Ám ảnh làng ung thư: Nỗi đau người ở lại

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), Việt Nam là nước có tỷ lệ ung thư cao nhất thế giới. Mỗi năm, Việt Nam có khoảng 150.000 ca mắc mới và 75.000 người tử vong vì ung thư. Làng ung thư mọc lên khắp nơi.

Người xấu số qua đời trong đớn đau, còn người sống thì luôn ám ảnh: bao giờ tới lượt mình?

Trong căn nhà hai tầng, bà  Nguyễn Thị Thành ngồi thu lu ôm hai đứa cháu, mắt nhìn ra phía cửa. Khi nhắc đến tên người con trai mới bị mất vì căn bệnh ung thư, bà bật khóc nức nở như một đứa trẻ.

h28

Từ ngày anh Đài ra đi, người vợ bươn trải dọc ngang lo miếng cơm manh áo cho 4 con thơ. Cũng từ đó, bà Thành ở nhà, vừa là bà, vừa là cha, vừa là mẹ. Chuỗi ngày cứ thế kéo dài trong khổ đau và nước mắt.

Xót xa

Trời chiều nắng như đổ lửa, tôi tìm về thôn Quan Độ, xã Văn Môn (Yên Phong, Bắc Ninh). Bà Nguyễn Thị Thành, 67 tuổi, thôn Quan Độ ngồi im như pho tượng, thu mình trong bóng tối. Thằng cháu lên bốn tuổi vít cổ bà, nằng nặc đòi cõng đi chơi.

h29

29/3/2014, ngày anh Nguyễn Văn Đài (SN 1974), con trai duy nhất của bà mất vì ung thư là ngày tăm tối nhất của cả gia gia đình.

Học lực khá, nhưng vì lo cho các em, anh Đài chấp nhận bỏ học giữa chừng, làm đủ thứ nghề trên đời. Ông trời se duyên, anh nên vợ nên chồng với chị Viên. Hai vợ chồng xoay đủ thứ nghề từ phụ hồ, buôn đồng hồ, phế liệu. Làm ăn thuận buồm xuôi gió, vài năm thì xây cất được căn nhà hai tầng khang trang, to đẹp. Đôi trẻ sống hiền lành, tốt tính.

Đầu năm ngoái, anh kêu đau vai nhưng chủ quan chỉ thăm khám sơ sài rồi lấy thuốc uống. Hết uống lại chuyển sang tiêm nhưng không ăn thua. Các cơn đau dày thêm, chị Viên động viên chồng ra Hà Nội kiểm tra bệnh tình.

Cầm tờ kết quả xét nghiệm, chị Viên ngã quỵ, anh bị ung thư gan giai đoạn cuối. Một tháng ròng điều trị, bao tiền bạc tích cóp được cũng bốc hơi theo những viên thuốc, mũi tiêm. Đồ đạc trong nhà cũng lần lượt đội nón ra đi. Đến cuối tháng 3 thì anh mất.

Nhắc tới tên anh, bà Thành rơm rớm nước mắt rồi bật khóc. Tôi cũng ngồi lặng im, cảm nhận từng tiếng nấc từ nỗi lòng người mẹ.

Bốn đứa con đang tuổi ăn, tuổi lớn, kinh tế gia đình ngày càng kiệt quệ. Gánh nặng chùng xuống buộc chị Viên phải gồng mình lên gánh đỡ. Ngoài xác nhà, chẳng còn gì đáng giá hơn một chiếc tivi cũ đi xin.

Bà Thành cho biết, chị Viên đi chợ xa, 10 – 15 ngày mới về thăm và gửi tiền nuôi các con. Buôn thúng bán mẹt khắp nơi, nhưng mỗi tháng cũng chỉ dành dụm được 1,5 triệu đồng nuôi bốn đứa. Bà Thành bất đắc dĩ trở thành cha, mẹ của sắp nhỏ.

Ở cái tuổi 67, đôi mắt đã nhoè, mái tóc điểm sương nhưng bà vẫn không được nghỉ ngơi một giây phút. Sớm tinh mơ đã phải dậy chuẩn bị đồ ăn, quần áo, cặp sách cho các cháu đi học. Ngoài trời nắng đến 40oC, đứa cháu vẫn vít cổ, nằng nặc đòi cõng đi chơi. Bà bảo, giờ không biết thế nào, mấy bà cháu cứ lần hồi nuôi nhau cho qua ngày đoạn tháng.

Chòm xóm, họ hàng, người cho nải chuối, người cho quyển vở, cây bút phụ bà. Tết năm rồi, thôn, xã cũng đến tặng quà, thăm hỏi động viên. Âu cũng an ủi phần nào.

“Ố ơi, ố ơi”

Người dân Văn Môn thường thấy bóng dáng một nam thanh niên to béo chạy khắp nơi gọi “Ố ơi, ố ơi”. Đó là Nghiêm Văn Quỳnh (SN 1986), con trai ông Nghiêm Xuân Nhu và và Tạ Thị Tứ (cùng SN 1951) ở thôn Quan Độ.

h30

Ông Nhu từng là bảo vệ ở trường cấp 2 Văn Môn. Ông được tiếng khỏe mạnh, người chẳng biết đến viên thuốc là gì. Đùng một cái, mùng 4 Tết năm ngoái, ông kêu đau bụng âm ỉ rồi dữ dội. Tức tốc, ông được chuyển ra Bệnh viện 108 (Hà Nội) khám. Bệnh viện kết luận, ông bị ung thư gan giai đoạn cuối.

Biết bệnh tình, ông Nhu níu tay bác sỹ xin về nhà với vợ con, sống được ngày nào thì sống, chứ ung thư là án tử rồi cứu chữa sao được. Đúng hai tháng sau, ông qua đời.

Anh Quỳnh bị tâm thần bẩm sinh, chỉ nói bập bẹ được đúng hai câu “Ố ơi”, “Ẹ ơi”  (bố ơi, mẹ ơi). Từ khi ông Nhu mất, anh Quỳnh mắc thêm cái tật đi lang thang khắp nơi và học được thêm hai từ “Ùng eng” (tùng cheng – tiếng chiêng trống đám ma).

Chạy ra trường học, nhòm phòng bảo vệ, Quỳnh gọi “Ố ơi, ố ơi”, nhưng chẳng ai đáp. Anh lại chạy huỳnh huỵch lên cầu thang để tìm bố nhưng cũng vô vọng. Bà Tứ mắt đỏ hoe nắm tay con hỏi: “Bố ở đâu mà con tìm”. Thừ ra một lúc, Quỳnh lững thững đi bộ về, miệng lẩm bẩm “Ùng eng, ùng eng”.

Cứ 2 giờ sáng, cái thân xác to béo ấy lại cạy cửa, mò ra tận nghĩa địa tìm bố. Mỗi lần như thế, bà Tứ lại cầm roi tìm lôi Quỳnh về. Sương phủ khắp lối, hai con người ấy nắm tay nhau đi dật dờ trong màn đêm.

Hai vợ chồng ông Nhu sinh được 5 người con thì đến ba người mắc bệnh tâm thần. Ngoài anh Quỳnh, còn một chị gái, một anh trai bị bệnh. Bà Tứ bảo, chắc cả làng cả xã này chẳng ai khổ bằng nhà tôi.

Bà Tứ nhẩm đếm, trong cái ngõ nhỏ nơi gia đình bà sinh sống đã có 4 – 5 người chết do bị ung thư. Bà Hợp này, ông Bắc này, còn vài người vừa đi khám bị bệnh viện trả về nữa.

Thằng béo (Quỳnh) này nặng 91 cân, ngày tắm đến tám lần, quần áo cứ tút ra mẹ lại giặt. Nhưng được cái nó không phá phách gì, chỉ hay lang thang đi tìm bố. Bữa cơm, Quỳnh luôn lấy thêm một đôi đũa, một cái bát đặt ở chiếu, không cho ai ngồi vào chỗ của ông Nhu. Quỳnh lúc nhớ lúc quên, bà Tứ hỏi, bố đâu rồi, khi thì lắc đầu, lúc lại lẩm bẩm “Ùng eng – ùng eng”. Cả nhà trông chờ vào 5 sào lúa, năm được mùa thì đủ ăn, năm mất hay tháng ba ngày tám lại chật vật đi vay.

Hỏi về căn nguyên ung thư của ông Nhu, bà Tứ lắc đầu. Chỉ biết rằng, ba người chú trong họ Nghiêm cũng bị mất vì căn bệnh quái ác này khi chưa tới tuổi 40. Mỗi người chết cách nhau vài năm. Nỗi đau liên tiếp giáng xuống dòng họ Nghiêm ở Quan Độ.

“Người bảo do gen, người mê tín thì bảo bị trùng tang, chẳng biết thế nào mà lần. Giờ chúng tôi chỉ nơm nớp lo sợ, mong căn bệnh quái ác này đừng ám vào mấy đứa trẻ”, bà Tứ ngậm ngùi.

Nguồn nước ô nhiễm nặng

Ông Nguyễn Văn Duy, Trạm trưởng Trạm y tế xã Văn Môn cho biết, nguồn nước ở đây đang bị ô nhiễm nặng. Mấy chục năm qua, nước thải từ các làng nghề tái chế phế liệu, đúc sắt thép, ngày đêm thải trực tiếp ra môi trường.

h31

Năm 2014, Văn Môn có 13 trường hợp chết vì ung thư. Tổng kết 5 năm gần đây, con số này khoảng gần 40 trường hợp. Đây mới chỉ là con số thống kê được, trên thực tế chắc chắn phải hơn.

Đặc biệt, các trường hợp chết vì ung thư ngày một nhiều và trẻ hóa. Trong đó, các thôn có người chết vì căn bệnh này cao như Quan Độ, Mẫn Xá. Đây là hai thôn tập trung chủ yếu các hộ làm nghề tái chế phế liệu, thu gom đồng nát.

Tôi hỏi, liệu ô nhiễm môi trường, đặc biệt là nguồn nước có phải nguyên nhân dẫn tới “làng ung thư” không, ông Duy lắc đầu: “Cái này thì tôi không dám khẳng định, nhưng chắc chắn một phần bị ảnh hưởng từ nguồn nước”.

(Báo Nông Nghiệp)

 

------------------------------------------

Những bài trên báo Trẻ phát hành Thứ Năm ngày 30 tháng 11 năm 2016

(xin lấy báo tại các thân chủ đăng trên báo Trẻ)

  • Các đời HLV đội banh Mỹ Quốc (Thể thao) Trần Trí Dũng
  • Tin thể thao (Thể thao)
  • Tàn mộng (Truyện ngắn) Cẩm Giang
  • Chính trị trên bàn tiệc mùa Lễ (Kiến thức trẻ) Đinh Yên Thảo
  • The Head and The Heart (Âm nhạc) Nhã Vy
  • Hy vọng cho ngày mai
  • Cám ơn! (Duyên sài gòn) Du Uyên
  • Nhà độc tài bịp bợm (Ghi nhận trong tuần) Vũ Hiến
  • Lịch sự nơi công cộng (Giao tiếp) Minh Hải
  • Khi trở lại nhà (Tạp ghi) Trần Mộng Tú
  • Whiskey, brandy, vodka, gin (Kiến thức phổ thông) Phượng Nghi
  • Tưởng nhớ gã Beatles trầm lặng (Bên tách cà phê) Tim Nguyễn
  • Yến sào (Chuyện trò thấy thuốc) Nguyễn Ý Đức
  • Sử dụng bằng lái xe (An toàn giao thông)
  • Thưở đó chúng mình (Tạp ghi) Sean Bảo
  • Đường hóa học (Thế giới của dế mèn) Trần Lý Lê
  • Thơ phạm cao hoàng (Thơ)
  • Tưởng niệm nhạc sĩ Anh Bằng Người cuối sân ga (Tạp ghi) Trịnh Thanh Thủy
  • Có nên mua bảo hiểm sức khỏe qua các đại lý ? (Bạn có biết) Dạ Thảo
  • Cơm chiên Dương Châu kiểu Bạc Liêu (Tạp ghi) Tạ Phong Tần
  • Lệ phí đơn của Sở Di Trú tăng trong Mùa Lễ (Di trú) Lê Minh Hải
  • Cơn sốt chim cút Sài Gòn (Tạp ghi) Trang Nguyên
  • Mua hàng online mùa lễ (Bạn có biết) Hoàng Hương
  • Quà tặng mùa lễ (Sổ tay khách hàng) Hạnh Việt
  • Tình bạn thời đi học (Những bông hoa cuộc sống) Như Sao
  • Sơn máy và sơn lăn - sơn dầu và sơn nước (Bạn có biết) Xe-Ba-Gác Handyman
  • Coi chừng ứng dụng giả (Fake APP) (Bạn có biết) Hạnh Việt
  • Đi hát karaoke ở Hà Nội (Facebook có gì ngộ) Daniel Văn
  • Spa tại gia (Trang phụ nữ) Sông Hương
  • Phần chìm của tảng băng (Để gió cuốn đi) Hải-Vân
  • An toàn thực phẩm trong tiệm ăn (phần 2) (Phỏng vấn) Hương Võ
  • Cuba của Fidel (Tạp ghi) Mạnh Kim
  • Minimalism Phong cách tối giản (Thời trang) Điệu Cô Nương
  • Thế giới qua ống kính
  • Một vòng chợ hoa nước Mỹ (Phóng sự) Ngọc Linh
  • Cử tri viện Electoral College (Tạp ghi) Ianbui
  • An toàn nhà cửa khi du lịch mùa lễ (Bạn có biết) Quỳnh Như
  • Mr. Thất bại (Chuyện không đâu) Hồng Nguyên Hoàng
  • Mỗi tuần 1 con số
  • Đi bộ 9,000km gây quỹ giúp đỡ trẻ lang thang (Thế giới quanh ta) Dương Hùng
  • Bàn tiệc mùa Thu (Cái nhà của ta) Thiên Hương
  • Fantastic Beasts and Where to Find Them (Thế giới điện ảnh) Movie Phan
  • Olalacare (Chuyện Khó Tin Có Nhưng Thật)
  • Nên làm gì với vé máy bay sau chuyến bay? (Ứng dụng thường ngày) P324530
  • Những người đàn bà tôi gặp trên cầu (Truyện ngắn) Nguyễn Quang Tấn
  • Tìm em bé H.mong (Tạp ghi) Uyển Ca
  • Diễn hành lễ Tạ Ơn (Vui lạ khắp nơi)
  • Ipad - người bạn đường của tôi (Góc nhiếp anh) Andy Nguyễn
  • Thảo Trường: Bỡn cợt với cả những điều nghiêm chỉnh (Tài liệu văn học) Nguyễn & Bạn Hữu
  • Xe taxi tự động (Sản phẩm mới) Bảo Sơn
  • “Ô hô! Fidel Castro!” (Phiếm) Đoàn Xuân Thu
  • Đêm havana & ngày hà nội (Sổ tay thường dân) Tưởng Năng Tiến
  • Những thảo dược phụ trợ không nên dùng (Y tế và đời sống) Triệu Minh
  • Đồng chí Vi Quốc Thanh trong viện trợ Việt Nam (Trong hầm rượu) Trần Vũ
  • Người tốt (Câu lạc bộ tiếu lâm) N/A
  • El Nino và Canh Cua Rau Đay (Chuyện đời thường) Huy Phương
  • Vé số dạo (Tạp ghi) Nguyễn Sinh
  • Bánh xèo bánh chuối chiên (Tạp ghi) Hỷ Long
  • Ác mộng đêm Halloween (Chuyện vụ án) Nam Nhật
Facebook Comments
SHARE