Asia

Với chính sách xoay trục của Hoa Kỳ, hàng ngày bạn thường gặp trên các phương tiện truyền thông những từ “Asia”, “Châu Á” (hoặc Á châu). Nghe riết rồi quen, ít khi ta đặt câu hỏi những từ đó xuất xứ từ đâu hoặc có ý nghĩa nào. Có nhiều lý thuyết về nguyên ủy của từ “Asia”:

asia map

1.

Asia xuất phát từ tiếng Hy Lạp Cổ đại , được dùng từ rất xưa, khoảng 440 năm trước Công nguyên, do Herodotus trong cuốn Histories (Lịch sử) của ông. Tuy nhiên, cũng có thể tên đó đã được dùng từ lâu trước, không phải để chỉ một đại lục mà nguyên thủy chỉ là tên một vùng đất phía bắc của Biển Aegean, và rồi sau là tên đặt cho Anatolia (một phần của Thổ Nhĩ Kỳ ngày nay).

Người La Mã khi nói về Asia thì dùng để chỉ hai tỉnh: Asia Minor và Asia Major.

2.

Một lý thuyết khác được nhiều người chấp nhận là tên bằng tiếng Hy Lạp nói trên xuất phát từ tiếng Phoenicia asu có nghĩa là “phương đông”, còn chữ asu trong tiếng Akkadia có nghĩa là “xuất phát, mọc lên”. Liên quan đến mặt trời, thì Asia có nghĩa là “vùng đất mặt trời mọc”.

3.

Một giả thuyết khác lại cho rằng Asia là biến thể từ ushas trong tiếng Sanskrit, có nghĩa là Xứ sở của bình minh.

Asia được dịch ra tiếng Việt thành Châu Á, hoặc Á Châu. Đây là địa danh chúng ta mượn và nói tắt từ tiếng Hán, mà người Trung Hoa thì phiên âm Asia từ tiếng Bồ Đào Nha (tiếng Bồ lại bắt nguồn từ tiếng La Tinh) ra thành Á Tế Á .

Ngoài ra, khi đọc tin tức chúng ta thường gặp những thuật ngữ sau đây cũng liên quan đến Châu Á:

 Bắc Á: chỉ phần châu Á lớn của Nga thường được gọi là Siberi (Tây Bá Lợi Á), hoặc đôi khi có thêm phần bắc của Kazakhstan.

 Trung Á: Không có sự nhất trí tuyệt đối khi sử dụng thuật ngữ này, nhưng thường bao gồm:

– Các nước cộng hòa Kazakhstan, Uzbekistan, Tajikistan, Turkmenistan và Kyrgyzstan.

– Afghanistan, Mông Cổ và các khu vực phía tây Trung Quốc.

– Các nước cộng hòa Xô Viết cũ nằm trong khu vực Caucasus.

 Đông Bắc Á/Đông Á bao gồm:

– Các quần đảo trên Thái Bình Dương của Đài Loan và Nhật Bản.

– Bắc Triều Tiên và Hàn Quốc trên bán đảo Triều Tiên.

– Trung Quốc, nhưng đôi khi chỉ tính các khu vực miền đông.

 Đông Nam Á gồm: bán đảo Mã Lai, bán đảo Trung-Ấn và các đảo trong Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương, với các quốc gia nằm:

– Ở Đông Nam Á đại lục có Myanma, Thái Lan, Lào, Campuchia và Việt Nam.

– Ở Đông Nam Á đại dương có Malaysia, Brunei, Philippines, Singapore, Brunei và Indonesia.

 Nam Á (tiểu lục địa Ấn Độ) bao gồm:

– Các quốc gia Himalaya gồm Ấn Độ, Pakistan, Nepal, Bhutan và Bangladesh.

– Các quốc gia Ấn Độ Dương gồm Sri Lanka và Maldives.

 Tây Nam Á (Tây Á)

Cũng được gọi là Trung Đông hay Trung Cận Đông, có thể chia nhỏ thành:

– Anatolia (tức Tiểu Á), gồm phần châu Á của Thổ Nhĩ Kỳ.

– Quần đảo Cyprus trong Địa Trung Hải.

– Levant hay Cận Đông gồm Syria, Israel, Jordan, Liban, Iraq và phần châu Á của Ai Cập.

– Bán đảo Ả Rập gồm Ả Rập Saudi, Các Tiểu Vương quốc Ả Rập Thống nhất, Bahrain, Qatar, Oman, Yemen và Kuwait.

– Khu vực Kavkaz gồm Armenia, một phần nhỏ của Nga và gần toàn bộ Gruzia và Azerbaijan.

– Cao nguyên Iran gồm Iran và các phần của các quốc gia lân cận.

 Châu Á-Thái Bình Dương (gọi tắt: APAC) là khu vực nằm gần hoặc ở phía Tây Thái Bình Dương, gồm nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ Đông Á, Đông Nam Á, Australasia (Úc, New Zealand và các đảo kế cận) và châu Đại Dương. Đôi khi thuật ngữ này còn được sử dụng để chỉ những quốc gia vùng Nam Á, Nga, Nam Mỹ và Bắc Mỹ dù các nước này nằm xa hoặc gần như không có liên hệ đến vùng Thái Bình Dương.

– Đề cập đến Châu Á không thể không nhắc đến bài Á Tế Á ca (Bài ca Châu Á), còn tên khác là Đề tỉnh quốc dân ca (Bài ca thức tỉnh quốc dân), Nam hải bô thần ca (Bài ca của một bề tôi trốn tránh người biển Nam), là một bài thơ yêu nước được lưu truyền tại Việt Nam nửa đầu thế kỷ 20. Trong ba danh xưng khác nhau, tên gọi “Á Tế Á ca” được nhiều người biết hơn cả. Chưa rõ tác giả bài thơ này là ai, người thì cho là Nguyễn Thiện Thuật, người khác cho là Tăng Bạt Hổ, Phan Bội Châu, Nguyễn Thượng Hiền, Dương Bá Trạc.

PN

 

------------------------------------------

Những bài trên báo Trẻ phát hành Thứ Tư ngày 18 tháng 05 năm 2017

(xin lấy báo tại các thân chủ đăng trên báo Trẻ)

  • - Luật cấm lạ trong thể thao (Thể Thao) - Trần Trí Dũng
  • - Nghiêng hăm ba phẩy năm độ (Truyện Ngắn) - Trương Thị Kim Chi
  • - Sinclair một đời sống có ý nghĩa (Kiến Thức Trẻ) - Đinh Yên Thảo
  • - "Nét đẹp của dân tộc ta" (Duyên Sài Gòn) - Du Uyên
  • - Vài thuật ngữ (Kiến Thức Phổ Thông) - Phượng Nghi
  • - Chính trị hóa FBI (Ghi Nhận Trong Tuần) - Vũ Hiến
  • - Gan (Y Tế Và Đời Sống) - Triệu Minh
  • - Cha và con trai nhỏ (Giao Tiếp) - Minh Hải
  • - Hành động khẩn cấp, đột ngột (Góc Hoàng Hoa) - Ls. Anh Thư
  • - Người thợ đóng giày cuối cùng ở Mỹ (Chuyện Đời Thường) - Huy Phương
  • - Hương cây & góc phố hò hẹn (Bên Tách Cà Phê) - Tim Nguyễn
  • - Lo lắng (Chuyện Trò Thấy Thuốc) - Nguyễn Ý Đức
  • - Ái nữ… thầm lặng (Bên Lề Chính Trường) - Sĩ Nguyên
  • - Kho tàng kiến thức của Marion Mahoney (Thế Giới Dế Mèn) - Trần Lý Lê
  • - Thơ thường quán (Thơ) - Sao Khuê
  • - Thánh địa Blacks Hill (Theo Dòng Thời Gian) - Sean Bảo
  • - Cá rô đồng kho củ cải (Hương Vị Quê Nhà) - Tạ Phong Tần
  • - Một số vấn đề di trú cần quan tâm (Di Trú) - Lê Minh Hải
  • - Sài Gòn vùng đô (Tạp Bút ) - Trang Nguyên
  • - Cất va ly (luggage) như thế nào (Bạn Có Biết) - Hoàng Hương
  • - Kumis - Rượu sữa ngựa (Món Lạ) - Nấm Mèo
  • - Đổ xi măng có cần xin phép không (Bạn Có Biết) - Xe-Ba-Gác Handyman
  • - Dây nịt welt (Ứng Dụng Thường Ngày) - P324530
  • - Giải cứu lợn (Facebook Có Gì Ngộ) - Daniel Văn
  • - Để mắt khỏe đẹp (Trang Phụ Nữ) - Sông Hương
  • - Những bông cẩm chướng (Những Bông Hoa Cuộc Sống) - Như Sao
  • - Sự im lặng của bầy cừu (Để Gió Cuốn Đi) - Hải-Vân
  • - Nghề mài kềm Nails (Tạp Ghi) - Ngọc Linh
  • - Mỗi năm, tháng 4 về (Viết Với Trẻ) - Kimdo
  • - Phụ liện cho xuân hè 2017 (Thời Trang) - Điệu Cô Nương
  • - Ngọn tỏ ngọn lu (Ký Sự ) - Trần Mộng Tú
  • - Vả chấm mắm ruốc (Tạp Ghi) - Hỷ Long
  • - Hãy hát Anh hùng ca! (Chat Đi) - Trịnh Thanh Thủy
  • - Chai thuốc với hệ thống điện tử (Sản Phẩm Mới) - Bảo Sơn
  • - Ngày ta bỏ núi (Trong Hầm Rượu) - Vương Mộng Long
  • - Giảm chi phí điện thoại di động (Bạn Có Biết) - Quỳnh Như
  • - Dry river trang trí với đá (Cái Nhà Của Ta) - Thiên Hương
  • - Susanne Bier tinh tế & nhạy cảm (Phóng Sự) - Song Chi
  • - Ông lừa (Phiếm) - Đoàn Xuân Thu
  • - Đọc văn Khuất Đẩu - Cây dầu đôi (Tài Liệu Văn Học) - Nguyễn & Bạn Hữu
  • - 110 Năm ngày sinh Katharine Hepburn (Tạp Ghi) - Mạnh Kim
  • - Những máy DSLR tốt nhất hiện nay (Góc Nhiếp Ảnh) - Andy Nguyễn
  • - Một đôi hy hữu (Tạp Ghi) - Đinh Tiến Đạo
  • - Đất khô (Tạp Bút ) - Uyển Ca
  • - Những người 'bốc hơi' khỏi xã hội Nhật (Theế Giới Quanh Ta)
  • - Ca đoàn thiếu niên quận hạt Collin (Tạp Ghi)
  • - Quà biếu Mẹ gia (Sổ Tay Thường Dân)
  • - Tin thể thao (Thể Thao)
  • - Câu hỏi thi bằng viết (An Toàn Giao Thông)
  • - Trả thù (Chuyện Khó Tin Nhưng Có Thật)
  • - Mỗi tuần 1 con số (Thế Giới)
  • - Thư viện Seattle (Vui Lạ Khắp Nơi)
  • - Hào phóng (CLB Tiếu Lâm)
Facebook Comments
SHARE