70°F
Sunny
Arlington, TX
Friday
18
Tháng 04
2014
THÔNG BÁO:
  • Trẻ luôn đón nhận mọi sáng tác của quý độc giả khắp nơi về mọi đề tài. Xin gởi về bientap@trenews.net
  • Trẻ luôn đón nhận mọi sáng tác của quý độc giả khắp nơi về mọi đề tài. Xin gởi về bientap@trenews.net

Nhà văn Duyên Anh

Tuesday, 17 January 2012 05:00

Tác Giả
Tre Online

Duyên Anh là một nhà văn được yêu thích trước năm 75, nhất là trong giới học sinh. Sau năm 75, ông cũng bị khép vào tội những tên biệt kích cầm bút và ở tù nhưng cũng chính trong thời gian này, ông mang tiếng làm antene; ra tới hải ngoại, ông đã phải trả một giá rất đắt. Có, không, khó xác định, mục Tài Liệu Văn Học kỳ này chỉ giới thiệu ông như một nhà văn có những đóng góp lớn cho văn học miền Nam, và bài trích dưới đây như một tiếng nói của một người đã khuất để lại.

pic

Tiểu sử

Duyên Anh tên thật là Vũ Mộng Long, bút hiệu khác là Thương Sinh, Mõ Báo, Thập Nguyên, Độc Ngữ sinh ngày 16 tháng 8 năm 1935 tại làng Tường An, huyện Vũ Thư, tỉnh Thái Bình. Ông học tiểu học và trung học ở Thái Bình và Hà Nội.

Năm 1954, ông di cư vào Nam và từng làm đủ nghề: bán thuốc sơn đông mãi võ, theo đoàn cải lương lưu diễn, quảng cáo cho gánh xiếc rong, giữ xe đạp hội chợ, dạy kèm, dạy đàn guitare, dạy sáo...

Năm 1960, được sự nâng đỡ tận tình của nhà văn Nguyễn Mạnh Côn, Duyên Anh bắt đầu sự nghiệp văn chương và nổi tiếng ngay với tác phẩm đầu tay Hoa Thiên Lý. Tiếp theo đó là một loạt Thằng Côn, Thằng Vũ, Con Thúy... viết về những kỷ niệm ấu thơ tại miền quê Bắc Việt, giọng văn tha thiết, nhẹ nhàng và tình cảm.

Sau đó ông trở thành một ký giả, chủ bút, chủ báo, giám đốc nhà xuất bản. Duyên Anh đã cộng tác với hầu hết những tờ báo lớn ở miền Nam trước năm 1975 như: Xây Dựng, Sống, Chính Luận, Công Luận, Con Ong, Tuổi Ngọc...
Có một dạo, Duyên Anh thường viết về giới giang hồ, bụi đời trong xã hội trước năm 1975. Trong tác phẩm của Duyên Anh ca ngợi lối sống phóng khoáng, bất cần đời của giới trẻ bị bế tắc trong cuộc sống. Tuy nhiên vẫn thấm đậm một tính cách nghĩa khí và các nhân vật của Duyên Anh đều sẵn sàng chết vì tình nghĩa và chữ tín của mình. Ngoài ra, ông cũng viết nhiều truyện ngắn và truyện dài cho thiếu nhi.

Sau sự kiện 30 tháng 4, 1975, cùng với Doãn Quốc Sĩ, Dương Nghiễm Mậu, Nhã Ca, Phan Nhật Nam, Thanh Tâm Tuyền, Duyên Anh bị liệt danh là một trong 10 nghệ sĩ nêu danh là “Những Tên Biệt Kích của Chủ Nghĩa Thực Dân Mới Trên Mặt Trận Văn Hóa - Tư Tưởng” và tác phẩm bị cấm lưu hành.

Ngày 8 tháng 4 năm 1976, Duyên Anh bị bắt đi tù cải tạo. Sau khi ra khỏi trại cải tạo vào tháng 11 năm 1981 ông vượt biên đến Malaysia. Tháng 10 năm 1983 Duyên Anh định cư tại Pháp. Một số tác phẩm ông viết ở Hải ngoại được dịch ra tiếng nước ngoài và dựng thành phim, như Đồi FanTa, Một Người Nga ở Sài Gòn. Thời gian này, ông cũng có viết thơ và soạn nhạc.

Năm 1985, ông bắt đầu cộng tác với tờ Ngày Nay và trở thành một trong những cây bút trụ cột của báo này.
Ngày 6 tháng 2 năm 1997, Duyên Anh mất vì bệnh xơ gan.


Tác phẩm tiêu biểu của Duyên Anh


Áo tiểu thư. Truyện dài 
Đại dương trong lòng con ốc nhỏ. Truyện ngắn 
Đồi Fanta. Truyện dài
Ảo Vọng Tuổi Trẻ. Truyện dài 
Ca dao. Tùy bút/Tản mạn/Tiểu luận
Cám Ơn Em Đã Yêu Anh. Truyện dài 
Cổ nhạc và ca dao. Truyện ngắn 
Chết nhục nhằn. Tùy bút/Tản mạn/Tiểu luận 
Con Sáo Của Em Tôi. Truyện ngắn
Con Thúy. Truyện dài 
Dzũng Dakao. Truyện dài 
Em,Tôi Sàigòn và Paris. Thơ  
Giáng Sinh Ở Một Làng Nhỏ. Truyện ngắn 
Hoa Thiên Lý.Truyện ngắn
Máng cỏ của cu Tý. Truyện ngắn
Một người tên là Trần Văn Bá. Truyện dài 
Mơ Thành Người Quang Trung. Truyện dài 
Ngày Xưa Còn Bé. Truyện dài 
Nhân danh những gì tôi biết (Thơ Độc Ngữ). Thơ  
Phượng Hồng. Truyện dài 
Rồi người lính có về không? Truyện ngắn 
Sàigòn Ngày Dài Nhất. Hồi ký 
Thằng Côn. Truyện dài 
Thằng Vũ. Truyện dài 
Trên sông tình thương. Truyện ngắn
Trọ học về quê ăn Tết. Truyện ngắn 
Trường Cũ. Truyện dài 
Đêm Thánh Vô Cùng. Truyện ngắn 
Đi hết mùa xuân. Truyện ngắn



Trần Văn Bá, vì sao?

(trích)


Duyên Anh

Người bạn tôi, nhà xuất bản Nam Á ở Paris, yêu cầu tôi viết về Trần Văn Bá như một biểu tượng của tuổi trẻ dấn thân, như một sư tử lãng mạn quốc ngoại, như một người quốc gia chân chính, một người quốc gia đứng trên tất cả những tranh giành quyền bính hôm nay, để vì hạnh phúc của dân tộc mà chiến đấu.

Khó thật, bởi vì, Trần Văn Bá đã là thần tượng. Và, bởi vì, chỉ được viết Trần Văn Bá như một biểu tượng của tuổi trẻ dấn thân và cuộc chiến đấu của người tuổi trẻ này khởi sự từ lúc bị bịt mắt, còng tay, xích chân đẩy vào quan tài xi măng của ngục tù cộng sản. Trần Văn Bá, quả thật, là mẫu người quốc gia chân chính mà tôi mong mỏi. Tôi sẽ đáp ứng cố gắng đòi hỏi của bạn tôi. Tôi không dám hỗn láo so sánh mình với cổ nhân nhưng, nếu xưa Lão Tử để lại đời sống Đạo đức kinh chỉ nhằm mục đích tạ lòng bạn tri kỷ thì nay, tôi viết Một người tên là Trần Văn Bá chỉ để tạ lòng bạn tôi và, lợi dụng tấm lòng yêu văn chương ấy, tôi trả lời người cộng sản. Ngoài ra chẳng còn mục đích gì khác, danh cũng như lợi. Tại sao tôi muốn trả lời người cộng sản? Vì thủ thuật của họ khiến tôi chới với. Khi tôi nằm tù, cộng sản và quốc gia giả hình đều thích dìm tôi xuống vực thẳm dơ bẩn để tôi chết nhục. Tôi không ngờ số phận của tôi bớt hẩm hiu nhờ sự can thiệp của Amnesty International. Bằng một trao đổi nào đó, tôi được tạm thích. Tôi đã hỏi tôi ròng rã sáu năm trong ngục thất rằng, mình có làm điều gì nhơ nhuốc không? Và tôi yên tâm. Có phải không dám chống lại những tên công an coi tù tuổi 18, 20 và dốt nát, đần độn, ngọng nghịu là khiếp nhược, hèn hạ không nhỉ? Có phải cho thuốc lá, đường, kẹo bánh những tên công an coi tù thèm khát, những tên xa nhà nghèo khổ, trải dài thời thanh xuân của mình ở rừng già không thân nhân thăm viếng, tặng quà là liếm gót giầy cộng sản? Người ta hằng luận về đối thủ và người ta quên hiểu thế nào là sự khinh khi và lòng trắc ẩn và thương yêu của những ai hằng rêu rao đem thương yêu xóa bỏ hận thù. Nếu anh là nhà văn, nhà thơ, những tên công an xa nhà quý trọng anh, gần gũi anh, nhờ vả anh làm cho chúng những bài thơ nhớ quê, nhớ mẹ hiền, nhớ tình nhân, anh có phải là antenne? Anh đã giúp con người gửi thông điệp tình tự. Vấn đề chưa hẳn giản dị thế. Ngày tôi trở lại Sài Gòn, gặp Đinh Tiến Luyện, nhà văn tuổi trẻ này kể cho tôi nghe một chuyện lạ. Đinh Tiến Luyện có người bạn may mắn chưa là sĩ quan chế độ cũ, lại thuộc thành phần “con em cách mạng” nên được đi học báo chí ở Hà Nội. Ngoài lề học tập báo chí có những buổi mạn đàm văn học nghệ thuật. Các nhà văn Sài Gòn bị lôi ra chửi bới. Riêng tôi, khi được đề cập, giảng viên phát biểu: “Duyên Anh đã là người của chúng ta!” Tôi đã là người cộng sản sau khi đã là antenne gớm ghiếc. Cộng sản cấm đoán toàn bộ tác phẩm của tôi phổ biến trong dân gian. Cộng sản bỏ tôi vào tù. Cộng sản bêu nhục tôi trên báo, trên vô tuyến truyền hình, trong sách. Rồi cộng sản chơi trò “Thầy Tăng Sâm giết người” một cách tinh vi: “Duyên Anh đã là người của chúng ta,” tên biệt kích văn nghệ số 9 đã là “người của chúng ta!” Thế là tôi mất hết uy tín chống cộng sản, tôi bị lột bỏ tước vị “nhà văn của tuổi trẻ”. Ra khỏi đất nước, trò chơi “Thầy Tăng Sâm giết người” còn bạo hơn. Tôi biến thành mục tiêu công kích của một số người mà cộng sản tin chắc tôi sẽ phản ứng. “Phải làm cho chúng nó chửi thằng Duyên Anh vì thằng Duyên Anh biết nhiều chuyện, biết cách chửi đau đớn. Phải tạo mâu thuẫn giữa chúng nó để có cơ hội chúng nó chửi bới lẫn nhau”. Đó là thủ thuật cộng sản. Thủ thuật ấy đã áp dụng cho Phạm Duy, cho Lê Xuyên, cho Chu Tử. Người quốc gia bị bọn nằm vùng dẫn vào trò chơi đập nát uy tín những nghệ sĩ quốc gia tài năng…

DA
(Paris, Xuân 1985)


 
Ý kiến của bạn
Họ tên hoặc bút hiệu
Địa chỉ Email

Chúng tôi sẽ trả lời trên báo, nếu muốn trả lời trực tiếp, xin ghi chú.

Notify me of follow-up comments






raovatbanner2


Thi viet Ngan Cam on U

Bài mới


Ngô Thế Vinh & “Cửu Long cạn dòng, Biển đông dậy sóng”
12 April 2014

- Tốt nghiệp Đại học Y khoa Sài Gòn 1968.- Trong ban biên tập, nguyên tổng thư ký rồi chủ bút...


Đinh Cường & tập thơ “Cào Lá Ngoài Sân đêm”
05 April 2014

Đinh Cường là họa sĩ nổi tiếng từ thời Hội Họa Sĩ Trẻ ở Miền Nam, qua nhiều biến...


Nhà thơ Huy Tưởng
05 April 2014

Tên thật Nguyễn Ðức Hiệp. Sinh năm 1942 , tại Ðức Phú Tam Kỳ. Hiện cư ngụ tại Australia....


Nhà thơ Thành Tôn với thơ lục bát và lòng yêu quý sách
05 April 2014

Thành Tôn sinh ở Quảng Nam, học trường trung học Trần Cao Vân, Tam Kỳ. Anh cùng thời với...