argentina khó lòng xuất cảng mà kiếm tiền; tiết giảm nhập cảng nên các ngành kỹ nghệ không thể mua vật liệu để chế tạo… đưa đến việc trì trệ kinh tế. Một vòng lẩn quẩn dù bức tranh kinh tế đã sáng sủa hơn, người mua công trái đã được bồi hoàn đầy đủ và Argentina đã trả hết các món nợ từ Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế (IMF), nhưng chưa có lối thoát lâu dài. Và bà Fernández sẽ rời ghế Tổng thống khi nhiệm kỳ chấm dứt, người kế nhiệm sẽ phải tiếp tục giải quyết cơn nhức đầu trường kỳ kia với các biện pháp thắt lưng buộc bụng, tiết giảm ngân sách (cắt các chương trình trợ cấp từ chính phủ).

Trở lại với Hy Lạp sau khi ta có dịp nhìn ngắm bức tranh Argentina, cũng một vấn nạn tài chánh ở tầm mức quốc gia. Khi thế giới lắc đầu không cho vay nữa thì Argentina vỡ nợ nhưng vẫn tìm ra cách trỗi dậy, còn Hy Lạp thì sao? Cư dân hè nhau rút Euro từ ngân hàng thủ thân, lỡ có gì thì bỏ chạy qua các quốc gia lân cận và có chút của lận lưng!? Mỗi ngày cả ngàn người xếp hàng rồng rắn trước các ngân hàng để lấy tiền và chính phủ phải giới hạn các món tiền kia. In hệt như chính phủ Cộng Sản Việt Nam, bỏ tiền thì đặng chớ rút tiền về thì không xong!

Những người có của rút tiền không xong đang khóc ròng, công chức hoang mang không hiểu đến kỳ lương bổng thì sao? Chính phủ có… in tiền để phát tiếp hay không? Và dù tương lai kinh tế tối mò như thế nhưng cư dân Hy Lạp vẫn tiếp tục bỏ phiếu chống đối các biện pháp thắt lưng buộc bụng mà cộng đồng Âu Châu, dẫn đầu là thủ tướng Ðức bà Angela Merkel đề xướng. È lưng chống đỡ đồng Euro bấy lâu nên dân Ðức ấm ức lắm, họ đồng thanh kêu la ai biểu ăn xài rộng rãi làm chi bây giờ bắt tui lãnh nợ! Tất nhiên là chẳng ai bắt ép được dân Ðức nhà giàu mở hầu bao cứu trợ nhưng trên thực tế thì không giúp Hy Lạp cũng chẳng được vì Hy Lạp sập tiệm kéo theo trị giá của đồng Euro chưa kể các vụ di dân ào ạt đến các vùng đất lân cận và cả một cộng đồng Âu Châu sẽ chịu ảnh hưởng, không nhiều thì ít. Ta đành góp công góp sức chữa lửa cháy từ nhà hàng xóm hơn là ngoảnh mặt làm ngơ để lửa cháy lan đến nhà… mình, rồi mọi nơi đều tro than như nhau?!

Tình hình kinh tế Hy Lạp đang dầu sôi lửa bỏng như thế thì hình như đang có chút mưa rào tự chân trời. Thủ Tướng Hy Lạp, ông Alexis Tsipras đăng đàn thông báo rằng nội các chính phủ đã biểu quyết đồng ý việc thỏa thuận với một số điều kiện của chủ nợ như gia tăng thuế má, tiết giảm ngân sách trong việc tiêu xài để được vay tiếp một món nợ khác 53. 5 tỷ Euro (cỡ 59 tỷ Mỹ kim) trong vòng ba năm sắp tới để sống sót! Tóm lại là Hy Lạp tiếp tục vay nợ, tổng số lên đến 240 tỷ Euro tính từ năm 2010.

Ðến hôm nay, ngày 13 Tháng Bảy, 2015 thì chủ nợ và con nợ dường như đã thỏa thuận giải pháp vay mượn qua một số điều kiện. Hy Lạp vẫn phải tiết giảm ngân sách, ngặt nghèo hơn nữa mặc cư dân Hy Lạp phản đối rầm rộ, để được tiếp tục vay mượn mà sống còn. Chẳng quốc gia Liên Âu nào dám ngoảnh mặt đóng cửa với con nợ Hy Lạp kể cả Ðức bực bội tức tối. Có lẽ vì Pháp, Ý cũng xính vính và đang xoay trở với các biện pháp chế tài của riêng họ nên chẳng dám mạnh tay bức ép Hy Lạp, lỡ mình cũng sa vào số phận túng thiếu như thế thì khó ăn khó nói?

Khi mấy vị nguyên thủ Liên Âu đăng đàn nói về sự thỏa thuận giữa con nợ và chủ nợ thì kỹ nghệ tài chánh thở ra cái ào, trị giá cổ phần lại trở về vị thế cũ vì thế giới đã chịu mở hầu bao làm ăn tiếp, nỗi lo âu mất của đã vơi đi ít nhiều. Riêng Dế Mèn thì tò mò lắm, nếu chủ nợ Liên Âu cứ bỏ mặc Hy Lạp thì chuyện sẽ ra sao nhỉ? Bá tánh sẽ xôn xao ít lâu rồi ai về nhà nấy, tiếp tục làm ăn mặc Hy Lạp bạo loạn? Và rối loạn chán rồi thì sẽ yên? Cứ cho vay cầm hơi thế này thì chẳng bao giờ con nợ chịu thật sự thắt lưng buộc bụng, chí thú làm ăn để trả nợ và xây dựng đất nước họ trên một kinh tế căn bản vững chắc bền bỉ hơn như kinh nghiệm của Argentina?

TLL

------------------------------------------

Những bài trên báo Trẻ phát hành Thứ Tư ngày 07 tháng 12 năm 2016

(xin lấy báo tại các thân chủ đăng trên báo Trẻ)

  • - Từ giải trí đến chính trường (Thể thao) Trần Trí Dũng
  • - Tập thể dục (Truyện ngắn) Hồ Đắc Vũ
  • - Quà cho con cái ngày lễ (Kiến thức trẻ) Đinh Yên Thảo
  • - Hạnh phúc một tang gia (Duyên sài gòn) Du Uyên
  • - Donald Trump và đồng minh Đông Á (Ghi nhận trong tuần) Vũ Hiến
  • - Lịch sự nơi công cộng (Giao tiếp) Minh Hải
  • - Bob Dylan & Giải Nobel văn chương 2016 (Tản mạn bên tách cà phê) Tim Nguyễn
  • - Mụn lẹo (Chuyện trò thấy thuốc) Nguyễn Ý Đức
  • - Bị phạt vì lái xe quá tốc độ (Luật pháp) Wilson Hưng Vũ
  • - Tin vịt (Thế giới của dế mèn) Trần Lý Lê
  • - Tìm hiểu về Medicare phần A, B, C và D (Bạn có biết) Dạ Thảo
  • - Norah John quay lại với dương cầm (Âm nhạc) Nhã Vy
  • - Một thử nghiệm nhạc Jazz vào văn hóa Việt (Phỏng vấn) Thanh Thư
  • - Cơm rang nước mắm (Tạp ghi) Tạ Phong Tần
  • - Chiếu Khán có sẵn, ngày ưu tiên và chuyển diện sớm (Di trú) Lê Minh Hải
  • - Nhớ về trận cháy cầu ông lãnh (Tạp ghi) Trang Nguyên
  • - Mua quà Giáng sinh (Bạn có biết) Hoàng Hương
  • - Mua hàng mùa lễ (Sổ tay khách hàng) Hạnh Việt
  • - Ngôi nhà thờ đổ nát của Cha (Những bông hoa cuộc sống) Như Sao
  • - Bộ phận oxygen sensor (Chiếc xe của bạn) Trịnh Kiều Phong
  • - Xe hơi và xe máy điện (Bạn có biết) Mai Hoàng
  • - Các cháu ngoan học vẽ chân dung bác nhé! (Facebook có gì ngộ) Daniel Văn
  • - Giải rượu (Trang phụ nữ) Sông Hương
  • - Tình yêu trong văn học Đông-Tây (Để gió cuốn đi) Hải-Vân
  • - Những điều cần biết về định giá nhà đất (Tạp ghi) Hương Võ
  • - Trà xanh, trà đen (Kiến thức phổ thông) Phượng Nghi
  • - Holidays & ăn diện (Thời trang) Điệu Cô Nương
  • - Vật tổ của các bộ tộc châu Phi (Nhìn ra thế giới) Ngọc Linh
  • - Ông già và chủ nghĩa xã hội huyền ảo (Lề chéo) Phạm Thị Hoài
  • - Đặt mua vé máy bay qua Google (Bạn có biết) Quỳnh Như
  • - Chú ý, trên taxi có sách! (Thế giới quanh ta) Dương Hùng
  • - Giáng sinh (Cái nhà của ta) Thiên Hương
  • - Thủ đô giáng sinh của Texas (Phóng sự) Andy Nguyễn
  • - 3 điều cần biết về việc bảo vệ hệ thống nối mạng không dây (Ứng dụng thường ngày) P324530
  • - Một thoáng với cái đẹp (Truyện ngắn) Nguyễn Hùng Vỹ Dịch
  • - Xông đất hậu hiện đại (Tạp ghi) Uyển Ca
  • - Lên đèn Noel (Vui lạ khắp nơi)
  • - Có nên dùng watermark? (Góc nhiếp anh) Andy Nguyễn
  • - Nắng hàng cau (Tài liệu văn học) Khuất Đẩu
  • - Băng dán theo dõi sức khỏe (Sản phẩm mới) Bảo Sơn
  • - Rượu và thơ! (Phiếm) Đoàn Xuân Thu
  • - Đại hội kiều bào địa đạo Củ Chi & em Lê Văn Tám (Sổ tay thường dân) Tưởng Năng Tiến
  • - Đồng chí Vi Quốc Thanh trong viện trợ Việt Nam đấu tranh chống Pháp (Trong hầm rượu) Trần Vũ
  • - Bị bệnh trong mùa lễ (Y tế và đời sống) Triệu Minh
  • - Mùa Đông không nhà (Chuyện đời thường) Huy Phương
  • - Thăm trân châu cảng (Tạp ghi) Việt Phương
  • - Đồng Đăng có phố Kỳ Lừa (Tạp ghi) Hỷ Long
  • - Tình chàng ý thiếp (Đời sống) Ngân Bình
  • - An sinh xã hội (Đời sống) Angie Hồ Quang
  • - Thơ phùng khắc bắc (Thơ)
  • - Y rằng (Câu lạc bộ tiếu lâm)
  • - Tin thể thao (Thể thao)
  • - Đổi bằng lái xe (An toàn giao thông)
  • - Hai lần (Chuyện khó tin nhưng có thật)
  • - Thế giới qua ống kính (Tin tức)
  • - Mỗi tuần 1 con số (Tin tức)
Facebook Comments
SHARE