Hàng xóm, láng giềng

Văn chương, âm nhạc Việt Nam đã bao nhiêu lần nói đến hình ảnh một cô láng giềng xinh đẹp, Hoàng Quý thì : “năm xưa khi tôi bước chân ra đi. Ðôi ta cùng đứng bên hàng tường vi. Em nói rằng em sẽ chờ đợi tôi”. Nguyễn Bính cũng đã thầm yêu cô bé hàng xóm: “Mắt nàng đăm đắm trông lên. Con bươm bướm trắng về bên ấy rồi! Bỗng dưng tôi thấy bồi hồi, Tôi buồn tự hỏi: Hay tôi yêu nàng?”  Trong chúng ta, ngày xưa ấy, ai đã có một cô nàng hàng xóm xinh đẹp để mơ mộng đem lòng yêu thương, hay chẳng may hôm nay, ở cạnh một nhà hàng xóm có thằng cha hung bạo hay con chó dữ.

Thực tế không hoàn toàn đẹp đẽ như thế để giữa hai nhà có một “cái giậu mùng tơi xanh rờn”, mà không có gì khổ tâm bằng mua nhà xong, dọn tới mới thấy mình đang phải ở gần một nhà hàng xóm bất như ý. Tôi cho rằng người láng giềng thật quan trọng hơn cả anh em, họ hàng, ruột thịt. Bà con, bạn bè có vui vẻ, tử tế thì cũng ở xa, nhưng ngay trước mặt nhà là anh hàng xóm, buổi sáng mở cửa ra là đã thấy mặt. Mối giao hảo này rất quan trọng, đến nỗi xưa kia, ông bà chúng ta đã khuyên “bỏ bà con xa, mua láng giềng gần”, vì khi tối lửa tắt đèn, lúc đau ốm, hoạn nạn người láng giềng ở cạnh chúng ta quan trọng hơn là máu mủ, ruột thịt nhưng ở xa. Nhà bên có cây cam lả ngọn sang mình, mùa có trái cũng xin tùy nghi sử dụng, giao tình, khi có mớ rau, nải chuối ngon cũng sai con đem sang biếu ông bạn láng giềng. Còn lại những lúc gia đình có chuyện cưới hỏi, kỵ giỗ cũng mời láng giềng sang dùng chén rượu, đi lại, qua về thân thiết.

Bạn thử tưởng tượng ngày xưa ở Việt Nam, nếu chẳng may chúng ta ở gần nhà một anh chàng làm nghề gò thùng thiếc, cứ suốt ngày nghe tiếng gõ cũng đủ điên cái đầu, hay dọn về ở gần lò sát sinh, cứ mỗi sáng lại nghe tiếng heo bị chọc tiết. Cũng có khi dọn nhà gần ông hàng xóm rượu chè say sưa chửi vợ đánh con, hay có lũ nhóc mở nhạc hết cỡ tối ngày. Cũng có bà hàng xóm thường hay ghé mũi vào chuyện nhà người khác, nhòm ngó vào cả cái giỏ đi chợ của mình, hay ngồi lê đôi mách, đem chuyện nhà này lết đến nói chuyện với nhà nọ. Cũng có nhà hàng xóm chuyên đem rác nhà mình đổ vào thùng rác nhà bên cạnh hay có con chó nhà bên cạnh tưởng sân nhà mình là chỗ vệ sinh. Ðó là chưa nói đến gương xấu hàng xóm còn ảnh hưởng đến việc giáo dục cho con trẻ nhà mình như chuyện mẹ thầy Mạnh Tử dọn nhà:

“Thầy Mạnh Tử, thuở nhỏ nhà ở gần nghĩa địa, thấy người đào, chôn, lăn khóc, về nhà cũng bắt chước. Bà mẹ thấy thế nói:

– Chỗ này không phải chỗ con ta ở được. Rồi dọn nhà ra gần chợ.

Thầy Mạnh Tử ở gần chợ, thấy người buôn bán điên đảo, về nhà cũng bắt chước nô nghịch buôn bán điên đảo. Bà mẹ liền dọn nhà đến ở cạnh trường học.

Thầy Mạnh Tử ở gần trường học, thấy con trẻ đua nhau học tập lễ phép, cắp sách vở, về nhà cũng bắt chước học tập lễ phép, cắp sách vở. Bấy giờ bà mẹ mới vui lòng nói:

– Chỗ này là chỗ con ta ở được đây!”

Thuê nhà thì còn dễ, lỡ mua nhà rồi, làm sao có thể ngày một ngày hai dọn đi khỏi nơi ấy.

Nước Mỹ có một anh hàng xóm rất kỳ cục. Ðồng ý là cái nước Mễ bên cạnh đã cung cấp hàng triệu lao động chân tay cho người Mỹ đỡ phải cắt cỏ, rửa chén bát hay trộn hồ xây nhà, nhưng nhịp độ vượt biên giới sang Mỹ của anh hàng xóm này khiến ai cũng phải sốt ruột. Nếu không có biện pháp “phòng thủ” thì rồi đây vùng đất này sẽ bị Mễ tràn ngập, vì trước năm 2000, mỗi năm có khoảng 1.6 triệu người nhảy rào vào đến Mỹ bất hợp pháp, trong đó 90% là Mễ. Năm nay để giữ nhà, Mỹ đã gửi 1,200 quân đến vùng biên giới Mỹ-Mễ Tây Cơ để ngăn chặn di dân nhưng cũng để ngăn chặn cả ma túy xâm nhập, và cũng yêu cầu có thêm 500 triệu đô la cho việc bảo vệ biên giới và dành cho các hoạt động của cảnh sát.

hang-xom-lang-gieng
nguồn headlinepolitics.com

Theo báo cáo của Trung tâm Nghiên cứu Pew, năm 2011 có 40.4 triệu người nhập cư đang sinh sống tại Mỹ, trong đó có 11.5 triệu người nhập cư và cư trú bất hợp pháp. Người nhập cư bất hợp pháp gốc Mexico có khoảng 6.8 triệu (chiếm 59%.)

Anh chàng hàng xóm này lại tự cho mình có quyền nhảy rào sang nhà hàng xóm, nên khi hàng xóm xây lại hàng rào hay nuôi chó giữ nhà đã lớn tiếng phản đối. Ở gần anh hàng xóm như loại này quả là phiền toái, khi hàng xóm không những luôn luôn có ý định nhảy rào, lại còn đào hầm dưới đất, sẵn sàng tuồn qua nhà mình những thứ hàng cấm như vũ khí, bạch phiến.

Nam Hàn thì gặp phải thằng anh em vừa ruột thịt vừa hàng xóm, nhà ở sát vách. Người anh em này vốn chây lười, nghèo kiết xác nhưng lại không lo làm ăn, theo làng dao búa, thích đâm chém, thường ăn vạ theo kiểu Chí Phèo. Những năm mất mùa đói rách thường mang rá đi xin gạo, anh em cứu giúp bao nhiêu cũng không đủ, nhưng hễ bất bình, lại cầm dao lớn tiếng dọa giết người, làng trên xóm dưới, ai cũng kiềng mặt. “Thứ nhất sợ kẻ yêng hùng, thứ hai sợ kẻ cố cùng liều thân.” Có một anh chàng hàng xóm như thế, quả là đau khổ.

Nước Việt chúng ta đang phải ở cạnh nhà một anh chàng vừa hung hãn, tham lam, lại gian hùng thì bạn nghĩ sao. Nếu chúng ta không đủ sức để đối phó, đương đầu lại thì phải làm ngơ, giả câm giả điếc, chịu lép vế, giả lả, mỗi lúc gặp gỡ cũng cười cầu tài cho qua chuyện. Bạn đã bao giờ sống gần một anh hàng xóm chờ khi bất kỳ sơ ý, thường xê dịch cái hàng rào giữa hai nhà để lấn thêm vài phân đất, đổ rác rưởi hay nước bẩn qua vườn nhà mình. Tuy thường khi gặp nhau, y cũng nói đến mối tình láng giềng, khi tối lửa tắt đèn có nhau, dặn dò canh trộm cướp cho nhau, nhưng chính y lại là kẻ vừa ngang nhiên ăn cướp, vừa  phòng khi ta không đề phòng mà trổ tài trộm đạo.

Những trò tiểu xảo, gian hùng đã có từ trong máu huyết của anh hàng xóm này từ nghìn xưa, nên điều gì có lợi thì hắn làm, sống chết mặc ai, mà bề ngoài, miệng luôn luôn nói điều nhân nghĩa. Y cho vay cắt cổ, nhân danh tình bằng hữu lân lý, đưa láng giềng vào chỗ mang ơn khó trả. Do vậy, y  thao túng thế nào láng giềng cũng phải cúi đầu chịu nhục, thậm chí nay mai y muốn chiếm nhà, đoạt con gái người ta cũng không thể nào dám đứng lên bảo vệ quyền lợi của mình.

Anh hàng xóm này chính là tên Hán gian mưu mô, hung hãn đang ở bên nách nước Việt, mà mỗi lúc y giở trò, lối xóm của y  không làm sao đỡ nổi hậu quả nặng nghìn cân. Những trò tiểu xảo ốc bươu vàng, thịt tiểu hổ, móng trâu… làm cho nông nghiệp nước Việt điêu đứng cũng chỉ là chuyện nhỏ, những chuyện ngang nhiên trên biển cả của chúng ta, bắt bớ, giam cầm ngư dân như những kẻ tội phạm. Cái hèn trước nhà hàng xóm là người chủ gia đình không biết nhục, khiến con  cái phải van lạy trước kẻ thù, lại nói lời nịnh bợ cho được lòng quân cướp. Tội ươn hèn này làm nhục cho tổ tiên và làm khổ cho lê dân.

Người ta thường gọi láng giềng là bạn, chẳng bao giờ gọi là thù, vì vậy kẻ thù xa không nguy hiểm bằng kẻ thù gần, ở ngay sát nách nhà mình, thường khó đề phòng, mà cũng không dễ chống đỡ.

Phúc cho ai có được người láng giềng lương thiện, mà cũng khốn khổ cho ai ở cạnh tên hàng xóm côn đồ.

HP

------------------------------------------

Những bài trên báo Trẻ phát hành Thứ Tư ngày 22 tháng 3 năm 2017

(xin lấy báo tại các thân chủ đăng trên báo Trẻ)

  • Lực sĩ xấu xí (Thể Thao) - Trần Trí Dũng
  • Duyên thừa (Truyện Ngắn) - Ng. T. Thanh Dương
  • Ngày số pi (Kiến Thức Trẻ) - Đinh Yên Thảo
  • Lá thư xúc động của cậu bé trộm chuông gió (Thế Giới Quanh Ta) - Dương Hùng
  • Ôi thật bất ngờ (Duyên Sài Gòn) - Du Uyên
  • Hoa Kỳ sẽ luộc Bắc Hàn (Ghi Nhận Trong Tuần) - Vũ Hiến
  • An sinh xã hội (Đời Sống) - Angie Hồ Quang
  • Người Đức dạy con (Giao Tiếp) - Minh Hải
  • Đọc hồi ký vượt tù vượt biển của nhà văn Huỳnh Công Ánh (Giới Thiệu Sách) - Việt Phương
  • Tháng ba có chút nắng ấm chim bay về nhiều (Bên Tách Cà Phê) - Tim Nguyễn
  • Sốt là gì? (Chuyện Trò Thấy Thuốc) - Nguyễn Ý Đức
  • Chuyện chó chưa… (c)hết (Bên Lề Chính Trường) - Sĩ Nguyên
  • Chuyện một chiếc cầu (Thế Giới Của Dế Mèn) - Trần Lý Lê
  • Thơ nguyễn thị hải (Thơ) - Sao Khuê
  • Saloon cao bồi (Tạp Ghi) - Sean Bảo
  • Bánh bột lọc Huế ơi! (Hương Vị Quê Nhà) - Tạ Phong Tần
  • Nợ thuế trên $50,000 Mỹ Kim có thể bị tịch thu passport (Di Trú) - Lê Minh Hải
  • Xem bói-bốc quẻ Sài Gòn xưa (Tạp Ghi) - Trang Nguyên
  • Tự làm nước xả mềm vải (Bạn Có Biết) - Hoàng Hương
  • Bánh mì Philly cheesesteak (Món Lạ) - Nấm Mèo
  • Nhân ngày hạnh phúc (Tạp Ghi) - Nguyễn Âu Hồng
  •  Hệ thống thắng abs và lợi ích của nó (Chiếc Xe Của Bạn) - Trịnh Kiều Phong
  • Mua chim phóng sanh (Facebook Có Gì Ngộ) - Daniel Văn
  • Phòng da chảy xệ khi giảm cân (Trang Phụ Nữ) - Sông Hương
  • Trên bến tàu (Những Bông Hoa Cuộc Sống) - Như Sao
  • Sao kim (Để Gió Cuốn Đi) - Hải-Vân
  • Lại chuyện người Trung Quốc (Tạp Ghi) - Lê Thu Thùy
  • Athleisure thời trang thể thao (Thời Trang) - Điệu Cô Nương
  • Moon Flower và chuyến hải hành 2017 (Ký Sự) - Ngọc Linh
  • Thảm trạng di dân (Chuyện Đời Thường) - Huy Phương
  • Em còn đi nữa! (Phóng Sự Việt Nam) - Hỷ Long
  • Xem phim miễn phí trên mạng (Bạn Có Biết) - Quỳnh Như
  • Santorini vầng sáng thiên đường (Phóng Sự) - Trịnh Thanh Thủy
  • Vườn Nhật Bản (Cái Nhà Của Ta) - Thiên Hương
  • Logan (Thế Giới Điện Ảnh) - Song Chi
  • Đọc 'y sĩ tiền tuyến' của Trang Châu (Tài Liệu Văn Học) - Nguyễn & Bạn Hữu
  • Dị ứng phụ nữ (Truyện Ngắn) - Hoàng Long
  • Những công việc lương trên $100,000 (Bạn Có Biết) - Mai Hoàng
  • 5 bí quyết làm bạn tiến bộ ngay lập tức (Góc Nhiếp Ảnh) - Andy Nguyễn
  • Lễ bà mùa sông cạn (Phóng Sự) - Uyển Ca
  • Cá nhà táng! (Phiếm) - Đoàn Xuân Thu
  • Lòng người qua một cành hoa (Sổ Tay Thường Dân) - Tưởng Năng Tiến
  • Bản năng Nhà Văn trong xã hội đồng phục (Trong Hầm Rượu) - Trần Vũ
  • Let It Be câu trả lời rồi sẽ đến (Something Anything) - Ian Bùi
  • Tin thể thao (Thể Thao)
  • Trung thành (Câu Lạc Bộ Tiếu Lâm)
  • Mỗi tuần 1 con số (Thế Giới)
  • Ngày hội Saint Patrick (Vui Lạ Khắp Nơi)
  • Khu vực sửa chữa đường (An Toàn Giao Thông)
  • Nghỉ chó (Chuyện Khó Tin Nhưng Có Thật)
Facebook Comments
SHARE