Bầu cử xong nhưng còn vài thắc mắc

Tuy ngày bầu cử đã qua rồi, nhưng vẫn còn những cuộc bàn tán xôn xao vì cuộc bầu cử năm nay thật gay cấn, và có thể còn một số câu hỏi nhiều người thắc mắc, vì hệ thống bầu cử của Mỹ thật phức tạp. 

Tại sao bầu Tổng thống diễn ra vào ngày Thứ Ba tháng 11?

Lúc đầu, khi Hoa Kỳ bắt đầu tổ chức bầu cử Tổng thống, mỗi tiểu bang ấn định riêng ngày bầu cử cho tiểu bang mình, nhưng đều phải trong tháng 11, vì các đại cử tri phải họp mặt tại từng tiểu bang vào ngày Thứ Tư đầu tiên của tháng 12, mà cuộc gặp đó phải diễn ra 34 ngày trước ngày nhậm chức Tổng thống (tức là ngày 20 tháng 1 năm kế tiếp).

Ngoài ra, còn vì những lý do có từ thời Mỹ còn là một nước nông nghiệp. Ðầu tháng 11 là thời gian đã thu hoạch mùa màng xong và thời tiết chưa lạnh lắm.

Họ muốn bầu cử diễn ra vào đầu tuần, nhưng thường phải mất 1 ngày để cử tri tới nơi bỏ phiếu vì phương tiện di chuyển chủ yếu là ngựa; các cử tri cũng không muốn ngày Chủ Nhật bị gián đoạn vì họ phải đi lễ nhà thờ. Thứ Tư lại là ngày họp chợ ở nhiều thị trấn và cũng không phải là một thời điểm hợp lý để công việc bị ngưng trệ. Do đó họ đã chọn ngày Thứ Ba, khi người đi bầu thì ngựa có được một ngày nghỉ ngơi.

Ðến thập niên 1840, Quốc hội mới đưa ra quy định bỏ phiếu thống nhất trong một ngày trên khắp nước.

bau-cu-xong-nhung-con-vai-thac-mac

Tại sao có thể bỏ phiếu trước ngày bầu chính thức?

Từ lần tuyển cử năm 2008, những cuộc đầu phiếu sớm đã được cho phép tại 32 tiểu bang, để tránh cho cử tri không phải mất nhiều thời gian xếp hàng đi đầu phiếu trong một ngày bầu duy nhất.

Tại sao gọi là đại cử tri đoàn Hoa Kỳ (United States Electoral College)?

Tại 51 cuộc họp (50 tiểu bang và Quận Columbia) riêng biệt tại tòa nhà Quốc hội tiểu bang của mình (hay tại Quận Columbia) vào ngày Thứ Hai đầu tiên sau Thứ Tư tuần thứ hai trong tháng 12, (tức là ngày 19-12-2016 trong kỳ tuyển cử này), các đại cử tri cùng bỏ phiếu để bầu Tổng thống và Phó Tổng thống. Do đó, có sự tổng hợp kết quả bầu cử của 51 nhóm, nên mới có định nghĩa kỹ thuật là đại cử tri đoàn, dù 51 nhóm này thực sự không tập hợp chung về một nơi để bầu cử. Hệ thống đại cử tri đoàn, giống như một đại hội toàn quốc, là một yếu tố gián tiếp trong tiến trình bầu Tổng thống và Phó Tổng thống Hoa kỳ. Số 538 đại cử tri là tổng số tương đương số thượng nghị sĩ (100, mỗi tiểu bang có 2 vị), 435 dân biểu và 3 đại cử tri của Quận Columbia (Thủ đô Washington).

Thể thức bầu của đại cử tri đoàn ra sao?

Lá phiếu đầu tiên của đại cử tri dùng để bầu chọn Tổng thống Hoa Kỳ, và lá phiếu thứ nhì cho Phó Tổng thống. Rất ít trường hợp một đại cử tri không bỏ phiếu cho liên danh tranh cử thuộc đảng mình đã hứa bầu. Ðó là những ‘đại cử tri không trung thành’. Mỗi đại cử tri ký tên vào một Chứng nhận đầu phiếu có nêu rõ thuộc đại cử tri tiểu bang nào (hay Quận Columbia). Một bản chứng nhận gốc được gởi đến Văn phòng của Phó Tổng thống bằng thư bảo đảm.

Cơ quan nào tuyên bố kết quả bầu cử?

Khoảng một tháng sau ngày bầu cử phổ thông (kỳ này rơi vào ngày 6-1-2017), lưỡng viện Quốc hội nhóm họp để tuyên bố những người đắc cử, dưới sự chủ tọa của Phó Tổng thống đương nhiệm (cũng là Chủ tịch Thượng viện).

Có mấy lần bầu cử mà số phiếu đại cử tri làm thay đổi cục diện bầu cử?

Cuộc bầu cử năm nay, bà Hillary Clinton có số phiếu phổ thông nhiều hơn ông Donald Trump nhưng thua cuộc vì chỉ giành được 232 phiếu đại cử tri, trong khi ông Trump được 290. Trong lịch sử đã có những trường hợp sau đây tương tự như vậy:

Kỳ bầu cử năm 1876, Samuel Tilden của đảng Cộng hòa được nhiều phiếu phổ thông (gần 4.3 triệu phiếu) hơn ứng cử viên Dân chủ Rutherford (chỉ được 4 triệu phiếu) nhưng giành chiến thắng vì được 185 phiếu đại cử tri, hơn Tilden (được 184 phiếu) đúng 1 phiếu.

Kỳ bầu cử năm 1888, Grover Cleveland của đảng Dân chủ được nhiều phiếu phổ thông hơn (trên 5.5 triệu phiếu) so với hơn 5.4 triệu phiếu của ứng cử viên đảng Cộng hòa Benjamin Harrison, nhưng Cleveland thất cử vì chỉ giành được 168 phiếu đại cử tri, trong khi Harrison được 233 phiếu.

Trong kỳ bầu cử năm 2000, Al Gore (đảng Dân chủ) đạt tỷ lệ phiếu bầu phổ thông cao hơn với 48.38% so với ông George W. Bush (đảng Cộng hòa, 47.87%) nhưng không giành chiến thắng vì chỉ thu được 266 phiếu đại cử tri, còn ông Bush được 271 phiếu.

PN

------------------------------------------

Những bài trên báo Trẻ phát hành Thứ Tư ngày 18 tháng 1 năm 2017

(xin lấy báo tại các thân chủ đăng trên báo Trẻ)

  • Robot đá banh (Thể Thao) - Trần Trí Dũng
  • Tin thể thao (Thể Thao)
  • Quê ngoại (Truyện Ngắn) - Trà Đóa
  • Obama bài học nhân bản (Sổ tay phóng viên) - Đinh Yên Thảo
  • Thế giới organics! (Duyên Sài Gòn) - Du Uyên
  • Tình chàng ý thiếp (Đời Sống) - Ngân Bình
  • Hoa Kỳ - Trung Quốc và tình hình Biển Đông (Ghi Nhận Trong Tuần) - Vũ Hiến
  • Tháng giêng năm 2017 (Để Gió Cuốn Đi) - Hải Vân
  • Những điều ghi nhớ khi lái xe (Giao Tiếp) - Minh Hải
  • Vài ý kiến nhỏ về việc thông qua Đạo luật Magnitsky (Tạp Ghi) - Huỳnh Thục Vy
  • Ngày cuối năm (Thơ) - Mai Hữu Phước
  • Đêm, nghe quạ kêu (Bên tách cà phê) - Tim Nguyễn
  • Phòng Cấp Cứu (Chuyện Trò Thấy Thuốc) - Nguyễn Ý Đức
  • Dấu hiệu giao thông (An Toàn Giao Thông)
  • Thời cấm rượu (Tùy Bút) - Sean Bảo
  • Người trẻ, Người không còn trẻ, người già và người "sồn sồn" (Thế Giới Của Dế Mèn) - Trần Lý Lê
  • Thơ Đoàn Minh Châu (Thơ) - Thận Nhiên
  • "Học tiếng Việt qua bài hát" (Chát Đi!) - Thanh Thư
  • Đơn sơ như cá chưng tương hột (Tạp Ghi) - Tạ Phong Tần
  • Tôi lo ngại phải rời khỏi Hoa Kỳ! (Di Trú) - Lê Minh Hải
  • Sơn Đông mãi võ (Tạp Ghi) - Trang Nguyên
  • Làm sạch chảo chống dính (Bạn Có Biết)
  • Vài chuyện vui về Tổng Thống Mỹ (Bạn Có Biết) - Mai Hoàng
  • Những mẩu chuyện cảm động ngày cuối năm (Những Bông Hoa Cuộc Sống) - Như Sao
  • Biến cố, tai họa và thảm kịch năm 2016? (Bạn Có Biết) - Mai Hoàng
  • Mang quà biếu xén sếp lớn (Facebook Có Gì Ngộ) - Daniel Văn
  • Giải pháp cho stress (Trang Phụ Nữ) - Sông Hương
  • Trò chuyện với chính quyền (Góc Hoàng Hoa) - Ls. Anh Thư
  • Tuổi thọ các bộ phận trên xe hơi (Chiếc Xe Của Bạn) - Trịnh Kiều Phong
  • Đầm len mùa Đông! (Thời Trang) - Điệu Cô Nương
  • Tháng Chạp của người không Tết (Phóng Sự) - Hỷ Long
  • Màn cửa tự cuốn (Sản Phẩm Mới) - Bảo Sơn
  • Để trở thành người hạnh phúc trong năm mới (Bạn Có Biết) - Quỳnh Như
  • Người Việt ở New York mưu sinh (Thế Giới Quanh Ta) - Dương Hùng
  • 10 dữ kiện về rượu (Kiến Thức Phổ Thông) - Phượng Nghi
  • iPhones lén gởi ghi nhận các cú điện thoại của khách hàng về Apple (Ứng Dụng Thường Ngày) - P324530
  • Trang trí ngày Xuân (Cái Nhà Của Ta) - Thiên Hương
  • Manchester by the sea (Thế Giới Điện Ảnh) - Hải Sơn
  • Tình đầu (Truyện Ngắn) - Phạm Hải Anh
  • Thân cò bến lạ (Thơ) - Đức Phổ
  • Rộn ràng mùa thơm (Phóng Sự) - Uyển Ca
  • CES 2017 có gì mới? (Góc Nhiếp Ảnh) - Andy Nguyễn
  • Cuối năm mẹ đi đâu (Tạp Ghi) - Trần Mộng Tú
  • Quà sinh nhật (Tài Liệu Văn Học) - Nguyễn & Bạn Hữu
  • Em tên: Trần thị Mồng Tơi! (Phiếm) - Đoàn Xuân Thu
  • Gã ăn mày thi sĩ (Tạp Ghi) - Nguyễn Quang Lập
  • Bốn bài thơ của Dương Ánh Dương (Thơ)
  • Cọp giấy & rồng lộn (Sổ Tay Thường Dân) - Tưởng Năng Tiến
  • Đồng chí Vi Quốc Thanh trong viện trợ Việt Nam đấu tranh chống Pháp (Trong Hầm Rượu) - Trần Vũ
  • 2016 năm của những chàng trai ủy mị (Âm Nhạc) - Nhã Vy
  • Bàn tay bạn có sạch? (Y Tế Và Đời Sống) - Triệu Minh
  • Về Little Saigon ăn Tết (Chuyện Đời Thường) - Huy Phương
  • Qua suối đến trường (Tạp Ghi) - Trần Mộng Tú
  • Tướng cướp hào hoa (Chuyện Vụ Án ) - Nam Nhật
  • Tin thể thao (Thể Thao)
  • Thế giới qua ống kính (Thế Giới)
  • Mỗi tuần 1 con số (Thế Giới)
  • Đáp trả xã hội (Chuyện Khó Tin Nhưng Có Thật)
  • Ăn mừng ... ly dị (Vui Lạ Khắp Nơi)
  • Thông báo (Câu Lạc Bộ Tiếu Lâm)
Facebook Comments
SHARE