Giấy bút lầm than – Uyên Thao

Mở đầu “Giấy Bút Lầm Than,” nhà văn Uyên Thao viết:

“Nếu kể từ khi chế độ thuộc địa Pháp ban hành đạo luật báo chí 188,  thì lịch sử báo chí Việt Nam đã kéo dài hơn 120 năm. Suốt thời gian này gần như người làm báo Việt Nam chưa có ngày nào thoát khỏi cuộc vật lộn, để giành được quyền hành nghề đúng nghĩa. Chua xót hơn là dường như cứ thêm một bước thời gian, gánh nặng trên vai người làm báo lại nặng hơn, và gông cùm do các chế độ siết lên ngòi bút càng khủng khiếp hơn. Những ngày cuối tháng 10-2001, các viên chức của chế độ Hà Nội đã mở một hội nghị kéo dài 3 ngày, để kiểm xem báo chí trên toàn quốc, thi hành chỉ thị số 22 của Bộ Chính Trị Trung Ương Ðảng ra sao trong 4 năm qua, đồng thời chuẩn bị để Hội Nghị Trung Ương Ðảng lần 5, đưa ra những chỉ thị mới vào tháng 2/2002 cho báo chí. Gần đây, Nguyễn Tấn Dũng với cương vị thủ tướng ,đã khẳng định nhiều lần chủ trương kiểm soát chặt chẽ báo chí, bác bỏ quyền làm báo của tư nhân, và Hội Nghị Trung Ương Ðảng lần 5 vào trung tuần tháng 7-2007, đã lặp lại chủ trương báo chí luôn phải tuân hành mọi chỉ thị của Ðảng. Người làm báo trong khung cảnh đó, rõ ràng chỉ còn là tôi mọi cho bạo quyền và là nỗi ô nhục không thể bôi xóa.”[Giấy Bút Lầm Than. Uyên Thao]

giay-but-lam-than

Thuở xưa hay ngày nay cũng vậy, những người làm báo là những người khốn khổ. Nguyễn Vỹ từng thở than: “Nhà văn An Nam khổ như chó,” cho thấy số phận của người theo nghiệp văn chương không được tôn trọng. Một nhà văn còn khổ như chó, thì một người làm báo chắc chắn gia cảnh chẳng sáng sủa hơn “nhà mẹ Lê” bao nhiêu. Người làm báo tại Việt Nam không phải là người có thể mở rộng biên giới thông tin ngôn luận, hay nhận định thời cuộc một cách sắc bén đúng như sự thật. Họ chỉ là một nhân viên cầm bút, được hướng dẫn rằng “phải tuân hành mọi chỉ thị của Ðảng. Người làm báo trong khung cảnh đó, rõ ràng chỉ còn là tôi mọi cho bạo quyền và là nỗi ô nhục không thể bôi xóa.” Làm tôi mọi nghe chẳng thanh cao, nhưng minh họa rất chính xác thứ bậc mà những người đã đang làm báo đảng, báo nhân dân phải chấp nhận. Năm 2015, khi viết “Luận Ngữ,” nhà văn Lưu Hiểu Ba diễn tả:

“Luận thuyết “táng gia cẩu” (chó mất nhà, chó không nhà) của Lý Linh, giống như ném một hòn đá tảng vào giữa “cơn sốt Khổng Tử” và “cơn sốt Quốc Học,” châm ngòi kích động đám sĩ nhân hộ đạo Nho gia, nước bọt bủa vây phun ra lai láng, thậm chí không thiếu cả những lời chửi rủa tức tối; có kẻ mắng nhiếc ông là “phẫn thanh”; có kẻ  phán định ông là “Mạt Thế Luận” (Eschatology); có kẻ thậm chí còn chưa đọc qua sách của Lý Linh đã bài xích là “rác rưởi.” Sở dĩ như thế, chỉ bởi vì Lý Linh đã đặt tên cuốn sách “Ðọc Luận Ngữ” là “táng gia cẩu” (chó không nhà). Từ đó có thể thấy, tình trạng sùng bái Khổng Tử của các vị Tân Nho Gia Trung Quốc đã đạt tới mức độ không được phép đụng tới “Ðức Thánh Khổng.” May mà mấy vị Nho gia đương đại kia trong tay không có nhiều quyền lực chính trị. Nếu mà có, đại khái đã phải quay trở lại thời đại “Câu câu là chân lý, một câu hơn đứt vạn câu.”

Nhìn chung luận thuyết “chó không nhà, chó mất nhà” của Lưu Hiểu Ba, dùng để miêu tả những người học đòi một lý tưởng, nhưng lại không thể đứng thẳng trên đôi chân của họ. Vì thế, chỉ còn cách chọn chủ để sủa, hay cắn ai đó theo lệnh. Một khi chủ thất thế hết quyền hành, “táng gia cẩu” cũng đành trở thành loài chó lang thang, không thể và không bao giờ có được sự tự do của sói đồng hoang.

Khi tôn trọng quyền tự do ngôn luận tại Việt Nam, đang trở thành đề tài tranh luận trên trang truyền thông xã hội. Xin giới thiệu một đoạn đường báo chí Miền Nam Việt Nam trước năm 1975, và sau năm 1975, qua bài viết “Giấy Bút Lầm Than,” một tài liệu trích trong “Vụ Án Sóng Thần” do Uyên Thao, Ðặng Thị Tám, Trùng Dương, Trần Phong Vũ sưu tập, phát hành tại Sài Gòn cuối năm 1974.

HNP – 11:25am Thứ Sáu ngày 01 tháng 07 năm 2016

------------------------------------------

Những bài trên báo Trẻ phát hành Thứ Tư ngày 15 tháng 2 năm 2017

(xin lấy báo tại các thân chủ đăng trên báo Trẻ)

  • Lực sĩ tắm hơi (Thể Thao) - Trần Trí Dũng
  • Chọn vợ hiền (Truyện Ngắn) - Ng. T. Thanh Dương
  • Pháp quyền trong xã hội dân chủ (Kiến Thức Trẻ) - Đinh Yên Thảo
  • Phóng thích hay thích phóng (Duyên Sài Gòn) - Du Uyên
  • Hoa Kỳ & trục Đông Á (Ghi Nhận Trong Tuần) - Vũ Hiến
  • Văn hóa ứng xử ở Nhật (Giao Tiếp) - Minh Hải
  • An sinh xã hội (Đời Sống) - Angie Hồ Quang
  • Những mẩu chuyện tình yêu cho mùa Valentine (Bên Tách Cà Phê) - Tim Nguyễn
  • Vệ sinh về giấc ngủ (Chuyện Trò Thấy Thuốc) - Nguyễn Ý Đức
  • Chuyện 3 bà (Bên Lề Chính Trường) - Si Nguyên
  • Chuyện mấy cái vỏ chai (Thế Giới Của Dế Mèn) - Trần Lý Lê
  • Thơ Võ Quốc Linh (Thơ) - Thận Nhiên
  • Những người rừng huyền thoại (Tùy Bút) - Sean Bảo
  • Cá ngừ kho khóm (Hương Vị Quê Nhà) - Tạ Phong Tần
  • Luật mới năm 2017 và những tội có thể bị trục xuất (Di Trú) - Lê Minh Hải
  • Xi-nê Sài Gòn (Tạp Ghi) - Trang Nguyên
  • Giữ gìn đá Marble (Bạn Có Biết) - Hoàng Hương
  • Cúc vàng (Những Bông Hoa Cuộc Sống) - Như Sao
  • Cánh cửa gỗ bị phai màu (Bạn Có Biết) - Xe-Ba-Gác Handyman
  • Khám sức khỏe tổng quát thường niên gồm có những gì ? (Bạn Có Biết) - Mai Hoàng
  • Ta đi phó hội (Facebook Có Gì Ngộ) - Daniel Văn
  • Làm đẹp da với mật ong (Trang Phụ Nữ) - Sông Hương
  • Valentine (Để Gió Cuốn Đi) - Hải Vân
  • Về việc “Xin giúp đỡ Phu nhân cố Chuẩn tướng Lê Văn Hưng” (Mục Đặc Biệt) - Trẻ
  • Tuổi 40+ (Thời Trang) - Điệu Cô Nương
  • Huntsvill "thủ đô" của án tử hình (Phóng Sự) - Ngọc Linh
  • Bốn truyện cực ngắn của Marco Denevi (Truyện Ngắn) - Phan Quỳnh Trâm
  • Nói “I love you” Không dễ! (Góc Hoàng Hoa) - Hoàng Hoa Anh Thư
  • Ung thư thực quản và dạ dày (Sản Phẩm Mới) - Bảo Sơn
  • Cần biết cho mùa thuế 2017 (Bạn Có Biết) - Quỳnh Như
  • Triển lãm kỹ thuật phim hoạt họa (Phóng Sự) - Andy Nguyen
  • Google Home và Amazon Echo (Ứng Dụng Thường Ngày) - P324530
  • Vườn treo (Cái Nhà Của Ta) - Thiên Hương
  • Moonlight (Thế Giới Điện Ảnh) - Song Chi
  • GIỚI thiệu TÙY BÚT VÕ PHIẾN: Trưa nào cũng bay (Tài Liệu Văn Học) - Nguyễn & Bạn Hữu
  • Năm Dậu, chuyện Gà (Kiến Thức Phổ Thông) - Phượng Nghi
  • Chiếc ghế (Truyện Ngắn) - Hoshi Shinichi
  • Chó cứu chủ (Thế Giới Quanh Ta) - Dương Hùng
  • Chụp tĩnh vật ở nhà (Góc Nhiếp Ảnh) - Andy Nguyễn
  • Jeju có gì lạ (Phóng Sự) - Linh Uyên
  • Tháng giêng thơm trong tóc (Thơ) - Trần Mộng Tú
  • Háo danh! (Phiếm) - Đoàn Xuân Thu
  • Ba o hà tĩnh (Sổ Tay Thường Dân) - Tưởng Năng Tiến
  • Đồng chí Vi Quốc Thanh trong viện trợ Việt Nam đấu tranh chống Pháp (Trong Hầm Rượu) - Trần Vũ
  • IQ của một số Tổng Thống Mỹ (Bạn Có Biết) - Mai Hoàng
  • Yêu anh (Thơ) - Thủy Ngọc
  • Tình chàng ý thiếp (Đời Sống) - Ngân Bình
  • Đại nhạc hội “cám ơn anh người thương binh vnch” kỳ xi (Chuyện Đời Thường) - Huy Phuong
  • Con tin (Chuyện Vụ Án )
  • Tin thể thao (Thể Thao)
  • Dấu hiệu giao thông (An Toàn Giao Thông)
  • Thế giới qua ống kính (Thế Giới)
  • Mỗi tuần 1 con số (Thế Giới)
  • Sàn nhà ba chiều (Vui Lạ Khắp Nơi)
  • Mỗi năm một lần (Chuyện Khó Tin Nhưng Có Thật)
  • Lời thật (Câu Lạc Bộ Tiếu Lâm)
Facebook Comments
SHARE