Bài không tên trở lại?

Trong âm nhạc, hiếm khi có chuyện nhạc sĩ viết lại lời cho ca khúc của mình, một khi đã cho phổ biến. Trường hợp đầu tiên có lẽ là bài Bến Xuân của Văn Cao. Ông phải đổi lời vì… Đảng không thích! Trường hợp thứ hai là của nhạc sĩ Vũ Thành An. Ông tự nguyện đổi lời chứ không ai bắt buộc, cũng không phải “làm mới” để cho nó nổi tiếng… tiếp. Lý do hoàn toàn cá nhân. Chuyện này, một nửa do chính ông nói ra; nửa kia nghe người ta… đồn. Họ nói, hồi khoảng hai mươi, ông yêu một cô gái không lâu thì cô bạn bỏ đi lấy chồng. Người chồng (cao ráo) đẹp trai thua ông nhưng tiền tài, danh vọng, và (nhất là) quyền lực thì không mấy ai dám bì! Thất tình, ông viết Bài Không Tên Cuối Cùng với những lời than thở: “Biết bao lần, em đã hứa/Hứa cho nhiều, rồi lại quên/Anh biết tin ai bây giờ?”; và trách (móc): “Này em hỡi! Con đường em đi đó, con đường em theo đó, đúng hay sao em?”

Những lời trách (và) móc ấy, kể ra cũng thường… tình. Đàn ông, nếu lâm vào cảnh ngộ như thế, nếu không nói ra thì cũng găm trong bụng như vậy. Một người quá đẹp trai và cao ráo như ông, cộng thêm cái tài viết nhạc, mà cũng phải chịu cảnh hẩm hiu như nhiều kẻ đàn ông bình thường khác trong tình trường. Người yêu của ông, nghe nói, cũng vừa tài vừa sắc với nhiều nét đài các thượng lưu. Mất một người yêu như thế, ai mà không chán nản, thất vọng? Những lời than thở trách móc văn hoa ấy nếu được diễn nôm, kiểu bình dân, thì thế này. Không ngờ em lại hứa lèo quá! Vì yêu em mà (biết bao lần) anh cố gắng tin nhưng cuối cùng tin không nổi. Một người con gái thượng lưu như em mà còn không giữ lời thì huống gì mấy cô gái khác (bình dân)? Để rồi xem, người đàn ông mà em nghĩ sẽ đem hạnh phúc đến cho cuộc đời em có làm được như thế không? Không chừng, mỗi khi nhìn trời mưa, em sẽ khóc hối tiếc đã đứng núi này trong núi nọ. Thành ra, bài hát này, lời thì hay nhưng ý cũng bình thường, không có gì sâu sắc.

Tuy nhiên, công bằng mà nói, có lẽ nhạc quá hay, rất có hồn nên bài hát được phổ biến nhanh chóng cả miền Nam, sau này cả nước và ở hải ngoại đến tận bây giờ. Đấy cũng là… “hậu quả” mà chính ông cũng không ngờ. Chắc chắn, người yêu cũ và chồng cô đã bị nghe lui nghe tới bài hát này nhiều lần. Nhất là cái câu lúc trời mưa có làm cô khóc hoặc nhớ những lần “hai người” mặn nồng. Người thứ ba, tức người chồng, dù có bản lãnh cách mấy cũng mất vui! Người vợ, đương nhiên, khi ấy cũng cố tránh ánh mắt của chồng. Vũ Thành An cũng không vui khi thấy sự việc như thế. Sáng tác một ca khúc, như đẻ một đứa con, làm sao biết trước tương lai của nó? Sau bao năm dằn vặt, hối hận, ông quyết định viết lại bài hát này với lời ca đầy tính cao thượng: “Ôi, ước ao có một ngày được gặp em, hỏi chuyện em lần cuối cùng! ” Và ông, rút tỉa từ kinh nghiệm hôn nhân của chính mình, đã an ủi người xưa: “Này em hỡi, con đường em đi đó, con đường em theo đó, đúng đấy em ơi!”

Ông đặt tên mới là Bài Không Tên Trở Lại. Thực ra, việc sửa “sai” này của ông chẳng ích gì cả. Cô gái ngày xưa ấy và người chồng đã ly dị nhau. Dầu sao, chính lời ca được soạn lại, hay nói đúng hơn, được viết thêm đã làm bài hát có giá trị về ý nghĩa. Nói hơi thậm xưng, có thể xem ca khúc này như một bài học về tình yêu cho những ai yêu mà mơ mộng. Cứ ngỡ tình yêu là bất diệt! Lời được soạn “thêm” sau này giúp cho những kẻ (đang) thất tình một niềm an ủi lớn. Nếu bị người (đang) yêu bỏ đi lấy chồng, hãy nghe ông Vũ Thành An nói (lại) đó kìa: “Dẫu chúng mình có thành đôi lứa, chắc gì ta đã thoát ra đời khổ đau?” Lúc mới bị người yêu bỏ, ông trách cô thế này thế kia, còn trù (khéo) hôn nhân bị lận đận. Mãi đến khi “bạc mái đầu”, ông mới ngộ ra rằng nếu cưới cô ấy về thì đời ông cũng bầm giập, chứ hạnh phúc nỗi gì? Đấy là ý và cũng là câu hay nhất trong bài! Hy vọng nhạc sĩ Vũ Thành An sẽ nghĩ lại hoặc nếu ca sĩ nào trình diễn bài này nên ghép cả hai lời chung thành một ca khúc. Như thế, bài hát mới trọn vẹn về ý nghĩa. Chứ hát riêng từng lời, như thể là hai ca khúc khác nhau, nghe bớt hay đi!  Hát lời “một” để tạo cao trào rồi chuyển qua lời “hai” mới thấy thấm thía!

Triết lý về tình yêu, nếu cô đọng trong một bài hát, thì ca khúc này của Vũ Thành An với hai lời chung nhau đủ nói trọn tất cả.

former first lady eleanor 01

HNH

------------------------------------------

Những bài trên báo Trẻ phát hành Thứ Tư ngày 22 tháng 3 năm 2017

(xin lấy báo tại các thân chủ đăng trên báo Trẻ)

  • Lực sĩ xấu xí (Thể Thao) - Trần Trí Dũng
  • Duyên thừa (Truyện Ngắn) - Ng. T. Thanh Dương
  • Ngày số pi (Kiến Thức Trẻ) - Đinh Yên Thảo
  • Lá thư xúc động của cậu bé trộm chuông gió (Thế Giới Quanh Ta) - Dương Hùng
  • Ôi thật bất ngờ (Duyên Sài Gòn) - Du Uyên
  • Hoa Kỳ sẽ luộc Bắc Hàn (Ghi Nhận Trong Tuần) - Vũ Hiến
  • An sinh xã hội (Đời Sống) - Angie Hồ Quang
  • Người Đức dạy con (Giao Tiếp) - Minh Hải
  • Đọc hồi ký vượt tù vượt biển của nhà văn Huỳnh Công Ánh (Giới Thiệu Sách) - Việt Phương
  • Tháng ba có chút nắng ấm chim bay về nhiều (Bên Tách Cà Phê) - Tim Nguyễn
  • Sốt là gì? (Chuyện Trò Thấy Thuốc) - Nguyễn Ý Đức
  • Chuyện chó chưa… (c)hết (Bên Lề Chính Trường) - Sĩ Nguyên
  • Chuyện một chiếc cầu (Thế Giới Của Dế Mèn) - Trần Lý Lê
  • Thơ nguyễn thị hải (Thơ) - Sao Khuê
  • Saloon cao bồi (Tạp Ghi) - Sean Bảo
  • Bánh bột lọc Huế ơi! (Hương Vị Quê Nhà) - Tạ Phong Tần
  • Nợ thuế trên $50,000 Mỹ Kim có thể bị tịch thu passport (Di Trú) - Lê Minh Hải
  • Xem bói-bốc quẻ Sài Gòn xưa (Tạp Ghi) - Trang Nguyên
  • Tự làm nước xả mềm vải (Bạn Có Biết) - Hoàng Hương
  • Bánh mì Philly cheesesteak (Món Lạ) - Nấm Mèo
  • Nhân ngày hạnh phúc (Tạp Ghi) - Nguyễn Âu Hồng
  •  Hệ thống thắng abs và lợi ích của nó (Chiếc Xe Của Bạn) - Trịnh Kiều Phong
  • Mua chim phóng sanh (Facebook Có Gì Ngộ) - Daniel Văn
  • Phòng da chảy xệ khi giảm cân (Trang Phụ Nữ) - Sông Hương
  • Trên bến tàu (Những Bông Hoa Cuộc Sống) - Như Sao
  • Sao kim (Để Gió Cuốn Đi) - Hải-Vân
  • Lại chuyện người Trung Quốc (Tạp Ghi) - Lê Thu Thùy
  • Athleisure thời trang thể thao (Thời Trang) - Điệu Cô Nương
  • Moon Flower và chuyến hải hành 2017 (Ký Sự) - Ngọc Linh
  • Thảm trạng di dân (Chuyện Đời Thường) - Huy Phương
  • Em còn đi nữa! (Phóng Sự Việt Nam) - Hỷ Long
  • Xem phim miễn phí trên mạng (Bạn Có Biết) - Quỳnh Như
  • Santorini vầng sáng thiên đường (Phóng Sự) - Trịnh Thanh Thủy
  • Vườn Nhật Bản (Cái Nhà Của Ta) - Thiên Hương
  • Logan (Thế Giới Điện Ảnh) - Song Chi
  • Đọc 'y sĩ tiền tuyến' của Trang Châu (Tài Liệu Văn Học) - Nguyễn & Bạn Hữu
  • Dị ứng phụ nữ (Truyện Ngắn) - Hoàng Long
  • Những công việc lương trên $100,000 (Bạn Có Biết) - Mai Hoàng
  • 5 bí quyết làm bạn tiến bộ ngay lập tức (Góc Nhiếp Ảnh) - Andy Nguyễn
  • Lễ bà mùa sông cạn (Phóng Sự) - Uyển Ca
  • Cá nhà táng! (Phiếm) - Đoàn Xuân Thu
  • Lòng người qua một cành hoa (Sổ Tay Thường Dân) - Tưởng Năng Tiến
  • Bản năng Nhà Văn trong xã hội đồng phục (Trong Hầm Rượu) - Trần Vũ
  • Let It Be câu trả lời rồi sẽ đến (Something Anything) - Ian Bùi
  • Tin thể thao (Thể Thao)
  • Trung thành (Câu Lạc Bộ Tiếu Lâm)
  • Mỗi tuần 1 con số (Thế Giới)
  • Ngày hội Saint Patrick (Vui Lạ Khắp Nơi)
  • Khu vực sửa chữa đường (An Toàn Giao Thông)
  • Nghỉ chó (Chuyện Khó Tin Nhưng Có Thật)
Facebook Comments